Ty y tế tỉnh Kam Pốt (Cam-pu-chia) đón đoàn Hội bảo trợ bệnh nhân nghèo tỉnh Kiên Giang và Hội bảo trợ bệnh nhân nghèo TP Hồ Chí Minh ngay khi vừa bước qua cửa khẩu Xà Xía. Sự thân thiện đầy tình hữu nghị qua những cái bắt tay. Ông Trần Lam dẫn đầu đoàn bác sĩ Nhân Ái 15 người với quyết tâm trong hai ngày qua đất bạn sẽ thực hiện 200 ca mổ mắt lắp đặt thủy tinh thể hoàn toàn miễn phí cho người dân nghèo thị trấn Kompungtrack, tỉnh Kam Pốt giáp ranh tỉnh Kiên Giang.
Sống và lao động nặng nhọc trong vùng nước phèn, mặn, sương lam, chướng khí, ảnh hưởng bởi chất độc hóa học rải thảm trong chiến tranh cho nên khá nhiều người dân bị bệnh về mắt, nhất là bệnh mù đục thủy tinh thể. Với mong mỏi đưa lại ánh sáng cho người nghèo bị mù mắt, từ năm 2002 đến nay, bằng tất cả sự cố gắng của công tác vận động, quyên góp các nhà hảo tâm, các tổ chức từ thiện, sự giúp đỡ thịnh tình của các bác sĩ khoa mắt tại TP Hồ Chí Minh, Hội bảo trợ bệnh nhân nghèo Kiên Giang đã tiến hành phẫu thuật cho 5.650 người nghèo bị mù mắt, phần lớn đều thấy lại ánh sáng, không còn mặc cảm là gánh nặng cho người thân, nhiều người lao động trở lại bình thường. Cuối tháng 4-2005, chào mừng 30 năm Ngày giải phóng miền nam, thống nhất đất nước, Hội bảo trợ người bệnh nghèo Kiên Giang vui mừng tuyên bố hoàn thành cơ bản nhiệm vụ đem lại ánh sáng cho người mù nghèo. Ngay sau buổi lễ, Kiên Giang nghĩ ngay tới người dân nghèo tỉnh Kam Pốt giáp biên và nêu cao quyết tâm trong năm 2005 sẽ giúp bạn 1.000 ca mổ mắt lắp đặt thủy tinh thể miễn phí.
Ðợt đầu tiên qua Cam-pu-chia mổ mắt miễn phí cho người bệnh nghèo, dự định là 200 ca, thế nhưng chỉ được 121 ca. Lạ thật, đến tận chỗ, tận nơi để mổ mắt lắp đặt thủy tinh thể miễn phí, tiện lợi tối đa, đối với nhiều người mơ cũng không nghĩ tới, tiền đâu khoảng 300-400 USD để đến Bệnh viện Phnôm Pênh phẫu thuật mắt, vẫn biết rằng số người bệnh mù mắt trên địa bàn khá đông? Tìm hiểu qua nhiều đối tượng dân bản xứ mới thấy rằng nhiều người dân ở vùng nông thôn không hề hay biết có đoàn bác sĩ Việt Nam qua mổ mắt từ thiện, dù trước đó Hội bảo trợ bệnh nhân nghèo Kiên Giang và TP Hồ Chí Minh đã làm việc với các ty y tế của nước bạn; kế tới bà con vẫn băn khoăn về tay nghề phẫu thuật của đoàn bác sĩ từ thiện cho nên còn ngần ngại, người mù này nghe ngóng kết quả lần đi này của người mù khác...
Ðợt thứ hai qua Cam-pu-chia mổ mắt từ thiện, trong ngày đầu, bà con tập trung khá đông trước Trung tâm y tế thị trấn Kompungtrack để đăng ký phẫu thuật mắt. Ông Lưm Căn Yên, trưởng ty Y tế Kam Pốt cho biết: "Trước khi bước vào đợt mổ mắt lần này, Ty Y tế cho thông báo liên tục bốn, năm ngày trên đài phát thanh và truyền hình ngày giờ đoàn bác sĩ Việt Nam qua mổ mắt miễn phí và kêu gọi người bệnh mù mắt tập trung tại Trung tâm y tế Kompungtrack". Ngoài ba thành phần bệnh mắt như muốn mổ thêm một mắt còn bị mù, tái khám đợt mổ lần trước, đăng ký mổ mới, còn có thêm những người bệnh nghèo với các loại bệnh khác nhau đến gặp đoàn bác sĩ Việt Nam để được khám và mong muốn được cấp thuốc trị bệnh miễn phí. Bởi vậy số người tập trung tại phòng khám đông hơn dự kiến ban đầu.
Ông Nha-giông, 66 tuổi tin chắc là mình sẽ thấy lại được ánh sáng bởi tay nghề và y đức của các bác sĩ từ thiện Việt Nam tâm sự:
"Ở xóm trên gần nhà tôi có mấy người bị mù được các bác sĩ Việt Nam mổ mắt lần trước đã thấy lại được ánh sáng, lại không mất chi phí gì, tôi tin chắc là mình cũng được như vậy, do qua truyền hình thông báo có đoàn bác sĩ Việt Nam qua mổ mắt miễn phí là chúng tôi đi ngay, đây là cơ hội cho những người dân nghèo chúng tôi". Không bỏ lỡ thời gian, vừa xuống xe, các bác sĩ Việt Nam vừa khuân vác thuốc men, thiết bị mổ mắt, vừa tiến hành khám bệnh, phân loại bệnh, đồng thời tiến hành những ca đầu tiên phẫu thuật mắt và lắp đặt thủy tinh thể. Trong cái nóng hầm hập của Kam Pốt, mồ hôi vã đầy người, các bác sĩ Việt Nam tập trung làm việc với cường độ cao nhất. Anh em làm việc qua trưa, không ăn giữa buổi, lót dạ bằng cái bánh cà bắp, bánh ú đem qua từ quê nhà, thái độ vui vẻ, thân mật với người bệnh, làm chủ tay nghề, làm chủ thiết bị, vượt qua dòng điện chập chờn trong phòng mổ. Chính thái độ nhiệt tâm và chân thành ấy của các anh đã chiếm được tình cảm và tấm lòng của người dân nghèo Cam-pu-chia.
Bác sĩ Bun Than làm việc ở Ty Y tế tỉnh Kam Pốt cho biết: "Nghe tin đoàn bác sĩ Việt Nam qua mổ mắt cho người dân nghèo Cam-pu-chia, tôi rất xúc động, vì đây là việc làm nhân đạo, mọi chi phí từ khám bệnh, phẫu thuật, lắp kính nhân tạo, cho thuốc uống miễn phí; rất vui và tin tưởng vì đội ngũ bác sĩ tay nghề cao, làm việc trách nhiệm với người bệnh.
Các đợt mổ mắt lắp đặt thủy tinh thể của đoàn bác sĩ Việt Nam tại Kam Pốt với kết quả tốt, các ca phẫu thuật đều thành công giúp người mù thấy lại được ánh sáng, do vậy cho nên ở đợt mổ này nhiều người đăng ký được phẫu thuật, một số người vốn trước đây mù cả hai mắt, đợt trước được mổ lắp đặt thủy tinh thể một mắt thành công thì lần này xin được mổ thêm mắt còn lại. Việc vận động chưa hết, hoặc bỏ sót những người bệnh nghèo bị bệnh về mắt là trách nhiệm của các tổ chức tại Kam Pốt". Ông Sao Poan, 80 tuổi, mù mắt hơn năm năm, lúc trước còn sợ và thiếu tiền cho nên không dám đến bệnh viện, vừa được các bác sĩ Việt Nam mổ mắt, lắp đặt thủy tinh thể miễn phí đã xúc động cho biết, quê nhà còn nhiều người nghèo nữa bị mù mắt, bởi vậy vội vàng trở về vận động những bà con đồng cảnh đến mổ mắt miễn phí. Ông bảo: "Nếu chậm trễ là mất cơ hội, bởi một ca mổ mắt tại Nam Vang (Phnôm Pênh) phải từ 300 đến 400 USD, người nông dân nghèo lấy đâu ra tiền để chi phí đi lại và mổ xẻ. Trước đây, thường thì người dân Kam Pốt phải ngồi xe đò, hoặc xe ôm đi mổ mắt ở các bệnh viện đa khoa tỉnh Kiên Giang, còn nay thì với 1.000 ca mổ mắt miễn phí ngay tại quê nhà thì còn gì vui hơn, còn gì cảm kích hơn?".
Sáng sớm, bác sĩ Hùng, Trưởng khoa mắt Bệnh viện đa khoa Kiên Giang gỡ gạc bông bảo vệ mắt cho những người bệnh đầu tiên được phẫu thuật mắt hôm qua. Sau những cái chớp mắt, có kèm những giọt nước mắt khi tiếp xúc ánh sáng, rồi từ từ quan sát chung quanh, với họ đây là điều kỳ diệu trong đời, có thể trở lại cuộc sống bình thường. Ðó là trường hợp bà Em Păng, 77 tuổi, hai người con bị Pôn Pốt giết chết, bị mù mắt sáu năm, không tiền bạc, nghe nói có đoàn bác sĩ từ thiện thì liều mà đến mổ, nay thấy lại được ánh sáng thì mừng vui nào tả xiết, bà chắp tay vái lia lịa, rối rít cảm ơn Hội bảo trợ người bệnh nghèo Kiên Giang và TP Hồ Chí Minh. Rất nhiều người bệnh mù nghèo tại Kam Pốt có tình cảnh thương tâm như bà Em Păng, nay thấy lại được ánh sáng. 100% người bệnh được phẫu thuật mắt ngày trước đều đạt kết quả tốt, đó là điều tự hào của đoàn bác sĩ Nhân Ái. 158 ca mổ mắt đều thành công, không xảy ra biến chứng gì. Ông Lưm Căn Yên, Trưởng Ty Y tế Kam Pốt cho biết sẽ điều chiếc xe công mang loa phóng thanh đi khắp các địa bàn thông báo đợt mổ mắt miễn phí sắp tới của Hội bảo trợ bệnh nhân nghèo Kiên Giang và TP Hồ Chí Minh, dùng phương tiện chở người bệnh mù tới địa điểm mổ, không để tự ai nấy đi. Ðến nay, vẫn còn hơn 600 ca mổ mắt cho những đợt tiếp theo trong năm nay, giúp 1.000 bà con nghèo trở lại cuộc sống bình thường.