Cần ngăn chặn tình trạng xuất lậu gỗ quý hiếm ra nước ngoài

Phát hiện nhiều vụ xuất lậu gỗ

Bờ sông Lục Lầm, địa phận vành đai biên giới Việt - Trung thuộc thôn 6, xã Hải Hòa, thị xã Móng Cái (Quảng Ninh) là nơi diễn ra khá nhiều cuộc xuất lậu gỗ quý hiếm sang Trung Quốc. Có thời điểm, một số đường dây vận chuyển gỗ quý hiếm từ trong nội địa sang Trung Quốc tiêu thụ qua con sông này vào giai đoạn phức tạp. Theo nguồn tin từ Phòng Bảo vệ An ninh kinh tế, Công an TP Hà Nội thì gần đây đã phát hiện một đường dây buôn lậu gỗ quý từ Lào, Campuchia đưa về tập kết tại các khu vực giáp ranh Hà Nội. Sau đó, các đối tượng vận chuyển lên các tỉnh biên giới, xuất lậu sang Trung Quốc qua cửa khẩu Móng Cái.

Điều nghịch lý ở đây là một số doanh nghiệp Việt Nam nhập khẩu gỗ trắc, gỗ sưa từ Lào, Campuchia về với số lượng nhỏ, nhưng những kho gỗ của các doanh nghiệp này lại chứa một số lượng lớn loại gỗ quý này. Chính những mâu thuẫn trên đã khiến các trinh sát quan tâm.

Ngày 15 và 16-5, sau nhiều ngày bám theo xe gỗ từ Bắc Ninh đi Móng Cái, các trinh sát Phòng Bảo vệ ANKT, Đội đặc nhiệm Cục Kiểm lâm, Hạt Kiểm lâm Móng Cái, Cục Chống buôn lậu Tổng cục Hải quan đã bất ngờ tiến hành kiểm tra hai xe tô tải BKS 33H-5498 do Đỗ Văn Quý ở Yên Mỹ, Hưng Yên điều khiển và BKS 89K- 4095 do Nguyễn Trung Hiếu cũng ở Yên Mỹ, Hưng Yên điều khiển. Trên hai xe tô này chở 40m3 gỗ trắc đang tập kết tại sân Công ty TNHH Sản xuất thương mại Hùng Cường (Công ty Hùng Cường), khu công nghiệp Hải Hòa, thị xã Móng Cái.

Tại biên bản kiểm tra cho thấy, toàn bộ số gỗ trên xe là gỗ trắc (thuộc nhóm IIA). Tổng cộng có 448 lóng gỗ tròn (13,7650m3) và 17 hộp gỗ hộp (0,4387m3). Trong đó, có 11 lóng (l,122m3) có số hiệu lóng là KB (đủ quy cách nhưng không đóng búa kiểm lâm); 5 lóng có số hiệu lóng CB (đủ quy cách đã đóng búa Kiểm lâm số KL- NK 032) và 17 hộp (0,438m3) không có dấu búa kiểm lâm.

Theo giải trình của Công ty Hùng Cường thì công ty đã ký hợp đồng mua gỗ trắc Lào theo khối lượng (m3) để gia công sản xuất, xuất khẩu với ba đơn vị bán lẻ là: HTX Mỹ nghệ Trường Xuân; Công ty Thiên Long; Công ty Mỹ nghệ Chiến Thắng đều ở Đồng Kỵ, Đồng Quang, Từ Sơn (Bắc Ninh) với điều kiện phải có giấy tờ đầy đủ về gỗ, giao nhận hàng tại Công ty Hùng Cường. Sau khi giao dịch trao đổi qua điện thoại ba đơn vị bán đã khẳng định hàng gỗ có đầy đủ giấy tờ hợp pháp (hàng gỗ có nguồn gốc nhập khẩu từ Lào, có bộ hồ sơ nhập khẩu đầy đủ và có giấy xác nhận của kiểm lâm) và sẽ chở ra Móng Cái giao cho Công ty Hùng Cường.

Trong khi lô gỗ của ba đơn vị bán vẫn nằm chờ, chưa giao hàng cho Công ty Hùng Cường thì bị kiểm tra. Theo Công ty Hùng Cường thì bên bán phải chịu trách nhiệm toàn bộ giấy tờ hợp pháp của ba lô gỗ trên và phải xuất trình đầy đủ giấy tờ trước cơ quan điều tra.

Hiện tại, cơ quan điều tra mới làm việc được với một doanh nghiệp bán gỗ, hai doanh nghiệp còn lại giám đốc đều... đi vắng. Theo Điều 9, QĐ 59/2005/QĐ-BNN về thủ tục vận chuyển gỗ tròn, gỗ xẻ nhập khẩu phải có dấu búa của nước xuất khẩu hoặc dấu búa kiểm lâm Việt Nam theo quy định về quản lý, sử dụng búa kiểm lâm của Bộ NN&PTNT.

Với số lượng lớn gỗ không có dấu búa kiểm lâm của ba doanh nghiệp trên, nếu không phát hiện và ngăn chặn kịp thời thì việc xuất lậu gỗ quý sẽ bị “chảy máu” ra nước ngoài.

Ngay sau vụ việc gian dối này bị phát giác, Công an Quảng Ninh đã bắt quả tang một nhóm đối tượng đang vận chuyển một số lượng gỗ lớn, lên đến 8 tấn gỗ huê mộc (gỗ sưa, thuộc nhóm IA). Trong đó, 4 tấn gỗ sưa được một nhóm đối tượng đang vận chuyển từ trên bờ xuống thuyền máy vỏ sắt trên sông Lục Lầm, Móng Cái chở sang Trung Quốc tiêu thụ do Nguyễn Văn Nhiên là chủ thuyền.

Truy xét nhanh, Công an Quảng Ninh đã phát hiện và bắt giữ xe tô BKS 98K-4568, trên xe có Nguyễn Văn Định ở Đại Đồng, Tiên Du, Bắc Ninh, là chủ số gỗ trên. Theo lời khai của Định, anh ta áp tải 8 tấn gỗ sưa cho Dương Văn Sung, Chủ nhiệm HTX Mỹ nghệ Đông Ngàn. Từ Sơn (Bắc Ninh) ra Móng Cái để bán.

Định thuê hai xe tô tải để chở hàng ra Móng Cái. Công an Quảng Ninh nhanh chóng tìm được chiếc xe tải thứ hai ở bãi container khu vực cầu Hòa Bình với bốn tấn gỗ quý hiếm. Theo lời khai của chủ thuyền Nguyễn Văn Nhiên, trước đó ba đêm, anh ta được một người tên Lô thuê chở 9 tấn gỗ sưa trị giá 900 triệu đồng sang Trung Quốc.

Trước đó, ngày 6-5, tại ga Sóng Thần, huyện Thuận An, tỉnh Bình Dương, Đội Kiểm soát Hải quan khu vực phía Nam thuộc Cục Điều tra chống buôn lậu Tổng cục Hải quan đã phối hợp với Công an tỉnh Bình Dương xác minh tạm giữ lô gỗ (không giấy tờ hồ sơ nguồn gốc hợp lệ) của Công ty TNHH Lâm Hải ở 100 QLLA, thị xã Cam Ranh, tỉnh Khánh Hòa.

Máu rừng vẫn chảy

Báo cáo của Cục Kiểm lâm cho thấy, từ đầu năm 2007 đến hết tháng 5-2007, tổng số lâm sản bị tịch thu trên cả nước là 13.361,10m3 , trong đó gỗ tròn là 6.426,47m3 (gỗ quý hiếm là 302,71m3), gỗ xẻ các loại là 6.934,63m3 (gỗ quý hiếm là l.076,73m3). Điều đó cho thấy, tình trạng chảy máu lâm sản vẫn  diễn ra tương đối nóng bỏng, nguy cơ tuyệt chủng các loại gỗ quý hiếm đã được báo trước.

Chính vì thế, ngày 13-2, Đội Đặc nhiệm thuộc Cục Kiểm lâm đã được thành lập với nhiệm vụ điều tra, phát hiện và đấu tranh với các đối tượng khai thác, buôn bán lâm, sản bảo vệ nguồn gỗ quý hiếm cho các cánh rừng.

Theo cán bộ Đội Đặc nhiệm thì nhu cầu tiêu thụ gỗ quý, hiếm ở Trung Quốc rất lớn. Một số doanh nghiệp đã lợi dụng vào chính sách tạm nhập tái xuất để xuất khẩu gỗ quý như gỗ trắc, sưa của Việt Nam sang Trung Quốc làm ăn phi pháp.

Trắc, sưa là nhóm gỗ quý Việt Nam cấm xuất khẩu (gỗ tròn và gỗ xẻ), chỉ được xuất khẩu gỗ thành phẩm và bán thành phẩm nên một số đối tượng đã sử dụng thủ đoạn hết sức tinh vi. Nhập khẩu hai loại gỗ này từ Lào, Campuchia với số lượng nhỏ, sau đó sử dụng một bộ hồ sơ từ Lào, Campuchia về để thu gom nhiều đầu mối trong nước xuất khẩu sang Trung Quốc. Trong số những vụ đã bị phát hiện, có rất nhiều gỗ sưa, trắc có nguồn gốc từ những cánh rừng già của Việt Nam. Với hình thức gỗ lậu đi kèm với gỗ nhập khẩu, máu rừng vẫn tiếp tục chảy qua biên giới.

Ngăn chặn rừng chảy máu là việc làm cấp thiết hiện nay khi chính sách mở cửa giao lưu, thông thương với các nước trong khu vực đang trên đà phát triển. Cần hơn nữa sự phối hợp giữa các cấp, các ngành chức năng trong việc quản lý, điều tra, phát hiện và xử lý nghiêm khắc với những đối tượng, tổ chức, cá nhân có hành vi làm thất thoát tài nguyên thiên nhiên của đất nước.