Đa số ý kiến nhân dân muốn giữ nguyên tên nước

Đại biểu Lê Hữu Đức (Khánh Hòa) đồng tình với việc đa số ý kiến của nhân dân là giữ nguyên tên nước. Ông đề nghị thể hiện đầy đủ điều này trong Hiến pháp. Cũng theo đại biểu Đức, nếu thay đổi bây giờ sẽ rất tốn kém. Hơn nữa, tên nước hiện nay đã được sử dụng nhiều năm và đã trở nên quen thuộc trên thế giới.

Đồng tình với quan điểm này, đại biểu Nguyễn Thị Quyết Tâm (TP Hồ Chí Minh) cho biết, mặc dù có ý kiến góp ý đổi tên nước, nhưng khi tiếp xúc với nhân dân TP Hồ Chí Minh, đại đa số vẫn đồng ý với việc giữ nguyên tên nước như hiện nay.

Các đại biểu Đào Văn Bình (Hà Nội), Phạm Trường Dân (Quảng Nam), Nguyễn Bá Thuyền (Lâm Đồng)… đều cho rằng, nếu thay đổi tên nước hiện nay sẽ rất tốn kém. Bởi các chi phí cho việc thay đổi quốc huy, con dấu, đồng tiền… sẽ không hề nhỏ. Việc tiến hành các thủ tục này cũng sẽ mất nhiều thời gian và phức tạp.

Trước đó, Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 trên cơ sở ý kiến nhân dân cho biết, có một số ý kiến đề nghị lấy lại tên gọi Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Tên gọi này đã được chính thức ghi nhận trong Bản tuyên ngôn độc lập do Chủ tịch Hồ Chí Minh tuyên đọc ngày 2-9-1945 và tiếp tục được khẳng định trong Hiến pháp năm 1946, Hiến pháp năm 1959, thể hiện rõ thể chế chính trị của nước ta là cộng hòa, bản chất của Nhà nước ta là Nhà nước dân chủ. Ý kiến này cho rằng, việc lựa chọn tên nước là Việt Nam dân chủ cộng hòa không làm ảnh hưởng đến mục tiêu xây dựng chủ nghĩa xã hội của nước ta.

Tuy nhiên, đa số ý kiến cử tri và nhân dân đề nghị tiếp tục giữ nguyên nước là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Tên gọi này ra đời trong bối cảnh nước ta vừa hoàn thành cuộc cách mạng dân tộc dân chủ, thống nhất đất nước, cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội, khẳng định rõ con đường, mục tiêu xây dựng chế độ XHCN của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta. Tên gọi này đã được sử dụng ổn định từ tháng 7 năm 1976 đến nay, đã được chính thức ghi nhận trong Hiến pháp năm 1980 và Hiến pháp năm 1992.

Ủy ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp nhận thấy, tên nước là CHXHCN Việt Nam hoặc Việt Nam dân chủ cộng hòa đều thể hiện rõ chính thể của nước ta là cộng hòa, bản chất của Nhà nước ta là Nhà nước dân chủ. Tuy nhiên, việc giữ nguyên tên nước CHXHCN Việt Nam là nhằm tiếp tục khẳng định mục tiêu, con đường xây dựng và phát triển đất nước lên chủ nghĩa xã hội, bảo đảm tính ổn định, tránh việc phải thay đổi về quốc huy, con dấu, quốc hiệu trên các văn bản, giấy tờ. Hơn nữa, trải qua 37 năm, tên gọi này đã trở nên quen thuộc đối với nhân dân Việt Nam và bạn bè quốc tế.

Sự chủ đạo của kinh tế nhà nước cần được Hiến định

Cũng trong phiên thảo luận tổ, nhiều đại biểu đã tập trung thảo luận về các thành phần kinh tế ở điều 54.

Đại biểu Nguyễn Thị Quyết Tâm đồng ý với phương án 1 do Ủy ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp Nền kinh tế Việt Nam là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, với nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế, trong đó kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo. Theo đại biểu Tâm, không nói đến sự chủ đạo của kinh tế nhà nước thì không ổn. Quy định như vậy để thấy sự chủ động và định hướng điều hành đất nước của chúng ta, không tạo sự mơ hồ, hoặc không rõ ràng thì sau này triển khai cũng rất khó. Vì thế cần Hiến định bản chất kinh tế của ta, kể cả kinh tế tập thể cũng cần được hiến định. Trong quá trình kinh tế khó khăn thì kinh tế tập thể có vai trò rất lớn, nó định hình và xác định tính ưu việt của chế độ kinh tế nước ta.

Các đại biểu Trương Thị Ánh (TP Hồ Chí Minh), Phạm Hồng Hương (Hải Dương), Đặng Đình Luyến (Khánh Hòa), Lê Hữu Đức (Khánh Hòa) ... cũng đều đồng tình với phương án 1, trong đó khẳng định vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước và kinh tế tập thể.

Tuy nhiên, vẫn có những ý kiến khác nhau về những quy định về thành phần kinh tế. Đại biểu Nguyễn Bá Thuyền (Lâm Đồng) đồng ý với phương án 3: Nền kinh tế Việt Nam là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, với nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế.

Theo Ủy ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp, quy định về tính chất của nền kinh tế và các thành phần kinh tế là nội dung quan trọng của Hiến pháp. Cách thể hiện có thể khác nhau nhưng đều bám sát tinh thần Cương lĩnh. Trên cơ sở nghiên cứu ý kiến của nhân dân, Ủy ban đã trình Quốc hội ba phương án.

Dự kiến, ngày 3 và 4-6, Quốc hội sẽ tiếp tục thảo luận tại hội trường về dự thảo Hiến pháp năm 1992.