Thổ Nhĩ Kỳ - Nhịp cầu kết nối Á-Âu

Chuyến thăm chính thức Thổ Nhĩ Kỳ của Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phu nhân cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam theo lời mời của Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mở ra một chương mới, góp phần đưa quan hệ hợp tác nhiều mặt giữa hai nước lên một tầm cao mới.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phó Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Cevdet Yilmaz (tương đương chức Thủ tướng theo Hiến pháp sửa đổi có hiệu lực từ năm 2019 của nước bạn) đã có cuộc hội đàm hết sức thành công trên tinh thần hiểu biết, thân thiện, tin cậy lẫn nhau. Phó Tổng thống hoan nghênh chuyến thăm chính thức đầu tiên của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam đến Thổ Nhĩ Kỳ, đánh giá đây là sự kiện quan trọng, có ý nghĩa lịch sử trong việc thúc đẩy quan hệ hữu nghị và hợp tác song phương, đặc biệt chuyến thăm diễn ra đúng dịp hai nước kỷ niệm 45 năm thiết lập quan hệ ngoại giao; kỷ niệm 100 năm Quốc khánh Thổ Nhĩ Kỳ; khẳng định Thổ Nhĩ Kỳ coi Việt Nam là một trong những đối tác ưu tiên hàng đầu ASEAN.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phó Tổng thống Cevdet Yilmaz khẳng định mong muốn và quyết tâm thúc đẩy hơn nữa quan hệ hữu nghị và hợp tác nhiều mặt Việt Nam-Thổ Nhĩ Kỳ.

Tại họp báo của Phó Tổng thống Cevdet Yilmaz và Thủ tướng Phạm Minh Chính diễn ra ngay sau hội đàm, Thủ tướng Phạm Minh Chính chia sẻ, hợp tác hai nước ngày càng được mở rộng; chủ trương thúc đẩy hợp tác của hai Đảng cầm quyền là thống nhất và xuyên suốt; mong muốn của nhân dân hai nước rất thiết tha; không gian để hợp tác phát triển, dư địa để thúc đẩy hợp tác rất rộng, nhưng cơ chế hợp tác còn hạn chế. Vì vậy, nhiệm vụ trọng tâm mà hai bên xác định là xây dựng các cơ chế thúc đẩy hợp tác đi vào chiều sâu, trong đó tiếp tục nghiên cứu, làm rõ nội hàm, để nâng cấp quan hệ hai nước lên tầm cao mới, thực chất, hiệu quả, sâu sắc hơn. Khi cơ chế từng bước được hoàn thiện, nhận thức được nâng lên, hành động quyết liệt hơn, hiệu quả sẽ thực chất hơn. Điều này thể hiện sự chân thành, tin cậy và tính hiệu quả trong hợp tác.

Thổ Nhĩ Kỳ trân trọng tình cảm chia sẻ, hỗ trợ của Việt Nam giúp khắc phục hậu quả trận động đất hồi tháng 2/2023. Tổng thống Recep Tayyip Erdogan, Phó Tổng thống Cevdet Yilmaz và các nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ đều bày tỏ trân trọng sự hỗ trợ quý báu mà Chính phủ và nhân dân Việt Nam đã dành cho người dân Thổ Nhĩ Kỳ. Thủ tướng Phạm Minh Chính thông báo, Hội Chữ thập đỏ Việt Nam sẽ tiếp tục chuyển số tiền 14,6 tỷ đồng do các cá nhân, tổ chức trong nước quyên góp để hỗ trợ nhân dân Thổ Nhĩ Kỳ khắc phục hậu quả động đất.

Hợp tác kinh tế là một trong những trọng tâm của chuyến thăm. Trong quá khứ, Thổ Nhĩ Kỳ cũng là đất nước nằm trên Con đường tơ lụa nổi tiếng và ngày nay, Thổ Nhĩ Kỳ giữ vai trò quan trọng trong trục giao thương quốc tế, kết nối 3 lục địa Á-Âu-Phi. Việt Nam và Thổ Nhĩ Kỳ xem nhau là đối tác kinh tế quan trọng, tin cậy, nhiều tiềm năng và là cửa ngõ để tiếp cận với thị trường khu vực chung quanh. Năm 2019 và 2022, Thổ Nhĩ Kỳ lần lượt công bố “Sáng kiến châu Á mới” và “Chiến lược tăng cường thương mại với các quốc gia ở xa”, trong đó đều đề cập ASEAN và Việt Nam là đối tác tiềm năng. Với Việt Nam, đề án phát triển quan hệ Việt Nam và khu vực Trung Đông-châu Phi luôn đặt Thổ Nhĩ Kỳ ở vị trí có tầm ảnh hưởng lớn về kinh tế tới khu vực.

Tổng thống Recep Tayyip Erdogan khẳng định sự quan tâm thúc đẩy hợp tác thương mại, đầu tư với Việt Nam, đặt mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 5 tỷ USD trong giai đoạn tới. Có thể nói, đây là con số rất lớn so với mục tiêu đặt ra mới đây.

Để tạo đột phá cho hợp tác kinh tế, thương mại, trong buổi tiếp Bộ trưởng Thương mại Thổ Nhĩ Kỳ Omer Bolat, Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị Bộ Thương mại Thổ Nhĩ Kỳ và cá nhân Bộ trưởng tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành hai nước thúc đẩy một số biện pháp cụ thể, như nghiên cứu sớm khởi động đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA) Việt Nam-Thổ Nhĩ Kỳ vào thời điểm phù hợp; mở cửa thị trường, tạo điều kiện cho các mặt hàng xuất khẩu có thế mạnh của mỗi nước thâm nhập vào thị trường của nhau, dỡ bỏ các biện pháp chống bán phá giá đối với hàng hóa, dịch vụ của đối tác; bổ sung thế mạnh cho nhau trên tinh thần khó khăn thì tháo gỡ, vướng mắc thì vượt qua…

Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam-Thổ Nhĩ Kỳ, trước đông đảo các tập đoàn hàng đầu của Thổ Nhĩ Kỳ, Thủ tướng Phạm Minh Chính bày tỏ mong muốn các nhà đầu tư tiếp tục đầu tư vào thị trường Việt Nam; Việt Nam luôn chủ trương “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”; “thành công của các bạn cũng là thành công của Việt Nam”.

Thời gian qua, hợp tác thương mại, đầu tư giữa Việt Nam và Thổ Nhĩ Kỳ phát triển tốt đẹp, trong đó nhiều doanh nghiệp lớn Thổ Nhĩ Kỳ tham gia vào các dự án hạ tầng của Việt Nam. Kim ngạch trao đổi thương mại song phương đạt 2,4 tỷ USD trong năm 2022. Thổ Nhĩ Kỳ hiện là nhà đầu tư trực tiếp lớn nhất từ khu vực Trung Đông vào Việt Nam, với tổng số vốn đầu tư đăng ký đạt gần 1 tỷ USD. Tại diễn đàn, cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam và Thổ Nhĩ Kỳ giới thiệu tiềm năng, nhu cầu hợp tác đầu tư, kinh doanh của mỗi bên; chia sẻ bài học thành công trong hợp tác, đầu tư.

Lãnh đạo các bộ, cộng đồng doanh nghiệp Thổ Nhĩ Kỳ cho biết, Thổ Nhĩ Kỳ có thế mạnh và mong muốn hợp tác với Việt Nam trong các lĩnh vực xây dựng hạ tầng giao thông, sản xuất hàng gia dụng, khoa học công nghệ, tài chính, hàng không, logistics, năng lượng tái tạo, dược phẩm, nông nghiệp, công nghiệp Halal... Phía Thổ Nhĩ Kỳ mong muốn thâm nhập sâu vào thị trường Việt Nam đầy tiềm năng và thông qua Việt Nam để thâm nhập sâu vào thị trường ASEAN.