"Mắt thần" cho người khiếm thị

Từ hình dạng ban đầu như một chiếc nón (mũ) bảo hiểm, sau nhiều năm nghiên cứu (cải tiến đến phiên bản thứ chín) "mắt thần" cho người khiếm thị đã có hình dạng là chiếc kính mát gọn nhẹ, tiện lợi. Với "mắt thần", người khiếm thị có thể an tâm di chuyển mà không sợ bị va chạm và chủ động tránh né chướng ngại vật. Ðó là sáng chế của TS Nguyễn Bá Hải, giảng viên Trường đại học Sư phạm kỹ thuật TP Hồ Chí Minh...

Trao tặng "mắt thần" cho các cháu khiếm thị Trường phổ thông đặc biệt Nguyễn Ðình Chiểu, quận 10.        
Trao tặng "mắt thần" cho các cháu khiếm thị Trường phổ thông đặc biệt Nguyễn Ðình Chiểu, quận 10.        

Bà Nguyễn Thanh Thủy, 49 tuổi, ngụ phường Hiệp Thành (quận 12, TP Hồ Chí Minh) là một người khiếm thị làm nghề bán vé số. Bà cho biết: "Ðối với người mù, khi ở trong nhà thì đã quen mọi ngõ ngách, nhưng khi ra bên ngoài thì hay bị vấp ngã, hoặc va vào vật cản nhỏ ngoài tầm với (gậy). Từ khi được đeo "mắt thần" thử nghiệm, dù không có gậy, tôi vẫn tránh được các vật cản phía trước, rất an tâm".

Còn chị Dương Thị Thanh Lan (Hội Người mù quận Thủ Ðức, TP Hồ Chí Minh), một trong những người sử dụng "mắt thần" từ phiên bản đầu đến phiên bản thứ chín. Chị kể: "Hơn 20 năm rong ruổi bán vé số, lúc nào tôi cũng gắn chặt với chiếc gậy dò đường. Không ít lần bị u đầu, có khi ngã lăn ra đường do vướng cành cây ngang đầu. Mỗi ngày đi bán trở về, sưng chỗ này, trầy chỗ kia là chuyện quá bình thường. Thế nhưng, khi được đeo thiết bị "mắt thần" do TS Nguyễn Bá Hải chế tạo, tôi đã dễ dàng tránh được những vật cản. Ngay cả khi ra đường với lượng xe cộ đang lưu thông nhiều, "mắt thần" đã kịp thời báo hiệu để tôi dễ dàng nhận biết mà tránh né". Chủ tịch Hội Người mù quận Thủ Ðức Phạm Tấn Sơn (64 tuổi) cho biết thêm: "Tôi bị mù từ năm ba tuổi, trước giờ, đi đâu cũng mang chiếc gậy bên mình, nay đã có "mắt thần" rồi, tôi rất an tâm. Ðây là bạn đồng hành không thể xa rời mỗi khi ra đường".

Tuy nhiên, cũng theo ông Sơn, do được gắn trên đầu, cho nên "mắt thần" chỉ "thấy" vật cản có độ cao từ đầu gối đến vượt qua đỉnh đầu một ít. Hiện tại, "mắt thần" chỉ giúp tránh được vật cản phía trên, nhưng ở dưới chân, người khiếm thị vẫn phải kết hợp với gậy để dò tìm vật cản. "Giá như TS Hải tiếp tục nghiên cứu, cải tiến để kết hợp cả "mắt thần" và gậy thì thật quý!", ông Sơn bộc bạch.

Trong tháng 5, TS Nguyễn Bá Hải rất bận rộn hoàn thành hơn 40 "mắt thần" để tặng thương, bệnh binh nhân dịp 27-7. Trong căn nhà bề bộn của người trí thức trẻ ngổn ngang thiết bị và vật dụng, anh liên tục hướng dẫn các sinh viên lắp ráp "mắt thần". Anh Hải tâm sự: "Hồi còn là sinh viên, mình được gần gũi và tiếp xúc nhiều với người mù và biết rằng họ gặp khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày. Từ đó, mình luôn nung nấu ý tưởng nhằm giúp cho cuộc sống của những người mù dễ dàng và thuận tiện hơn".

Trong những năm đi du học ở nước ngoài, TS Nguyễn Bá Hải may mắn được tiếp xúc, nghiên cứu về công nghệ Hapties (công nghệ liên quan xúc giác con người). Lúc ấy, trong anh đã lóe lên ý tưởng áp dụng công nghệ này cho các thiết bị hỗ trợ người mù. Ngay sau khi về nước, anh đã tiến hành nghiên cứu và đưa ra sản phẩm "mắt thần" đầu tiên có hình dạng tương tự như chiếc nón bảo hiểm. Sau chín lần cải tiến, "mắt thần" dần thu nhỏ, hoàn thiện như một chiếc kính mát gọn nhẹ, thẩm mỹ. TS Hải giải thích: "Với hình dạng như cặp mắt kính có gắn thiết bị tạo rung, hiện nay, chỉ cần "thấy" vật cản phía trước, thiết bị sẽ tạo độ rung vào đầu. Càng gần vật cản, độ rung càng mạnh và nhanh. Tuy nhiên, chỉ cần hướng mặt về hướng có khoảng trống, thiết bị sẽ hết báo rung. Trong một khoảng cách nhất định được lập trình sẵn, "mắt thần" sẽ nhận diện, báo về hộp điều khiển của thiết bị và báo cho người dùng biết để họ tìm đường tránh vật cản".

Nhận thấy ưu điểm nổi trội của thiết bị, nhiều doanh nghiệp đã đề nghị mua lại toàn bộ dữ liệu và bản quyền sản xuất "mắt thần" với giá hàng tỷ đồng. Thế nhưng, anh đã từ chối. Anh bộc bạch: "Nếu các sản phẩm được doanh nghiệp sản xuất và bán ra thị trường, thì chắc chắn giá sẽ rất cao, nếu vậy thì làm sao người khiếm thị có khả năng mua để sử dụng, cho nên tôi không bán".

Với mong muốn sẻ chia khó khăn với người khiếm thị, TS Nguyễn Bá Hải đã trực tiếp sản xuất, trao tặng hơn 100 chiếc "mắt thần" giúp người khiếm thị. Mới đây, 17 "mắt thần" đã được trao cho các cháu khiếm thị tại Trường phổ thông đặc biệt Nguyễn Ðình Chiểu (quận 10, TP Hồ Chí Minh). Tiến sĩ Hải tâm sự: "Tôi mong muốn sản xuất nhiều "mắt thần" hơn, hạ giá thành thật thấp rồi chuyển giao kỹ thuật cho một đơn vị có đủ khả năng, kinh phí để chăm lo cho người mù nghèo. Với họ, không thể nói chuyện kinh doanh hay lợi nhuận được!".

Có thể bạn quan tâm