Lộ diện đường dây buôn lậu hàng nghìn tấn lá thuốc lá ở Lào Cai

Hai bị can Tạ Mạnh Dũng và Ðinh Văn Minh, nguyên cán bộ Cục CSÐT tội phạm về kinh tế (C15), Bộ Công an, bị truy tố về tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản", và 16 cán bộ thuộc Cục Hải quan Lào Cai bị truy tố về tội "Nhận hối lộ...".

Năm 2000, Nguyễn Thị Ngọc Liên và Nguyễn Huy Tần thành lập Công ty TNHH Thương mại Thiên Lợi Hòa (Công ty Thiên Lợi Hòa) và năm 2003, Liên và Tần thành lập Công ty cổ phần thương mại du lịch Thành Sơn (Công ty Thành Sơn) do Nguyễn Huy Tần làm giám đốc, để kinh doanh lá thuốc lá. Từ năm 2004, do phía Trung Quốc quản lý xuất khẩu lá thuốc lá bằng hạn ngạch nên Liên và Tần đã cùng với một số đầu nậu ở Trung Quốc gom hàng để nhập lậu vào Việt Nam.

Ðể qua mặt các cơ quan chức năng, Liên và Tần đã làm giả con dấu, chữ ký của bà Chu Thị Lệ Nga, Giám đốc Công ty Thương mại Hải Viên, Hà Khẩu - Trung Quốc (Công ty Hải Viên) để làm thủ tục nhập khẩu thuốc lá vào Việt Nam.

Hai bị can nói trên đã làm thủ tục nhập khẩu lá thuốc lá, vận chuyển hơn 3,6 nghìn tấn lá thuốc lá trị giá 35 tỷ đồng vào Việt Nam. Cáo trạng xác định, Nguyễn Thị Ngọc Liên, Nguyễn Huy Tần cùng với Cao Bá Hậu (Công ty Kim Liên), Vũ Văn Nguyên, Phạm Hữu Thơm buôn lậu 11.157 tấn lá thuốc lá trị giá 223,289 tỷ đồng, gồm: nhập vượt không mở tờ khai hải quan 1.554 tấn trị giá 31,08 tỷ đồng, nhập theo hợp đồng gia công giả 3.600 tấn trị giá 72 tỷ đồng và nhập lậu 100 tấn theo hợp đồng ngoại thương giả của Công ty Kim Liên trị giá 2,319 tỷ đồng, thông qua 12 hợp đồng ngoại thương giả buôn lậu gần 6 nghìn tấn lá thuốc lá trị giá 117 tỷ đồng.

Theo các quy định tại Luật Hải quan và các văn bản dưới luật, từ năm 1999 đến nay, tỉnh Lào Cai chỉ có hai cửa khẩu là cửa khẩu quốc tế Lào Cai và cửa khẩu Mường Khương. Trên địa bàn huyện Bát Xát (Lào Cai) không có bất cứ một cửa khẩu nào có chức năng xuất nhập khẩu hàng hóa qua biên giới.

Tuy nhiên, từ tháng 10-2004 đến tháng 6-2006, ông Nguyễn Ngọc Kim (khi đó là Phó Chủ tịch UBND tỉnh) đã ký 14 văn bản đóng dấu "mật" cho phép năm doanh nghiệp nhập lá thuốc lá qua các lối mở Amusung, Quang Kim, Bản Vược... với số lượng hàng nghìn tấn. Khi ký các văn bản trên, ông Nguyễn Ngọc Kim đã nhận 85 triệu đồng của các doanh nghiệp nhập  thuốc lá qua lối mở.

Cùng với nguyên Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Nguyễn Ngọc Kim, Viện KSND tối cao truy tố 16 bị can nguyên là cán bộ Hải quan Lào Cai, trong đó có Cục trưởng Ðinh Bá An về hành vi nhận hối lộ.

Ðể nhập lậu được số lá thuốc lá nói trên, Nguyễn Thị Ngọc Liên, Nguyễn Huy Tần, Phạm Hữu Thơm đã có hành vi đưa hối lộ cho 16 cán bộ Hải quan Bát Xát số tiền hơn 1,3 tỷ đồng, Vũ Văn Khoa, nhân viên Cảng cá Hạ Long đưa hối lộ cho nhân viên Hải quan Bát Xát số tiền 25 triệu đồng.

Cụ thể, từ tháng 1-2005 đến tháng 11-2005, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Bát Xát là Khuông Mạnh Hùng đã lập hai tổ công tác, đồng ý cho Nguyễn Tiến Hùng thu tiền của các doanh nghiệp mở tờ khai hải quan vào các tháng 3, 4, 7, 8 và 11-2005, từ 300.000 đến 500.000 đồng/tờ khai nhập lá thuốc lá.

Nguyễn Tiến Hùng thu được 60 triệu đồng, sau đó đưa lại cho Khuông Mạnh Hùng để sử dụng chi ăn trưa và chia cho tất cả cán bộ chi cục, mỗi suất từ 1 đến 3 triệu đồng. Khuông Mạnh Hùng được hai suất và cầm tiền chia cho một số lãnh đạo Cục Hải quan Lào Cai, bản thân thừa nhận được hưởng 12 triệu đồng.

Kế nhiệm Khuông Mạnh Hùng từ tháng 11-2005, Chi cục trưởng Phạm Xuân Thường tiếp tục lập quỹ phúc lợi của chi cục để cất giữ tiền hối lộ và giao cho Lê Minh Tuấn quản lý. Quá trình điều tra còn chứng minh, cuối tháng 11-2005, Phạm Hữu Thơm đã đưa cho Lê Minh Tuấn 90 triệu đồng tiền của Công ty Thành Sơn còn thiếu.

Ngày hôm sau, Tuấn đưa lại cho Khuông Mạnh Hùng, Hùng không chia cho anh em trong chi cục mà sử dụng cá nhân (nhưng Khuông Mạnh Hùng không thừa nhận nội dung này). Theo thống kê của Cục Hải quan Lào Cai, trong khoảng thời gian làm Chi cục trưởng Chi cục Bát Xát, Khuông Mạnh Hùng đã ký thông quan 119 tờ khai để các công ty Thiên Lợi Hòa, Thành Sơn nhập khẩu hàng nghìn tấn lá thuốc lá vào Việt Nam.

Trong vụ án này, cơ quan điều tra xác định bị can Ðinh Bá An (nguyên Cục trưởng Cục Hải quan Lào Cai) phải chịu trách nhiệm việc chỉ đạo Hải quan Bát Xát cho nhập lá thuốc lá trái luật, hưởng tiền hối lộ 196 triệu đồng.

Ngoài ra, Viện KSND tối cao truy tố hai bị can Tạ Mạnh Dũng và Ðinh Văn Minh, nguyên cán bộ thuộc Cục CSÐT tội phạm về kinh tế (C15) tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản".

Vụ việc bắt đầu khi Hoàng Trung Hiến (Trưởng phòng Kinh doanh Công ty thuốc lá Lạng Sơn) nhờ Tạ Mạnh Dũng điều tra xử lý Công ty Thiên Lợi Hòa buôn lậu, nhằm giảm cạnh tranh. Sau đó Tạ Mạnh Dũng đã trao đổi với Ðinh Văn Minh và thống nhất có thể làm được. Biết Cao Bá Hậu có làm ăn với Công ty Thiên Lợi Hòa, Tạ Mạnh Dũng đã hẹn đi ăn để "bắn tin" sẽ xử lý Thiên Lợi Hòa. Sau  đó vài ngày, Hậu đã tạm ứng 300 triệu đồng đưa cho Dũng.

Ðinh Văn Minh khi đó tiếp tục yêu cầu Cao Bá Hậu cung cấp tài liệu về Thiên Lợi Hòa và lập biên bản xác minh giả về việc thu thập tài liệu tại Công ty Thiên Lợi Hòa, đưa cho Thiên Lợi Hòa đóng dấu với mục đích để các đơn vị chức năng không thể vào kiểm tra Thiên Lợi Hòa.

Sau đó, Tạ Mạnh Dũng đã nhiều lần vòi phía Công ty Thiên Lợi Hòa đưa thêm tiền. Trong quá trình này, Tạ Mạnh Dũng và Ðinh Văn Minh đã yêu cầu Cao Bá Hậu đưa thêm 700 triệu đồng để giúp Công ty Kim Liên không bị xác minh, điều tra.

Tổng số tiền Tạ Mạnh Dũng và Ðinh Văn Minh đã nhận của các đối tượng là 1,05 tỷ đồng, trong đó Minh hưởng 280 triệu, Dũng hưởng 770 triệu. Ngoài ra, Dũng còn lừa đảo chiếm đoạt của Hậu 160 triệu đồng. Thực tế, C15 không giao cho Minh và Dũng bất cứ nhiệm vụ gì liên quan đến công tác đấu tranh chống buôn lậu, không cử đi xác minh, thu thập tài liệu tại Công ty Thiên Lợi Hòa. Do đó, hành vi của Ðinh Văn Minh và Tạ Mạnh Dũng đã cấu thành tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản".

Quá trình điều tra cơ quan điều tra đã thu giữ số tiền hơn 42,3 tỷ đồng tiền bán tang vật và số tiền hơn 1,2 tỷ đồng gia đình các bị can nộp. Tổng số tiền hơn 43,5 tỷ đồng được tạm giữ trong tài khoản tạm giữ của Cục CSÐT tội phạm về tham nhũng, tại Kho bạc Nhà nước TP Hà Nội.

Viện KSND tối cao ủy quyền cho Viện KSND tỉnh Lào Cai thực hành quyền công tố tại phiên tòa sơ thẩm khi Tòa án xét xử đối với các bị cáo.