Khép lại một vụ kiện hành chính ở Thái Bình

Lý do khởi kiện

Theo đơn khởi kiện của ông Phạm Ðình Tần, năm 1957, nghe theo tiếng gọi của Ðảng và Nhà nước, gia đình ông đến khai hoang, lấn biển ở vùng Tiền Hải, nay là xóm 6, thôn Minh Châu, xã Ðông Minh, huyện Tiền Hải. Trong quá trình khai phá, gia đình ông (gồm 11 người con và hai vợ chồng) khai phá được 3.600 m2, mỗi chiều 60 m. Ðến nay đã có năm ngôi nhà của ông và con cháu được xây dựng trên mảnh đất này.

Ngày 17-9-2005, gia đình ông đào móng xây nhà trên mảnh đất ông đang quản lý và sử dụng, thì UBND xã Ðông Minh lập biên bản đình chỉ và ngày 23-9-2005, có quyết định xử phạt hành chính về hành vi lấn chiếm đất với mức phạt tiền là 500.000 đồng, và buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu. Khi quyết định này chưa thi hành thì ngày 20-12-2005, UBND xã Ðông Minh lại ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính về hành vi lấn chiếm đất và phạt tiền 500.000 đồng và buộc khôi phục tình trạng ban đầu.

Ðến ngày 13-1-2006, UBND huyện Tiền Hải tiếp tục ra Quyết định số 40/QÐ-UB xử phạt ông hai triệu đồng về hành vi lấn chiếm đất đai và buộc tháo dỡ công trình đã xây dựng, trả lại hiện trạng như cũ, thời gian chậm nhất đến ngày 28-1-2006. Ông Tần cho rằng, việc Chủ tịch UBND huyện Tiền Hải ban hành quyết định số 40 nói trên là không xem xét đến nguồn gốc, hiện trạng và quá trình sử dụng đất cũng như quá trình giải quyết đơn đề nghị của gia đình, cho nên không bảo đảm quyền lợi hợp pháp của gia đình ông. Mặt khác, nếu gia đình ông có lấn chiếm đất thì việc lấn chiếm đất thực hiện vào ngày 17-9-2005 và UBND xã đã xử phạt hành chính vào ngày 23-9-2005. Tiếp đến ngày 20-12-2005, UBND xã Ðông Minh lại xử phạt hành chính về hành vi này, sau đó ngày 13-1-2006, UBND huyện lại xử phạt hành chính về cùng một hành vi vi phạm mà xã đã xử phạt. Do vậy, một hành vi vi phạm hành chính bị xử phạt ba lần là trái với pháp luật.

Tiếp đến ngày 19-1-2006, UBND huyện Tiền Hải lại ra lệnh cưỡng chế hành chính và cho người đến tháo dỡ nhà đang xây của ông. Ông cho rằng, quyết định cưỡng chế hành chính của UBND huyện Tiền Hải là trái pháp luật. Ông đã khiếu nại lần đầu về quyết định này đến ông chủ tịch UBND huyện Tiền Hải trong thời gian quy định của Luật Khiếu nại, tố cáo, nhưng không được trả lời, do vậy ông làm đơn khởi kiện ra Tòa hành chính.

Vì sao phải xử phạt và cưỡng chế ?

Bên bị kiện, Chủ tịch UBND huyện Tiền Hải đã trình bày tại báo cáo rằng, hộ ông Phạm Ðình Tần đã có hành vi lấn chiếm thửa đất 101 tờ bản đồ số 6 đo đạc năm 1995. Báo cáo đã trình bày cụ thể quá trình thực hiện các chính sách của Nhà nước về đất đai đối với gia đình ông Tần và khẳng định thửa đất này (diện tích 426 m2) Nhà nước không giao quyền sử dụng cho hộ gia đình ông Tần, mà thuộc quyền quản lý của UBND xã Ðông Minh.

Ngày 17-9-2005 ông Tần đào móng để xây nhà trên thửa đất 101, UBND xã Ðông Minh lập biên bản vi phạm hành chính về hành vi lấn chiếm đất, diện tích đào móng để xây nhà là 4m x 15m = 60 m2. Biên bản này ông Tần có ký.

Mặc dù UBND xã Ðông Minh đã ban hành hai quyết định xử phạt hành chính, nhưng ông Tần không chấp hành, tiếp tục xây nhà trên đất lấn chiếm, vì vậy xã phải đề nghị UBND huyện Tiền Hải ra quyết định xử lý. Trên cơ sở đó, ngày 13-1-2006, Chủ tịch UBND huyện Tiền Hải ra Quyết định số 40/QÐ-UB nêu trên. Ông Chủ tịch UBND huyện Tiền Hải cho rằng, việc ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính và ra lệnh cưỡng chế thi hành quyết định này là phù hợp quy định của pháp luật hiện hành.

Không đồng ý với các quyết định nói trên của UBND huyện Tiền Hải, ông Phạm Ðình Tần đã khởi kiện ra Tòa hành chính, Tòa án Nhân dân tỉnh Thái Bình. Tại bản án hành chính sơ thẩm số 02/2006/HCST ngày 12-7-2006, Tòa án Nhân dân tỉnh Thái Bình đã xử bác yêu cầu của ông Tần.

Ngày 19-7-2006 ông Tần kháng cáo. Vụ kiện được chuyển đến Tòa án Nhân dân tối cao. Ngày 6-9-2006, Tòa phúc thẩm Tòa án Nhân dân tối cao tại Hà Nội đã đưa vụ kiện ra xét xử. Tại phiên tòa phúc thẩm, ông Tần vẫn giữ nguyên nội dung kháng cáo đề nghị hủy Quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai số 40 ngày 13-1-2006 và hủy Quyết định cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 58 ngày 18-1-2006 của Chủ tịch UBND huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình.

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ kết quả tranh luận tại tòa và nghe đại diện Viện Kiểm sát Nhân dân tối cao phát biểu ý kiến, Hội đồng xét xử thấy rằng: các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thể hiện rõ: hồ sơ địa chính phục vụ việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 1998 gồm đơn đăng ký quyền sử dụng đất do ông Tần (Tuân) ký, phiếu trích thửa dân cư do ông Tần (Tuân) ký, bản đồ tu chỉnh năm 1995 tờ bản đồ số 6 và sổ mục kê đều thể hiện rõ ông Tần và các con ông Tần đang sử dụng tổng cộng 2.090 m2. Còn riêng thửa số 101 có diện tích 426 m2, ông Tần và các con ông không đăng ký quyền sử dụng đất và Nhà nước cũng không giao quyền sử dụng thửa đất này cho hộ ông Tần. Chính ông Tần và đại diện cho ông Tần là anh Hiền tại phiên tòa cũng thừa nhận điều này. Thực tế thửa đất số 101 là thuộc quyền quản lý của UBND xã Ðông Minh. Song ông Tần đã tự ý đào móng để xây nhà kiên cố cho con ông trên 60 m2 đất của thửa đất này.

Tại phiên tòa, ông Tần cho rằng UBND xã Ðông Minh không có thẩm quyền xử phạt gia đình ông nên ông không chấp nhận. Vì vậy, UBND xã Ðông Minh có tờ trình báo cáo, đề nghị với UBND huyện Tiền Hải giải quyết, cho nên UBND huyện đã có Quyết định số 40/QÐ-UB ngày 13-1-2006 xử phạt vi phạm hành chính về hành vi lấn chiếm đất đối với hộ ông Tần và hủy bỏ các quyết định của UBND xã Ðông Minh.

Bởi vậy, Quyết định số 40/QÐ-UB ngày 13-1-2006 của UBND huyện Tiền Hải về việc xử phạt hành chính đối với ông Tần là không trái pháp luật.

Cuối cùng, Hội đồng xét xử phúc thẩm Tòa án Nhân dân tối cao đã tuyên: Bác kháng cáo của ông Phạm Ðình Tần, giữ nguyên các quyết định của án sơ thẩm.