Theo nhận định của các cơ quan tham gia việc khám nghiệm, căn cứ theo vết nứt gãy của các thanh dầm, có khả năng một thanh dầm bị nứt võng từ trước, khi rơi xuống kéo theo những thanh bên cạnh rơi theo hiệu ứng "đô-mi-nô". Ðến chiều 19-4, việc khám nghiệm hiện trường vẫn được tiến hành. Sau khi khám nghiệm bề mặt phía trên, các thanh dầm sẽ được dời đi chỗ khác để tiếp tục khám nghiệm, từ đó xác định điểm rơi đầu tiên của các thanh dầm.
Chiều 19-4, Chánh văn phòng, người phát ngôn Bộ Giao thông vận tải (GTVT) cho biết, ngay sau khi nhận được thông tin về sự việc rơi dầm, lãnh đạo Bộ GTVT đã cử Phó Cục trưởng Quản lý xây dựng và Chất lượng công trình giao thông Lê Thanh Hà đến hiện trường để kiểm tra cụ thể tình hình, làm việc với Ban quản lý dự án (PMU) Thăng Long, đơn vị tư vấn giám sát và nhà thầu, chỉ đạo Tổng Công ty Xây dựng Thăng Long bảo vệ hiện trường, ngăn ngừa các rủi ro có thể xảy ra sau sự việc rơi dầm.
Ðánh giá sơ bộ, nguyên nhân ban đầu của việc rơi bốn phiến dầm PCI dài 33 m của nhánh cầu bên trái (số hiệu P74L G2, P74L G3, P74L G4 và P74L G5) là do sơ suất của nhà thầu trong quá trình thi công. Các dầm dọc đã được thi công lao lắp xong từ đầu tháng 12-2009. Trong khi chuẩn bị để tiến hành thi công các dầm ngang, nhà thầu chỉ kê kích tạm thời nhằm ổn định các dầm dọc bằng các thanh chống bằng gỗ, không thi công ngay dầm ngang, thời gian kê kích tạm thời kéo dài dẫn đến một phiến dầm mất ổn định, đổ nghiêng kéo theo các dầm khác đổ và rơi xuống. Toàn bộ bốn phiến dầm đã bị phá hủy hoàn toàn. Phiến dầm còn lại P74L G1 hiện vẫn nằm ổn định trên trụ và còn nguyên vẹn. Hiện tại, dầm tại các nhịp S74L, S75L, S75R vẫn nằm ổn định trên trụ.
Tổng Giám đốc Tổng Công ty Xây dựng Thăng Long Phan Quốc Hiếu cho biết, ngay sau khi xảy ra sự cố, nhà thầu đã tiến hành kiểm tra lại toàn bộ các dầm đã lao lắp thuộc phạm vi của mình và có biện pháp chống đỡ bổ sung để bảo đảm an toàn. Theo đánh giá ban đầu của nhà thầu, nguyên nhân xảy ra sự cố do nhà thầu chưa bố trí hệ thống chống đỡ bảo đảm theo yêu cầu khiến dầm bị nghiêng dẫn tới rơi dầm. Tổng công ty cũng nhận trách nhiệm hoàn toàn về phía mình trong việc để xảy ra sự cố và cam kết nhanh chóng khắc phục, không làm ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.
Bộ trưởng GTVT Hồ Nghĩa Dũng đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị có liên quan gồm PMU Thăng Long; Liên danh nhà thầu Sumitomo Mitsui - Tổng Công ty Xây dựng Thăng Long; Tư vấn giám sát là Công ty Tư vấn Phương Ðông (OC) liên kết với Tổng Công ty TVTK GTVT (TEDI), Công ty Tư vấn châu Á - Thái Bình Dương (APECO) và Viện Khoa học công nghệ GTVT (ITST) kiểm tra, làm rõ nguyên nhân, xác định trách nhiệm của tập thể, cá nhân để xảy ra sự cố trên, có văn bản báo cáo bộ trước ngày 24-4. Ðồng thời, khẩn trương rà soát lại hồ sơ thiết kế các hạng mục công trình, thiết kế biện pháp tổ chức thi công, biện pháp bảo đảm an toàn lao động, an toàn giao thông và thực tế thi công tại hiện trường; có giải pháp khắc phục ngay các tồn tại liên quan quá trình thi công các hạng mục công trình của gói thầu 3A nói riêng và toàn bộ dự án xây dựng cầu Thanh Trì và đoạn tuyến phía nam vành đai III Hà Nội, không để xảy ra tình trạng tương tự trong thời gian thi công còn lại của gói thầu và dự án.
Ðây cũng là nội dung chủ yếu mà Bộ GTVT đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ ngày 19-4 về sự việc trên.
Theo Phó tổng Giám đốc Ban quản lý dự án (PMU) Thăng Long Phạm Thanh Bình, trong suốt quá trình thi công, PMU Thăng Long và tư vấn giám sát đã có nhiều văn bản nhắc nhở công tác bảo đảm an toàn thi công tuy nhiên, công tác này đã bị xem nhẹ. Ðây là trách nhiệm của tư vấn giám sát đã thiếu kiên quyết và nghiêm khắc với nhà thầu trong việc tuân thủ các quy định an toàn đề ra. PMU Thăng Long đã thành lập hội đồng kỷ luật, xác định trách nhiệm của các tập thể, cá nhân trong việc xảy ra sự cố trên.