Bên cạnh báo điện tử, CNNDS ở Việt Nam có nhiều lĩnh vực khác cũng khá phát triển như trò chơi trực tuyến (game online – G.O), nhạc số, blog, dịch vụ giá trị gia tăng trên nền SMS, radio trực tuyến, quảng cáo trực tuyến (QCTT)... Người dùng điện thoại di động có thể xem truyền hình kĩ thuật số, tải trò chơi, phim, nhạc, duyệt web... Dịch vụ tin thể thao, đặc biệt là tin thị trường chứng khoán cũng nhanh chóng được các doanh nghiệp kinh doanh CNNDS đưa thành dịch vụ. Doanh thu chính của các đơn vị này là quảng cáo và thu phí người dùng.
Nổi bật nhất trong CNNDS chính là QCTT. Năm 2006, đánh dấu sự phát triển mạnh của thị trường QCTT Việt Nam, nhất là chiến lược tiếp cận thị trường của các công ty nước ngoài. Yahoo! và Google đã có những động thái rõ ràng nhằm chuẩn bị cho việc thâm nhập thị trường QCTT Việt Nam.
Phát triển “nóng” nhất vẫn là thị trường G.O. Nếu trước đây, các nhà phát hành chỉ chú trọng nhập khẩu các game hoành tráng dạng nhập vai nhiều người chơi thì nay người sử dụng đã có sự lựa chọn đa dạng hơn. Đó là các game chiến thuật Phong thần (Công ty VinaGame phát hành), game khiêu vũ Audition (VTC), game thể thao vua bóng đá (CyberWorld)... Ước tính tổng doanh thu của thị trường G.O trong năm 2006 đạt khoảng 10-15 triệu USD với xu hướng ngày càng chuyên nghiệp trong việc cung cấp dịch vụ và phát triển trò chơi.
Nhận thấy CNNDS là thị trường tiềm năng, rất nhiều doanh nghiệp đã và đang âm thầm chuẩn bị cho “cuộc chiến ngầm” trong thời gian tới. Nhiều tên tuổi lớn có thể kể ra đây như FPT, VDC, VTC, Vincom, VinaGame, Vegasoft, Peacesoft, Cyworld...
| Thủ tướng Chính phủ cũng vừa phê duyệt Chương trình phát triển CNNDS Việt Nam đến năm 2010. Theo đó, nước ta phấn đấu CNNDS đạt tốc độ tăng trưởng trung bình từ 35-40% năm. Tổng doanh thu từ CNNDS đạt 400 triệu USD; xây dựng đội ngũ 10-20 doanh nghiệp nội dung số mạnh, có trên 500 lao động chuyên nghiệp; làm chủ các công nghệ nền tảng trong CNNDS, sản xuất được một số sản phẩm trọng điểm có khả năng cạnh tranh cao; hình thành hệ thống thư viện số trực tuyến; xây dựng được một số cơ sở dữ liệu chuyên ngành; cung cấp hiệu quả các dịch vụ tư vấn khám, chữa bệnh và đào tạo từ xa. Kinh phí thực hiện chương trình khoảng 1.280 tỷ đồng... |
Hiện nay, nước ta đang có nhu cầu rất lớn về các sản phẩm và dịch vụ đáp ứng nhu cầu chung của xã hội như thư viện điện tử số trực tuyến, tài liệu điện tử, dịch vụ ngân hàng điện tử, tư vấn sức khỏe, khám chữa bệnh qua mạng... CNNDS mới ở giai đoạn hình thành và như “mảnh đất vỡ hoang”. Việc Việt Nam hội nhập sâu vào nền kinh tế thế giới chính là điều kiện để CNNDS phát triển. Tuy có nhiều tiềm năng nhưng các chuyên gia vẫn khẳng định rằng CNNDS Việt Nam đang đứng trước nhiều thách thức.
Cũng giống như người “anh em” công nghiệp phần mềm, phát triển CNNDS cũng gặp khá nhiều trở lực. Trước hết là tình trạng thiếu nhân lực trầm trọng. Để có thể đáp ứng được nhu cầu rất đa dạng của cộng đồng, yếu tố quyết định là nguồn nhân lực chất lượng cao, am hiểu về công nghệ lẫn quản trị, tiếp thị và hiển nhiên là cả chuyên ngành mà dịch vụ đó cung cấp. Đơn giản nhất là với web 2.0, loại hình sử dụng nội dung do người dùng cung cấp, thì cũng cần có các chuyên gia “vẽ đường, chỉ lối” chuyên xây dựng sự kiện, tạo sức hút và sự gắn kết trong cộng đồng người sử dụng. Do là một ngành khá mới mẻ nên nếu không chuẩn bị tốt ngay từ bây giờ thì việc thiếu nhân lực sẽ không chỉ còn là dự báo.
Mặt khác, vấn đề sở hữu trí tuệ cũng là một thách thức đối với các doanh nghiệp cung cấp CNNDS. Số đơn vị cung cấp những nội dung có bản quyền về âm nhạc, sách, truyện, thư viện điện tử số... hiện vẫn khá mỏng. Họ không dễ hoạt động trong điều kiện đàm phán về bản quyền vẫn chỉ là đơn lẻ mà chưa có những đối tác đại diện chung nhất cho số đông nhà văn, nhạc sĩ, ca sĩ...
Phương thức thanh toán trong cộng đồng chủ yếu là “thực thanh, thực chi” cũng trở thành một trong những khó khăn khi phát triển CNNDS. Đặc điểm nổi trội của CNNDS là hầu hết dịch vụ đều được “tiêu thụ” qua Internet nên khi không có một phương thức thanh toán từ xa hiệu quả và phổ biến thì vô tình đã làm chậm tiến độ phát triển của ngành này. Hiện nay, đa phần các doanh nghiệp cung cấp CNNDS chỉ áp dụng thanh toán qua tin nhắn qua SMS nhưng phải chịu nhiều chi phí phụ, ảnh hưởng đến giá thành, khiến cho người sử dụng phải dùng dịch vụ với giá đắt hơn giá trị thực của nó.
Vượt qua những rào cản ấy, CNNDS sẽ đem lại những lợi ích to lớn, góp phần thúc đẩy mạnh mẽ sự hình thành phát triển xã hội thông tin và nền kinh tế tri thức.
