Dùng thuốc Cedemex cai nghiện ma túy

Kết quả triển khai trên thực tế

Cedemex là loại thuốc hỗ trợ cắt cơn nghiện ma túy nhóm Opiates có nguồn gốc hoàn toàn từ thảo dược, sản phẩm của một đề tài nghiên cứu cấp Nhà nước được nghiệm thu ngày 2-8-2003.

Ðể kết quả nghiên cứu ứng dụng vào cuộc sống, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH và CN) cho triển khai ngay một dự án sản xuất cấp Nhà nước mang tên: "Hoàn thiện quy trình công nghệ sản xuất thuốc hỗ trợ cắt cơn nghiện ma túy nhóm Opiates" thực hiện trong hai năm (từ tháng 6-2004 đến 6-2006) nhằm tạo khả năng cung ứng một phần thuốc cho nhu cầu.

Tiếp đó, Cục Quản lý dược Việt Nam (Bộ Y tế) có hai quyết định (số 90/2004/QÐ-QL ngày 27-7-2004 và 173/QÐ-QLD ngày 26-9-2005) cho phép Cedemex được sản xuất trong nước và lưu hành tại Việt Nam, trước mắt được ứng dụng ngay vào điều trị tại các trung tâm cai nghiện ma túy của cả nước.

Vụ Ðiều trị (Bộ Y tế) và Cục Phòng, chống tệ nạn xã hội (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội) cũng có văn bản hướng dẫn việc triển khai sử dụng thuốc Cedemex vào điều trị hỗ trợ cắt cơn nghiện ma túy tại các trung tâm GDLÐXH tỉnh.

Sau hơn một năm thực hiện, để đánh giá hiệu quả cắt cơn nghiện của thuốc Cedemex, vừa qua, hai cơ quan chức năng của Bộ Y tế (Thanh tra và Vụ Ðiều trị) đến kiểm tra tại các trung tâm GDLÐXH tỉnh Lạng Sơn và Hòa Bình.

Ông Trần Ngọc Nga, Phó Chánh thanh tra Bộ Y tế đánh giá: Kết quả ứng dụng của thuốc Cedemex qua thực tế phù hợp đánh giá của Hội đồng khoa học Nhà nước là có tác dụng bình ổn cao nhất các triệu chứng của hội chứng cai, nhất là hai triệu chứng dị cảm (dòi bò) và thèm đói ma túy là những cảm giác làm cho người nghiện ghê sợ dẫn đến từ chối cai thường xuất hiện khi cai bằng thuốc khác, đã không xảy ra khi cai bằng thuốc Cedemex.

Các trung tâm cai nghiện ở Hòa Bình, Lạng Sơn, Hưng Yên... khi báo cáo kết quả ứng dụng Cedemex cắt cơn nghiện ma túy đều cho rằng, ưu điểm của Cedemex là thuốc cắt cơn nghiện êm dịu, bình ổn nhanh triệu chứng dị cảm, tinh thần tỉnh táo, ăn ngủ bình thường, sau cai tâm thần ổn định, cơn thèm ma túy mãnh liệt giảm dần, đặc biệt chưa có trường hợp nào bị phản ứng phụ không có lợi khi dùng Cedemex.

Không dừng lại ở nghiên cứu lâm sàng và đánh giá trên thực địa, Bộ KH và CN hỗ trợ để Viện Nghiên cứu ứng dụng dược liệu điều trị bệnh hiểm nghèo (cơ quan chủ trì đề tài Cedemex) được thực hiện một đề tài hợp tác nghiên cứu khoa học theo Nghị định thư khóa V giữa hai Chính phủ Việt Nam và Trung Quốc (2004 - 2007) để nghiên cứu về cơ chế tác dụng và bào chế tinh thuốc Cedemex.

Trong hai năm (2004 - 2005), các nhà khoa học Trung Quốc và Việt Nam trên thực nghiệm đã khẳng định thuốc Cedemex ngoài tính an toàn, hiệu quả, không gây nghiện còn có tác dụng chống tái nghiện trên chuột nhắt nghiện Morphin, so với thuốc Fuzheng Koufuye hiện đang lưu hành tại Trung Quốc thì Cedemex có tác dụng tốt hơn.

Một kết quả quan trọng mới được các nhà khoa học Trung Quốc công bố tháng 1-2006 khi nghiên cứu bước đầu về cơ chế tác dụng của thuốc Cedemex đã khẳng định: Sở dĩ thuốc Cedemex của Việt Nam cắt cơn êm dịu và sau cai không còn thèm đói ma túy là do thuốc có khả năng tái tạo Endorphin, bình ổn được phân tử AMP vòng và Dopamin (là chất dẫn truyền trung gian thần kinh cho người cai nghiện).

Khi so sánh hiệu lực cai nghiện với bảy loại thuốc tốt nhất trong tổng số 30 loại thuốc cai nghiện của Trung Quốc đang lưu hành trên thị trường, thì Cedemex của Việt Nam được các nhà khoa học Trung Quốc đánh giá là thuốc có hiệu lực cai nghiện tốt nhất.

Ðể mọi đối tượng cai nghiện được dùng Cedemex

Qua khảo sát hiện nay tại các trung tâm cai nghiện đang áp dụng phác đồ điều trị cắt cơn nghiện bằng thuốc ATK, hoặc Methadone (loại thuốc đang được các tổ chức quốc tế tài trợ và sẽ áp dụng ở một số trung tâm), xét về bản chất cũng chỉ là thuốc gây nghiện hoặc an thần (độc bảng A), không có tác dụng chữa nghiện ma túy mà chỉ có tác dụng giúp người nghiện bớt đau đớn khi xảy ra các triệu chứng của hội chứng cai.

Việc áp dụng thuốc ATK vào cắt cơn nghiện ở nước ta trong những năm 90 của thế kỷ trước chỉ mang tính chất một giải pháp tình thế cho xã hội khi chúng ta chưa có một loại thuốc cai nghiện nào hiệu quả hơn.

Hiện nay, thuốc Cedemex được Bộ Y tế cho phép sử dụng nhưng việc triển khai rộng rãi cho các đối tượng nghiện ma túy vẫn đang gặp trở ngại. Thuốc Cedemex hiện chỉ được dùng cho những người tình nguyện vào cai nghiện tại các trung tâm (số lượng này chỉ chiếm khoảng 5%).

Còn 95% là số đối tượng tập trung và cưỡng bức không được dùng Cedemex (mặc dù họ muốn được sử dụng) vì giá thuốc Cedemex được Bộ Tài chính phê duyệt là 600 nghìn đồng (cai trong 14 ngày); trong khi đó kinh phí Nhà nước cấp áp dụng cho thuốc ATK trước đây là 250 nghìn đồng, người bệnh và gia đình tự nguyện xin đóng góp thêm kinh phí để được cai nghiện bằng thuốc Cedemex không được vì trung tâm chưa được các cơ quan quản lý cho phép thu.

Các trung tâm cai nghiện có văn bản đề nghị các cơ quan chức năng Nhà nước cho phép người nghiện và gia đình được đóng góp thêm kinh phí để cai nghiện bằng Cedemex. Ðây là một bất cập có thể tháo gỡ được ngay trên quan điểm Nhà nước và nhân dân cùng tham gia phòng, chống ma túy, phù hợp nguyện vọng của đông đảo đối tượng cai nghiện. Mong các ngành, các cấp có liên quan sớm có giải pháp, giúp các trung tâm cai nghiện có cơ sở thực hiện, góp phần tích cực vào công tác phòng, chống ma túy ở nước ta.