Thành phố Nam Ðịnh thuộc vùng đất cổ phía nam đồng bằng sông Hồng, một trong những cái nôi của nền văn minh Ðại Việt, bao gồm phần lớn diện tích đất tự nhiên thuộc phủ Thiên Trường xưa. Từ năm 1262, khi hương Tức Mặc được đổi thành phủ Thiên Trường thì vị thế trung tâm của vùng đất này được xác lập; năm 1921, được công nhận là thành phố; là đô thị loại II - năm 1998.
Sau hơn mười năm nỗ lực phấn đấu, ngày 28-11-2011, TP Nam Ðịnh được công nhận là đô thị loại I trực thuộc tỉnh, quy hoạch là đô thị trung tâm vùng Nam đồng bằng sông Hồng. Trong hai năm qua, Ðảng bộ, chính quyền và nhân dân TP Nam Ðịnh tiếp tục tập trung mọi nguồn lực, đoàn kết, quyết tâm xây dựng thành phố theo định hướng và quy hoạch được duyệt, đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Từ năm 2008 đến nay, tốc độ phát triển kinh tế năm sau cao hơn năm trước, đạt bình quân 14,32%/năm; cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng, tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ tăng (98,69%), tỷ trọng nông nghiệp (1,31%). Năm 2013, tổng thu ngân sách đạt hơn 1.313 tỷ đồng (tăng gấp hai lần so với năm 2011); thu nhập bình quân đầu người gần 40 triệu đồng/người - tương đương 1.900 USD/người; tỷ lệ hộ nghèo giảm chỉ còn 3,1%. Các khu, cụm công nghiệp trên địa bàn thành phố đã thu hút 185 doanh nghiệp với hơn 54.000 lao động đang làm việc, góp phần đẩy nhanh tốc độ phát triển công nghiệp của thành phố. Hệ thống thương mại dịch vụ phát triển đa dạng, hiện đại từng bước đáp ứng nhu cầu của đời sống xã hội. Siêu thị Big C Nam Ðịnh, Trung tâm thương mại Micom Plaza đạt tầm vóc và sức thu hút trung tâm vùng. Tổng giá trị hàng hóa xuất khẩu của thành phố chiếm 95% xuất khẩu của tỉnh, tăng bình quân 19%/năm.
Nhiều công trình trọng điểm đã và đang xây dựng tạo đà cho sự phát triển. Khu đô thị mới (KÐTM) Hòa Vượng, Thống Nhất và một số khu tái định cư (KTÐC) được đầu tư xây dựng với hệ số lấp đầy khá cao đã cải thiện rõ rệt bộ mặt kiến trúc, cảnh quan đô thị. Hạ tầng đô thị thành phố được đầu tư nâng cấp toàn diện, đồng bộ với 99,2% dân số khu vực nội thị được cấp nước sạch, 100% đường phố chính khu vực nội thị được chiếu sáng, 100% khu vực nội thị được thu gom và xử lý rác thải... tạo diện mạo mới cho thành phố và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.
TP Nam Ðịnh còn là đầu mối giao thông quan trọng của tỉnh và khu vực, có tuyến đường sắt Bắc - Nam, các tuyến quốc lộ lớn đi qua tạo ra sự gắn kết trong trục hành lang phát triển kinh tế ven biển vùng duyên hải Bắc Bộ.
Trên địa bàn thành phố hiện có bốn trường đại học, năm trường cao đẳng và nhiều trường trung cấp chuyên nghiệp; có 27/70 trường phổ thông đạt chuẩn quốc gia; chất lượng giáo dục và đào tạo luôn đứng ở tốp đầu cả nước. Nếp sống văn hóa - văn minh đô thị đã hình thành trong các tầng lớp dân cư. TP Nam Ðịnh có 11/16 công trình là di tích lịch sử văn hóa (LSVH) cấp quốc gia, trong đó quần thể di tích đền Trần - chùa Tháp là Di tích LSVH cấp quốc gia đặc biệt; 125 công trình văn hóa như rạp hát, rạp chiếu phim, nhà văn hóa, nhà bảo tàng... Các di tích LSVH và danh thắng tiêu biểu trên địa bàn đều có những nét kiến trúc độc đáo và gắn liền với các lễ hội là lợi thế để phát triển du lịch, dịch vụ.
Toàn thành phố có hơn 1.130 công trình thể thao các loại, trong đó có 66 công trình lớn đáp ứng được nhu cầu tổ chức các sự kiện thi đấu thể dục - thể thao của tỉnh, vùng Nam đồng bằng sông Hồng và cả nước. Hiện, đang triển khai việc điều chỉnh quy hoạch chung xây dựng TP Nam Ðịnh đến năm 2025 và xây dựng Trung tâm thể thao vùng Nam đồng bằng sông Hồng để phục vụ Ðại hội Thể dục - Thể thao toàn quốc lần thứ VII năm 2014 tại tỉnh nhà.
Công tác xây dựng Ðảng không ngừng được đổi mới cả về nội dung, hình thức, trong đó tập trung đẩy mạnh việc thực hiện Chỉ thị 03 của Bộ Chính trị về "Tiếp tục học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" gắn với Nghị quyết T.Ư 4 (khóa XI) "Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Ðảng hiện nay" và nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ ở cả năm loại hình tổ chức Ðảng. Củng cố, kiện toàn, sắp xếp và đổi mới hoạt động của hệ thống chính trị từ thành phố đến cơ sở. Ðội ngũ cán bộ, công chức không ngừng rèn luyện, học tập, nâng cao trình độ chuyên môn và trình độ lý luận chính trị, đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ chính trị của Ðảng bộ thành phố trong giai đoạn phát triển mới.
Ðể TP Nam Ðịnh là trung tâm của vùng Nam đồng bằng sông Hồng, cần tiếp tục thực hiện đồng bộ, có hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp sau:
Một là, quản lý tốt quy hoạch để phát triển hạ tầng đô thị.
Trên cơ sở quy hoạch được duyệt, đề nghị tỉnh đầu tư, nâng cấp từng bước hạ tầng kỹ thuật các khu vực dự kiến mở rộng thành phố (bao gồm huyện Mỹ Lộc; ba xã của huyện Vụ Bản; năm xã của huyện Nam Trực). Hoàn thành hạ tầng các KÐTM Thống Nhất, Mỹ Trung và bốn KTÐC. Xây mới hai KTÐC Nam sông Ðào (40 ha), Phúc Tân (23 ha) đồng bộ, hiện đại. Tiếp tục cải tạo, nâng cấp các tuyến đường chính của thành phố kết nối với các tuyến giao thông quốc gia, các đường phố nội thành và hệ thống cấp thoát nước, xúc tiến dự án nhà máy xử lý nước thải; đầu tư xây dựng một số công trình công cộng tạo điểm nhấn cho thành phố.
Hai là, huy động các nguồn lực tiếp tục nâng cấp đồng bộ hạ tầng đô thị.
Cùng với việc xây dựng đường nối quốc lộ 10 với quốc lộ 21, tuyến đường bộ mới Nam Ðịnh - Phủ Lý, cầu Tân Phong qua sông Ðào và triển khai dự án nâng cấp quốc lộ 38B, cảng sông Nam Ðịnh đạt tiêu chuẩn cảng sông loại I, cần đẩy nhanh tiến độ xây dựng hệ thống đường giao thông các KÐTM, KTÐC và các xã ngoại thành đồng bộ, có tính liên kết cao với các khu vực dự kiến mở rộng. Ðầu tư nâng cấp các công trình lớn, hiện đại, đạt tầm vóc trung tâm vùng như: Dự án khu văn hóa thời Trần, Nhà thi đấu Thể dục - Thể thao đa năng 4.000 chỗ, kè đê Nam sông Ðào, Trung tâm hội nghị, Trung tâm Triển lãm, Khách sạn Nam Cường 4 sao (20 tầng).
Ba là, phát triển kinh tế, nâng cao vai trò thương mại - dịch vụ cho toàn vùng.
Tiếp tục củng cố vai trò trung tâm công nghiệp dệt may,cơ khí chế tạo máy và hình thành thêm các ngành công nghiệp có giá trị. Hoàn thành xây dựng hạ tầng đồng bộ khu công nghiệp Mỹ Trung, giai đoạn 2 cụm công nghiệp An Xá, các trạm xử lý nước thải đạt tiêu chuẩn. Có chính sách thu hút đầu tư hạ tầng, nâng cao chất lượng, vai trò trung tâm thương mại - dịch vụ với các trung tâm triển lãm, trung tâm sản xuất và tiêu thụ hàng hóa lớn, các chợ đầu mối và các khu vui chơi giải trí.
Bốn là, xây dựng nếp sống văn minh đô thị và các kết cấu văn hóa - thông tin - thể thao hiện đại.
Xây dựng, củng cố hạ tầng văn hóa - thể thao với hệ thống các sân vận động, nhà thi đấu, bể bơi, các điểm vui chơi công cộng; khuyến khích tổ chức các câu lạc bộ, các loại hình sinh hoạt văn hóa lành mạnh, phù hợp cư dân đô thị. Nâng cao chất lượng nếp sống văn minh đô thị, trọng tâm là xây dựng tuyến phố văn minh đô thị để thành phố thật sự "sáng - xanh - sạch - đẹp".
Năm là, củng cố vai trò trung tâm giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ của toàn vùng.
Hoàn thành cụm nhà ở sinh viên 4.600 chỗ ở; phối hợp, tạo điều kiện nâng cấp Trường trung cấp Y tế thành Trường cao đẳng Y dược, Trường trung cấp Kinh tế - Kỹ thuật nông nghiệp lên Trường cao đẳng Nông nghiệp; phối hợp với các ngành để kêu gọi một số trường đại học lớn ở Hà Nội thành lập các phân hiệu tại Nam Ðịnh; đầu tư thiết bị công nghệ để ứng dụng các thành tựu khoa học tiên tiến, công nghệ cao và đẩy nhanh quá trình đổi mới công nghệ trên địa bàn thành phố.
Sáu là, phát triển hệ thống y tế - chăm sóc sức khỏe nhân dân lan tỏa ra toàn vùng.
Tạo điều kiện phát triển các cơ sở khám, chữa bệnh hiện đại theo quy hoạch phát triển ngành y tế đã được phê duyệt. Nâng cao chất lượng 10 bệnh viện đa khoa và chuyên khoa hiện có trên địa bàn; phối hợp để xúc tiến thành lập một số khoa của Bệnh viện Bạch Mai, Việt Ðức, U bướu... tại bệnh viện trung tâm vùng. Khuyến khích xây dựng bệnh viện nước ngoài công nghệ cao và các phòng khám chất lượng.
Bảy là, xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh, bảo đảm an ninh trật tự.
Tiếp tục củng cố, kiện toàn hệ thống chính trị, đẩy mạnh các phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, đấu tranh quyết liệt đối với các loại tội phạm. Bảo đảm tốt an ninh đô thị, an ninh nông thôn và trật tự an toàn giao thông để thành phố Nam Ðịnh thật sự bình yên cho người dân và du khách.
Phát huy truyền thống văn hiến, cách mạng cùng các tiềm năng, lợi thế, Ðảng bộ, chính quyền và quân dân thành phố đoàn kết, quyết tâm xây dựng TP Nam Ðịnh thành đô thị hiện đại, xứng đáng là đô thị trung tâm vùng Nam đồng bằng sông Hồng.
