ND - Thực hiện dự án hợp tác dàn dựng các tác phẩm kịch của nhà viết kịch nổi tiếng người Na Uy Hen-rích Íp-sen do Ðại sứ quán Na Uy tài trợ, Nhà hát kịch Việt Nam và Nhà hát Tuổi trẻ vừa chính thức dựng hai vở kịch kinh điển của ông: Con vịt trời và Brand. Ðây là hai vở kịch được viết từ thế kỷ 19 và mang phong cách tiêu biểu cho kịch kinh điển châu Âu.
Vở Con vịt trời là một trong những vở kịch tiêu biểu và xuất sắc nhất trong các sáng tác của Íp-sen. Ông đã đạt tới đỉnh cao trong sự nghiệp sáng tác của mình với một hiện thực đã được quan sát tinh tế, một hiện thực đông đặc và dồi dào những chi tiết lôi cuốn, kết hợp với một nghệ thuật dàn dựng tỉ mỉ. Vở kịch không phải là cuộc chiến đấu giữa cá nhân với xã hội như vở Nhà búp bê nổi tiếng của Íp-sen mà là cuộc chiến đấu trong chính nội tâm của con người. Nó không kết thúc bằng sự chiến thắng của cá nhân dũng cảm và thành thật mà kết thúc là sự thất bại thảm hại của nhân vật chính và cái chết oan uổng của một đứa trẻ thơ. Bi kịch đã xảy ra với Hê-vít, một cô bé ngây thơ, trong sáng và rất đáng yêu, đã chứng kiến những bất hòa trong cái gia đình mà cô rất mực yêu thương hơn cả bản thân mình. Cô đã dùng súng bắn chết con vịt trời nhằm cứu vãn gia đình nhưng cuối cùng lại bắn phải chính bản thân mình. Nên giả dối hay nên thành thật? Nên che đậy sự thật hay mạnh dạn nhìn thẳng vào sự thật? Con người ấy có đáng để biết đến chân lý hay không? Vở Con vịt trời đã thẳng tay vạch ra những tiêu cực trong xã hội đương thời. Íp-sen đã phê phán, tố cáo xã hội ấy với đầy rẫy những mâu thuẫn, những tiêu cực, giả dối đã làm yếu hèn, mê hoặc con người. Ông ca ngợi sự trung thực, đề cao sự chân thật tuyệt đối...
Trong khi đó, vở Brand của Íp-xen sẽ được Nhà hát Tuổi trẻ dàn dựng dựa theo kịch bản được dịch giả Ðoàn Phú Tứ dịch sang tiếng Việt từ năm 1972. Vở Brand trong một chừng mực nào đó là tấn bi kịch của một ý chí kiên cường, không bao giờ nao núng, tự lấy mình làm đối tượng và không cân nhắc, đắn đo. Vở diễn đã tạo ra tiếng vang trong dư luận xã hội ở tất cả các nước Bắc Âu lúc bấy giờ thông qua sự miêu tả cuộc xung đột giữa ý thức tư tưởng của những phần tử trí thức thuộc giai cấp tư sản và những yêu cầu xã hội thực tế phát sinh trong đời sống đương thời.
Theo tập thể dàn dựng, hai vở diễn trên sẽ được dựng theo phong cách sân khấu truyền thống Việt Nam, mang nhiều tính cách điệu. Bên cạnh đó, về hình thức tuy là của kịch kinh điển châu Âu thế kỷ 19, nhưng một phần nào đó, cả hai vở diễn sẽ mang những phong cách của kịch nói đương đại Việt Nam, nhất là trong khâu trang trí sân khấu, vừa mang đậm phong cách cá nhân, vừa đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc.
PV
