Nhân Dân hằng tháng có cuộc trao đổi với đồng chí Hà Thị Nga, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
Phóng viên: Phát huy truyền thống đại đoàn kết toàn dân tộc, nỗ lực vượt qua khó khăn, thách thức, đất nước ta vươn lên phát triển mạnh mẽ và đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Xin đồng chí chia sẻ về những dấu ấn, đóng góp nổi bật của Mặt trận Tổ quốc trong năm 2025?
Đồng chí Hà Thị Nga: Trước hết, điểm nhấn quan trọng là Mặt trận Tổ quốc các cấp tích cực góp phần củng cố đồng thuận xã hội, tạo nền tảng để triển khai hiệu quả các chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước, điển hình là tuyên truyền, vận động, nắm tình hình nhân dân, tham gia tháo gỡ khó khăn trong quá trình sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, bảo đảm hoạt động thông suốt, ổn định. Sắp xếp, hợp nhất các tổ chức chính trị-xã hội, các hội quần chúng do Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ về trực thuộc Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam không chỉ là chủ trương, đường lối đúng đắn của Đảng mà còn là một bước chuyển mình của tất yếu khách quan và phù hợp thực tiễn. Mô hình mới chưa có tiền lệ nhưng bước đầu vận hành hiệu quả, tuy nhiên cần phân định rõ chức năng, thẩm quyền, phân cấp, phân quyền cụ thể, bố trí biên chế phù hợp ở cấp xã để đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ và quan tâm đào tạo nâng cao năng lực, trình độ cán bộ, nhất là cán bộ ở khu dân cư.
Đến nay, 100% xã, phường đã tổ chức thành công Đại hội Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và đại hội các tổ chức chính trị xã hội; 34/34 tỉnh, thành phố đã tổ chức thành công Đại hội Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh; 30/34 tỉnh, thành phố có Phó Bí thư Tỉnh ủy, Thành ủy kiêm Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc, điều đó khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng, vị thế của Mặt trận Tổ quốc trong bối cảnh mới. Các đại hội tập trung bàn về phương hướng nhiệm vụ, giải pháp trong nhiệm kỳ tới, huy động được các tổ chức chính trị-xã hội, hội quần chúng chung tay góp sức, cho thấy khi “về chung một nhà”, sự hỗ trợ, chia sẻ cùng nhau tạo sức mạnh cộng hưởng. Đại hội ở nhiều địa phương chủ trương 5 không “không hoa, không quà, không giấy tờ, không văn nghệ, không liên hoan” vừa tiết kiệm, tránh lãng phí mà vẫn sôi nổi khí thế.
Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cũng đã phát huy dân chủ, tập hợp trí tuệ nhân dân tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước, với hơn 51 triệu ý kiến góp ý dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013; hơn 520 nghìn ý kiến góp ý dự thảo văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng tại các buổi hội nghị, hội thảo, tọa đàm do Mặt trận Tổ quốc tổ chức.
Chăm lo xây dựng khối đại đoàn kết từ khu dân cư, nơi “gốc” của lòng dân được quan tâm. Năm 2025, cả nước có 81.475 khu dân cư tổ chức Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc với hơn 38,2 triệu lượt người tham dự, những “Bữa cơm Đại đoàn kết” trở thành không gian gắn kết, sẻ chia. Tại các địa bàn chịu ảnh hưởng bởi bão lũ, Ngày hội Đại đoàn kết năm 2025 không tổ chức phần lễ, hội rình rang, mà ngay sau khi kết thúc, tiếp tục triển khai các hoạt động thiết thực giúp đỡ, hỗ trợ người dân. Đó cũng là dẫn chứng cho thấy cách thức tổ chức linh hoạt, phù hợp điều kiện thực tế, lan tỏa tinh thần sẻ chia, gắn kết, vì cộng đồng.
- Những năm qua, Mặt trận Tổ quốc các cấp đã huy động hiệu quả nguồn lực chăm lo an sinh xã hội với nhiều cách làm sáng tạo, thiết thực, đậm “tình dân tộc, nghĩa đồng bào”. Theo đồng chí, cần chú trọng những giải pháp gì để lan tỏa mạnh mẽ tinh thần tương thân tương ái trong cộng đồng?
Đầu tháng 4/2024, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phối hợp với Thủ tướng Chính phủ phát động phong trào thi đua “Chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi cả nước trong năm 2025”. Hưởng ứng lời kêu gọi của Thủ tướng Chính phủ và Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, hệ thống Mặt trận và các tổ chức thành viên đã tham gia tích cực, huy động và làm đầu mối tiếp nhận quản lý các nguồn lực ủng hộ; tổ chức các đội hình, lực lượng tình nguyện tại chỗ; vận động nhân dân hưởng ứng phong trào, qua đó góp phần xây dựng, hỗ trợ 334.234 căn nhà với tổng giá trị gần 24.762 tỷ đồng, hoàn thành trước thời hạn 5 năm 4 tháng so với mục tiêu ban đầu đề ra. Có rất nhiều câu chuyện cảm động như người dân hiến đất cho các hộ gia đình hoàn cảnh khó khăn, có gia đình vừa có người mất, muốn an vị bàn thờ nhưng sau khi cán bộ thuyết phục đã thấu hiểu, sớm di chuyển để xây nhà mới…
Cùng với nguồn lực xã hội, nhiều địa phương còn có cách làm linh hoạt, hướng dẫn hộ gia đình tiếp cận vốn vay ưu đãi, để “mái ấm” không chỉ có ở hiện tại mà còn bền vững cho sinh kế lâu dài.
Khi “bão chồng bão, lũ chồng lũ” gây thiệt hại nặng nề ở nhiều khu vực, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã 2 lần ra lời kêu gọi hỗ trợ đồng bào vùng thiên tai. Tính đến 12/1/2026, toàn hệ thống Mặt trận các cấp đã vận động được gần 4.000 tỷ đồng, phân bổ kịp thời góp phần hỗ trợ nhân dân khắc phục hậu quả, sớm ổn định cuộc sống, trong số đó, Ban Vận động cứu trợ Trung ương đã tiếp nhận gần 1.300 tỷ đồng. Công tác phân bổ, hỗ trợ bảo đảm kịp thời, đúng đối tượng, giúp bà con vơi bớt đau thương mất mát, vững vàng vượt khó, tái thiết sinh kế, để niềm hy vọng lại nảy nở trên những vùng đất chịu thiên tai.
Nhiều cách làm sáng tạo không chỉ tạo điều kiện quyên góp, ủng hộ thuận lợi mà cả trong giảm thiểu thiệt hại. Thời điểm bão lũ, bà con chủ động giúp nhau, Mặt trận và các tổ chức chính trị-xã hội, hội đoàn thể thành lập các nhóm hộ gia đình tương hỗ, làm cầu nối hỗ trợ các đoàn thiện nguyện, đề xuất điều chỉnh linh hoạt, phù hợp từng thời điểm, hoàn cảnh thực tiễn. Nhiều tổ chức, cá nhân gửi gắm niềm tin vào Mặt trận Tổ quốc Việt Nam bởi sự kịp thời, minh bạch, giám sát chặt chẽ, tránh thất thoát và sẵn sàng sao kê nếu có yêu cầu.
Công tác chăm lo Tết hàng năm luôn được quan tâm. Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã ban hành Kế hoạch phối hợp phục vụ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thăm, tặng quà dịp Tết Bính Ngọ. Dự kiến gần 30 nghìn suất quà do Lãnh đạo Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên ở Trung ương chuẩn bị sẽ được trao tặng đến với bà con các địa phương, hướng mạnh về những nơi khó khăn hơn, những gia đình chịu tác động thiên tai, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo. Mỗi phần quà là một lời thăm hỏi, động viên; nhưng điều chúng tôi coi trọng hơn là qua chăm lo Tết tiếp tục kết nối “ý Đảng, lòng dân”, lan tỏa sâu rộng tinh thần tương thân tương ái, để không ai bị bỏ lại phía sau.
Đại đoàn kết là truyền thống quý báu của dân tộc ta. Thực tế hoạt động của Mặt trận Tổ quốc minh chứng, nhân dân đồng thuận, hưởng ứng tham gia thì không có khó khăn, thử thách nào là không thể vượt qua, việc khó mấy cũng thành.
Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Hà Thị Nga
- Sức mạnh của Mặt trận chính là sức mạnh của lòng dân. Theo đồng chí, cần làm thế nào để tiếp tục khơi dậy tinh thần đoàn kết, bồi đắp niềm tin, ý chí tự lực tự cường, khát vọng phát triển trong nhân dân cả nước và kiều bào, góp phần xây dựng đất nước giàu mạnh trong kỷ nguyên mới?
Trong kỷ nguyên mới, để khơi dậy tinh thần yêu nước, củng cố niềm tin và phát huy ý chí tự lực tự cường, theo tôi cần tập trung một số trọng tâm sau:
Thứ nhất, chăm lo “điểm tựa niềm tin” bằng việc lắng nghe nhân dân thực chất hơn, kịp thời hơn. Chúng tôi xác định đồng thuận xã hội không đến từ khẩu hiệu, mà từ cơ chế để nhân dân được nói, được nghe, được thấy kết quả. Vì vậy, trong chương trình công tác năm 2026, Mặt trận đặt ra yêu cầu 100% Mặt trận Tổ quốc các cấp và tổ chức thành viên tổ chức “Tháng nghe dân nói”; đồng thời triển khai “Cổng Mặt trận số” tiếp nhận 24/7 các kiến nghị của nhân dân, gắn với trách nhiệm theo dõi, đôn đốc, giám sát việc xử lý, trả lời.
Các tổ chức chính trị-xã hội và hội quần chúng trực thuộc Mặt trận có rất đông thành viên, hội viên, cần đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động, gần dân, sâu sát địa bàn, đáp ứng nhu cầu, nguyện vọng của người dân; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, thuyết phục, từ thấu hiểu nhân dân sẽ đồng lòng chung tay, góp sức hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước. Không ít nơi truyền thông chính sách còn hạn chế, công tác dân vận chưa thật sự hiệu quả, do đó không chỉ đơn thuần tuyên truyền một chiều mà cần kiểm chứng hiệu quả, đánh giá nhận thức của người dân chuyển biến ra sao.
Thứ hai, phát huy “tự lực tự cường” từ mỗi cộng đồng dân cư, nơi nuôi dưỡng lòng yêu nước bền bỉ nhất. Mặt trận tiếp tục đổi mới các cuộc vận động, phong trào thi đua yêu nước theo hướng thiết thực; đồng thời phát triển các mô hình khu dân cư đoàn kết, ấm no, hạnh phúc, tạo môi trường để người dân cùng tham gia, cùng giám sát, cùng thụ hưởng. Trên nền tảng ấy, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc tiếp tục được nâng cao chất lượng, để mỗi “Bữa cơm Đại đoàn kết” không chỉ là sum vầy, mà còn là nơi gieo mầm trách nhiệm cộng đồng, chia sẻ và nâng đỡ lẫn nhau.
Thứ ba, lấy minh bạch và trách nhiệm giải trình làm nền tảng cho đồng thuận xã hội. Năm 2026, Mặt trận các cấp triển khai các giải pháp nâng cao chất lượng giám sát, phản biện xã hội; trong đó có định hướng ban hành bộ tiêu chí “3 công khai, 3 giám sát”: Công khai mục tiêu, nguồn lực, tiến độ; giám sát bởi nhân dân, Mặt trận, báo chí; thực hiện nhiệm vụ đánh giá độc lập Bộ chỉ số niềm tin xã hội cấp tỉnh.
Công tác hậu giám sát cũng được chú trọng, để những kiến nghị của các đoàn giám sát được lắng nghe, thực thi, chuyển biến trong thực tiễn. Tại một số địa phương đã làm rất tốt, nhiều đề xuất trở thành cơ chế, chính sách hữu hiệu, tháo gỡ kịp thời khó khăn. Mặt trận Tổ quốc tiếp tục phát huy tốt hơn vai trò giám sát, phản biện và theo đuổi đến cùng để có kết quả đầu ra cụ thể; chú trọng phát huy dân chủ ở cơ sở, để phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra” thật sự hiệu quả, thiết thực trong cuộc sống.
Thứ tư, đẩy mạnh chuyển đổi số để phục vụ nhân dân tốt hơn, kết nối cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài hiệu quả hơn. Mặt trận sẽ tập trung triển khai Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Đề án chuyển đổi số giai đoạn 2024- 2029, tầm nhìn đến 2034… để việc tập hợp, vận động, phản ánh ý kiến nhân dân ngày càng nhanh, chính xác, thuận tiện.
Mặt trận sẽ kiên trì làm cầu nối vững chắc giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân; khơi dậy và nhân lên những giá trị tốt đẹp của dân tộc; biến tinh thần yêu nước thành hành động cụ thể trong lao động, sản xuất, sáng tạo và trách nhiệm công dân.
- Trân trọng cảm ơn đồng chí!