Người "thầy thuốc nhân dân" này còn là chủ nhân bộ sưu tập kỳ lạ, quý hiếm, như một kho báu, đã bao năm nay gây sự chú ý, tò mò của nhiều nhà sưu tầm, nghiên cứu trong nước và nước ngoài. Dẫn chúng tôi men theo cầu thang hẹp của ngôi nhà ba tầng kiểu cũ, một kho cổ vật dần hiện ra. Nào là tượng thờ, tranh thờ, các loại bình chóe cổ bằng đồng, đá và đất, rồi những bức phù điêu hình người, hình chim Garuda. Một số phù điêu hình mặt thú và các hoa văn, biểu trưng rất cổ và lạ. Nhiều nhất là hàng nghìn pho tượng cổ bằng đất nung hình người. Mỗi pho tượng chỉ cao chừng gang tay, mang đậm tín ngưỡng dân gian của người Việt cổ. Những bức tượng, dù đàn ông, đàn bà, ngồi đứng, nằm ở tư thế nào đều hồn nhiên, lạc quan và phồn thực. Và không ít tượng chiến binh Chàm...
- Mình có được bộ sưu tập này cũng rất ngẫu nhiên, ông kể. Số là có một bệnh nhân từ xa đến ông bốc thuốc, mang một số tượng đất đào được cùng viên gạch đất nung có chữ Hán nhờ ông đọc giùm. Ðó là chữ "Ngũ thù", tên một loại tiền từ thời Tần Thủy Hoàng. Ngắm cổ vật, ông phỏng đoán số tượng dân gian này có niên đại hàng nghìn năm. Ông dặn người đó về tìm những người trong vùng cùng có bán lại cho ông. Thế là những cổ vật trên được người dân sưu tầm mang đến.
Hai vợ chồng ông đều là giáo viên về hưu, sống đạm bạc nhờ nghề đông y gia truyền. Có khách mang tượng đến là ông vận động vợ con dốc hết tiền ra mua, không có thì đi vay.
- Tôi đâu nghĩ, thứ tượng đất ông ấy "nhặt nhạnh tích cóp" lại có giá trị đến thế, vợ ông cho biết. Ấy là khi bà được nghe đánh giá của các chuyên gia khảo cổ học, trong đó có PGS, TS Trịnh Cao Tưởng, Giáo sư Kinh tế học Hà Tôn Vinh - người có bộ sưu tập bình vôi cổ độc nhất vô nhị Việt Nam, cả GS khảo cổ học người Ô-xtrây-li-a, vợ chồng ông cựu Phó đại sứ Hoa Kỳ Giôn Bốt-man cũng đến tận nhà ông để tìm hiểu các bộ sưu tập. Hơn một nghìn pho tượng cổ của ông đều được đánh giá là có niên đại hàng nghìn năm. Nhiều người đặt tiền tỷ, muốn ông nhượng lại, nhưng ông không bán. Ông tâm sự muốn lưu lại những bức tượng cổ có giá trị cho nền khảo cổ nước nhà.
Một kho báu khác của ông được đánh giá rất cao, đó là bộ sưu tập các bản in Truyện Kiều. Hiện nay ông lưu giữ tới 53 bản Truyện Kiều chữ Nôm và 60 bản Truyện Kiều chữ quốc ngữ in ở những thời kỳ và các nhà xuất bản khác nhau. Trong đó có bản do Quan Văn Ðường khắc ván in năm Duy Tân ngũ niên Tân Hợi (1911). Theo đánh giá của nhiều nhà nghiên cứu, đây là bản Kiều độc nhất, nhiều thư viện ở nước ta hiện nay chưa có. Ðể có được bộ sưu tập, với niềm đam mê, bảo tồn vốn văn hóa cổ, hàng chục năm liền ông đã dày công đi sưu tầm ở nhiều vùng quê của đất nước. Khi xem bộ sưu tập này của ông, GS Nguyễn Khắc Phi, nguyên Phó Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà xuất bản Giáo dục cho biết, qua nghiên cứu ở các thư viện lớn của Việt Nam, hiện nay mới chỉ có 18 bản Truyện Kiều chữ Nôm. Ông Nguyễn Khắc Bảo hiện là người đứng đầu ở nước ta về số lượng bản sưu tập Truyện Kiều chữ Nôm.
Ông Bảo còn là một nhà nghiên cứu. Ông đã cho xuất bản cuốn Truyện Kiều-Bản Nôm Thịnh Mỹ Ðường Tự Ðức, Kỷ Mão 1879 (Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc). Năm 2009, Nhà xuất bản Giáo dục đã tài trợ toàn bộ kinh phí để in cuốn Truyện Kiều - văn bản hướng tới phục nguyên, một công trình nghiên cứu dày 602 trang của tác giả Nguyễn Khắc Bảo. Tại một cuộc tọa đàm mới đây, nhiều học giả, nhà nghiên cứu đều thừa nhận cuốn sách này của Nguyễn Khắc Bảo là một công trình rất đáng trân trọng.
Tuổi đã cao, ông Nguyễn Khắc Bảo vẫn vẹn nguyên niềm đam mê sưu tầm, nghiên cứu về Truyện Kiều và hoài vọng cùng các nhà nghiên cứu khác tìm kiếm, phục nguyên văn bản Truyện Kiều của Nguyễn Du.
