Khai mạc Diễn đàn Hợp tác khoa học và công nghệ Việt Nam-Liên minh châu Âu

Sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam, Viện Đổi mới sáng tạo quốc gia (NACENTECH) và tổ chức EURAXESS ASEAN thực hiện, với sự hỗ trợ từ công ty tư vấn DP Global.

Diễn đàn quy tụ sự tham gia đông đảo của đại diện các cơ quan quản lý, giới khoa học hàn lâm cùng cộng đồng doanh nghiệp hai bên.

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Đắc Bình Minh, Phó Viện trưởng Viện Đổi mới sáng tạo quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ, khẳng định khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là đột phá chiến lược của Việt Nam.

Nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, Việt Nam cần chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ khai thác tài nguyên và nhân công chi phí thấp sang kinh tế dựa trên tri thức, công nghệ và giá trị gia tăng. Điều này đòi hỏi Việt Nam phải xây dựng năng lực làm chủ công nghệ và kết nối nghiên cứu với nhu cầu thị trường.

Ông Nguyễn Đắc Bình Minh đã đề xuất ba định hướng hợp tác trọng tâm tại diễn đàn. Thứ nhất, xác định các lĩnh vực nghiên cứu ưu tiên như vật liệu bán dẫn, năng lượng mới, sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong thiết kế vật liệu. Thứ hai, tăng cường kết nối mạng lưới Viện-Trường-Doanh nghiệp, hình thành nhóm nghiên cứu chung, trao đổi chuyên gia và thúc đẩy tham gia Horizon Europe. Thứ ba, đẩy mạnh chuyển giao công nghệ và thương mại hóa kết quả nghiên cứu, đưa thành tựu khoa học từ phòng thí nghiệm vào sản xuất thực tế.

Tuyên bố khai mạc diễn đàn, ông Nguyễn Đắc Bình Minh nhấn mạnh giá trị lớn nhất của hợp tác khoa học công nghệ không nằm ở số lượng thỏa thuận ký kết, mà ở năng lực công nghệ được hình thành và giá trị thực chất tạo ra cho doanh nghiệp và xã hội.

Mặc dù có sự khác biệt về địa lý hay trình độ phát triển, hai bên đều chia sẻ chung mục tiêu đưa khoa học công nghệ trở thành động lực cho sự thịnh vượng và phát triển bền vững.

Đồng quan điểm, ông Gonzalo Serrano de la Rosa, Phó Trưởng ban Hợp tác thuộc Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam, nhấn mạnh hợp tác vật liệu tiên tiến giúp tăng cường tính tự chủ chiến lược, giảm phụ thuộc chuỗi cung ứng và chống chịu biến động địa chính trị.

Sự kết hợp giữa tiềm lực công nghệ châu Âu và nguồn nhân lực, tiềm năng phát triển của Việt Nam sẽ gia tăng giá trị chuỗi cung ứng, hỗ trợ Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành nước thu nhập cao vào năm 2045.

Chuyển lời của Đại sứ Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam Julien Guerrier tại lễ khai mạc, ông Gonzalo Serrano de la Rosa, khẳng định diễn đàn diễn ra trong bối cảnh năm 2026 là năm ghi dấu những bước tiến quan trọng trong quan hệ đối ngoại Việt Nam-EU. Tháng 1/2026, hai bên đã nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện nhân chuyến thăm Hà Nội của Chủ tịch Ủy ban châu Âu.

Tiếp đó, chuyến thăm của Ủy viên EU phụ trách Nghiên cứu, khoa học và đổi mới sáng tạo đã thúc đẩy việc ký kết Thư bày tỏ ý định hợp tác giữa Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Ủy ban châu Âu.

Chuỗi sự kiện "Choose Europe for Science and Technology" (tạm dịch "Chọn châu Âu cho khoa học và công nghệ") nhanh chóng được triển khai tại Hà Nội và Đà Nẵng nhằm cụ thể hóa các cam kết này. Theo công bố ngày 27/10/2026, Việt Nam đã đạt 32 lượt tham gia trong 29 thỏa thuận ký kết thuộc Chương trình Horizon Europe (Chương trình khung về nghiên cứu và đổi mới sáng tạo của EU).

Tinh thần hợp tác này càng được củng cố sau chuyến thăm Brussels của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, nơi khoa học công nghệ được khẳng định là một trong ba ưu tiên hàng đầu trong chương trình nghị sự song phương.

Nhấn mạnh tính thời sự của diễn đàn, ông Gonzalo Serrano de la Rosa cho biết, EU sắp thông qua Luật Vật liệu tiên tiến, trong khi Việt Nam đang hoàn thiện Chiến lược phát triển vật liệu công nghiệp đến năm 2030, tầm nhìn 2045, mở ra cơ hội trao đổi kinh nghiệm thiết thực gắn liền với Sáng kiến Cửa ngõ toàn cầu và cam kết trung hòa khí hậu Net Zero 2050.

Đặc biệt, hợp tác trong lĩnh vực vật liệu tiên tiến không chỉ thúc đẩy năng lực cạnh tranh công nghiệp mà còn giúp hai bên nâng cao tính tự chủ chiến lược, giảm thiểu sự phụ thuộc và rủi ro từ những biến động địa chính trị, từ đó gia tăng giá trị trong chuỗi cung ứng toàn cầu và hỗ trợ Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045.

Lễ khai mạc Diễn đàn Hợp tác khoa học và công nghệ Việt Nam-EU tại Quảng Ninh đã khởi động một hành trình hợp tác dài hạn. Với nền tảng của quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện, diễn đàn hứa hẹn mở ra những bước hợp tác thực chất, đưa khoa học công nghệ trở thành cầu nối bền vững giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu trong kỷ nguyên mới.

Định hình lộ trình chuyển đổi AI từ góc nhìn chính sách

28/10/2026 22:07