Thái Hòa là vùng đất trung du phía đông bắc tỉnh Phú Thọ, được hình thành sau hợp nhất ba xã Liễn Sơn, Bắc Bình và Thái Hòa thuộc huyện Lập Thạch, tỉnh Vĩnh Phúc trước đây, có diện tích hơn 29 km² và dân số khoảng 24.000 người. Trước sáp nhập, các xã Liễn Sơn và Bắc Bình đạt chuẩn nông thôn mới và xã Thái Hòa đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu. Toàn xã hiện có 15/29 thôn đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu, trong đó, thôn Đình Tre và thôn Đền được công nhận là thôn thông minh. Đây là nền móng quan trọng để xã Thái Hòa tiếp tục nâng cao chất lượng các tiêu chí, hướng tới xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu trên phạm vi toàn xã.
Với phương châm “lấy người dân làm trung tâm”, Ban Thường vụ Đảng ủy xã đã ban hành nghị quyết chuyên đề về phát triển kinh tế-xã hội gắn với nâng cao đời sống nhân dân, ưu tiên nguồn lực cho các công trình thiết yếu, cải thiện môi trường sống và phát triển sản xuất. Bí thư Đảng ủy xã Hoàng Thanh nêu quan điểm “ưu tiên xây dựng đời sống văn hóa, tạo điều kiện để nhân dân được hưởng thụ thành quả sau sáp nhập”. Vừa qua, xã hoàn thành các dự án: Cải tạo, nâng cấp sân vận động xã; mở rộng ba tuyến giao thông qua trung tâm xã; tu bổ Miếu Khuân ở thôn Đá Trắng. Đến nay, toàn bộ 55,6 km đường trục xã và 36,27 km đường trục thôn được cứng hóa, kết nối các khu vực. Xã đã chỉ đạo sửa chữa các nhà văn hóa thôn, bổ sung trang thiết bị phục vụ sinh hoạt cộng đồng. Khu vực trung tâm xã được đầu tư xây dựng khang trang, trong đó có sân vận động mới hoàn thành đầu năm 2026. Địa phương này cũng tìm cách phát huy giá trị 20 di tích lịch sử văn hóa, phục dựng các lễ hội truyền thống.
Ông Lê Văn Trường, Bí thư Chi bộ thôn Đình Tre cho biết: “Nhờ có sân vận động mới và khu văn hóa thể thao của xã, các câu lạc bộ thể thao, văn nghệ, dưỡng sinh của thôn hoạt động ngày càng sôi nổi. Nhân dân trong thôn thường xuyên giao lưu, gắn kết với nhau rất tình cảm”. Đình Tre giờ là thôn thông minh, có hệ thống đèn chiếu sáng, camera an ninh lắp đặt khắp các ngõ xóm. Cấp ủy, ban công tác Mặt trận và các đoàn thể duy trì mô hình “đường làng, ngõ xóm sáng, xanh, sạch, đẹp”, tích cực chỉnh trang đường sá, trồng hoa, vệ sinh môi trường. Theo ông Trường, sau sáp nhập, xã có nhiều thay đổi lớn. Giấy tờ, văn bản, thủ tục trước đây phải qua cấp huyện, nay xã trực tiếp giải quyết. Người dân có thể đặt số, hẹn giờ làm việc với Trung tâm Phục vụ hành chính công của xã. Trước đây, tranh chấp đất đai phải lên huyện xử lý, nay thôn không hòa giải được thì xã tổ chức hòa giải và giải quyết ngay. Vừa qua, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã chỉ đạo giải quyết dứt điểm những vướng mắc, bất cập về đất đai ở hơn chục hộ gia đình.
Về kinh tế, Đảng ủy xã lấy nâng cao thu nhập cho người dân làm nhiệm vụ trọng tâm. Năm 2025, tốc độ tăng trưởng kinh tế của xã đạt 10,3%; thu nhập bình quân đầu người đạt khoảng 73 triệu đồng. Xã phấn đấu năm 2026 đạt tăng trưởng khoảng 11%; thu ngân sách 290 tỷ đồng; thu nhập bình quân đầu người đạt 75 triệu đồng. Địa bàn xã có nhiều mô hình kinh tế mới, như: Nuôi cá lồng trên sông Phó Đáy, trồng cây ba kích hữu cơ ở thôn Tây Sơn và thôn Hữu Phúc, trồng trám đen ở thôn Phú Xuân, nuôi tằm tại thôn Bắc Sơn, bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế.
Phong trào làm kinh tế hộ gia đình được phát động từ những năm trước đang đem lại hiệu quả. Xã có hàng trăm doanh nghiệp thành lập mới và hộ đăng ký kinh doanh mới. Cách đây sáu năm, Tây Sơn là thôn nghèo bậc nhất xã, chủ yếu là đất đồi rừng giá trị thấp. Đến nay, hơn 40% số hộ trong thôn trở nên khá giả nhờ đầu tư vào chăn nuôi, đồi rừng. Bà Trần Thị Hiền, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn là người tiên phong làm kinh tế hộ. Gia đình bà thu gom cây ba kích của các hộ trong thôn để tinh chế thành các sản phẩm cao ba kích, rượu và trà ba kích; quản lý chất lượng đầu ra, đầu vào để bảo đảm chất lượng. Bà Hiền nói: “Cả thôn có 81 hộ nuôi lợn, trong đó 30 hộ nuôi từ 100-200 con. Mặc dù vậy, không khí không bị ô nhiễm do các hộ đều dùng hầm biogas để xử lý chất thải chăn nuôi. Người dân còn lắp camera để theo dõi xe cộ ra vào thôn, ngăn ngừa việc vứt xác động vật ra môi trường”.
Những kết quả bước đầu là tiền đề để đội ngũ cán bộ, công chức xã Thái Hòa nghĩ xa hơn, làm việc chắc chắn hơn. Thực tế là xã vẫn còn nhiều thôn rất khó khăn. Việc giải quyết thủ tục hành chính có lúc chưa bảo đảm tiến độ. Quá trình xây dựng, nhận diện văn hóa địa phương cần thêm thời gian. Để nông thôn mới Thái Hòa “xanh, sạch, đẹp, thông minh”, Bí thư Đảng ủy xã Hoàng Thanh cho rằng, cần phát triển ngành nông nghiệp theo hướng sinh thái, chuyển mạnh từ hình thức nhỏ lẻ sang phát triển trang trại, gia trại theo hướng an toàn sinh học. Bên cạnh đó, xã sẽ thúc đẩy kinh tế số trong nông nghiệp, nâng cao kỹ năng số cho người dân, xây dựng xã thông minh, hiện đại, phục vụ tốt người dân và doanh nghiệp.
