Dấu ấn Trường Sơn qua những con người "gang thép"

     Đại tướng Võ Nguyên Giáp (giữa) và trung
     tướng Đồng Sỹ Nguyên (bên phải) trong
    chiến dịch đường 9 Nam Lào 1971 -
    chiến dịch đem lại quyền kiểm soát hoàn
     toàn trên mặt đất cho bộ đội ta trên
     chiến trường Trường Sơn.

Đại tá Phan Hữu Đại nguyên chính uỷ Bộ tư lệnh-sư đoàn ô tô cơ động vận tải quân sự bộ đội Trường Sơn nhớ lại: “Chưa có trận chiến nào trên thế giới ác liệt như Trường Sơn. Trải qua hơn 6000 ngày đêm bắn phá nhưng bộ đội Trường Sơn đã hiệp đồng thành một tập thể gang thép. Đơn vị nào cũng có những sự tích anh hùng, những chiến công huyền thoại”.

Mỗi cung đường, trọng điểm của tuyến Trường Sơn đều ghi đậm dấu ấn anh hùng của mỗi con người. Chỉ trong 6 năm tham gia bộ đội Trường Sơn, Anh hùng LLVTND Nguyễn Viết Sinh đã đi bộ gùi, thồ hàng với quãng đường gần bằng một vòng trái đất. Đã có lúc ông Sinh đạt kỷ lục gùi hàng được 75kg/lần. Ông Sinh xúc động: “Mỗi lần gùi nặng sau lưng chúng tôi lại nghĩ tới khẩu hiệu “Một kg hàng là một đồng bào miền Nam đỡ đổ máu, một viên đạn là một kẻ thù” để nhắc nhở nhau cùng cố gắng. Tiểu đội chúng tôi khi ấy chỉ có 9 người nhưng đặt ra mục tiêu phải làm bằng 11 người”.

Trọng điểm Tha Mé tan hoang vì bom đạn. Trên toàn
tuyến đường có tới 2.500 trọng điểm đánh phá của địch.
Suốt 16 năm, chiến trường Trường Sơn hứng chịu
hơn 4 triệu tấn bom mìn đủ loại.

Còn nữ Anh hùng LLVTND Hồ Thị Thu Hiền, người đã được đồng đội làm lễ truy điệu sống khi nhận nhiệm vụ trực tiếp gỡ bom nổ chậm thì cho biết: “Vào chiến trường, ngoài tinh thần trách nhiệm và lòng yêu thương, chúng tôi chưa hề có một chút kinh nghiệm nào. Nhận nhiệm vụ, trước tiên chúng tôi phải khảo sát tuyến đường. Cứ 3 người cáng 1 thương binh và đảm bảo an toàn tuyệt đối cho họ. Trong những tình huống nguy nan nhất, chúng tôi đã không ngần ngại lấy thân mình che cho các anh và bảo vệ họ như con ngươi của mắt mình”.

AHLLVTND Hồ Thị Thu Hiền.

Không chỉ có dấu ấn của những anh hùng, Trường Sơn còn ghi đậm dấu ấn của những anh hùng vô danh. Họ là những người thầm lặng đã cống hiến tuổi xuân của mình để thông đường, thông xe, vận chuyển hàng hoá và cả những tiếng hát giúp Trường Sơn bớt khói lửa.

Đại tá Phan Hữu Đại.

Cựu nữ Thanh niên xung phong (TNXP) Bùi Thị Vân là một trong những người như  thế. Cùng một nhóm chị em bé nhỏ, chỉ từ 40-45kg, các chị đã đăng ký vào đội nữ lái xe mang tên người con gái anh hùng Nguyễn Thị Hạnh. Bà Vân vui vẻ kể: “Khi ấy, mỗi lần ngồi sau vô lăng, chúng tôi đều phải chèn thêm bi đông xăng và chăn gối mới có thể điều khiển được chiếc Zin 130”.

Nhỏ bé thế mà mỗi đêm, bà Vân cùng đồng đội đã vượt từ 200-300km vượt khe Tang, khe Dao, rồi ngầm Khe Ve, Ngã ba Đồng Lộc để đưa đến  các binh trạm và đón thương binh quay trở về. Đường rừng núi, chiến trường, ô tô chỉ chạy được vài ba ngày là gẫy nhíp, nứt lốp do các mảnh bom. Khi xe hỏng, chính họ “kiêm” luôn thợ sửa xe. “Nhiều lúc như thế, bom đạn không sợ, chỉ sợ ma. Chúng tôi vừa sửa xe, vừa khóc vì một mình ở giữa núi rừng thăm thẳm”. Bà Vân nhớ lại.

AHLLVTND Nguyễn Viết Sinh tại buổi giao lưu.

Và chỉnh những lúc nguy hiểm, cái chết cận kề như thế, tiếng hát Trường Sơn lại cất lên. Bà Bích Liên, nữ TNXP thuộc đoàn văn công “tiếng hát át tiếng bom” kể lại: “ Trên tuyến đường 20,22 chúng tôi biểu diễn suốt ngày đêm dưới  thời tiết cực kỳ khắc nghiệt. Quần áo quân trang nhiều khi hong 2,3 ngày mới khô. Son phấn không đủ dùng, chúng tôi vào bếp mượn xoong quân dụng của anh nuôi lấy nhọ nồi kẻ lông mày, lấy giấy đỏ để tô má, tô môi... Chương trình tuy đơn sơ nhưng vẫn được các chiến sĩ hưởng ứng nồng nhiệt”

Đến nay, 50 năm đã trôi qua, những người con Trường Sơn vẫn thường tìm về với nhau, dù mỗi người một nhiệm vụ, một công việc. Đoàn văn công năm nào vẫn quây quần bên nhau mỗi khi có dịp và tiếng hát Trường Sơn lại cất cao dù các chiến sỹ văn công năm nào tóc đã bạc trắng.

Trong buổi giao lưu “Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” hôm nay, những người con Trường Sơn lại được dịp ôn lại những chiến công hào hùng năm nào và những kỷ niệm của họ đã hâm nóng bầu không khí giao lưu, giúp thế hệ trẻ sống lại những năm tháng hào hùng.

ĐẶNG THANH HÀ