Eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chiến lược của thế giới, ngày càng tê liệt, vận chuyển dầu khí qua eo biển Hormuz giảm tới 98%, chỉ còn lác đác 1-2 tàu được phép đi qua mỗi ngày.
Giới phân tích đánh giá rằng, khi eo biển Hormuz được mở lại, quá trình khôi phục hoạt động khai thác dầu khí và vận tải biển còn phụ thuộc việc sửa chữa các cơ sở năng lượng bị tàn phá, khởi động lại các mỏ dầu khí, giải quyết tình trạng tắc nghẽn hàng hải có thể kéo dài nhiều năm. Ngay cả trong kịch bản lạc quan nhất, thế giới vẫn cần nhiều tháng để khôi phục nguồn cung dầu khí về trạng thái bình thường.
Theo Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA), hơn 40 cơ sở năng lượng tại 9 quốc gia trong khu vực đã bị thiệt hại nghiêm trọng, khiến việc khôi phục nguồn cung là mục tiêu xa vời. Qatar thậm chí tuyên bố không thể thực hiện các hợp đồng cung cấp dầu khí đã ký kết với nhiều quốc gia trong vòng 5 năm tới. Các “ông lớn” về khai thác, chế biến dầu khí như Saudi Arabia, Iraq, Kuwait và Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) đã gần như cạn kiệt năng lực lưu trữ. Lượng dầu trên các tàu bị mắc kẹt đã tăng thêm 74 triệu thùng kể từ cuối tháng 2. Hiện, khoảng 2.000 tàu với 20.000 thủy thủ đang lênh đênh trên biển mòn mỏi chờ ngày eo biển Hormuz mở cửa trở lại.
Các kho dự trữ khí đốt của Lục địa già hiện đã khá vơi, mức độ lấp đầy chỉ đạt 28,5% so với mức trung bình 38,1% được duy trì suốt 10 năm qua. Các kho chứa của Đức, quốc gia có lượng dự trữ lớn nhất Liên minh châu Âu (EU), cũng mới được lấp đầy 22,3%. Tình trạng khó khăn tương tự cũng đang diễn ra tại Italia, Hà Lan và Pháp.
Tại châu Á, giá năng lượng phi mã và nguồn cung khan hiếm khiến nhiều nước phải khẩn trương triển khai các biện pháp ứng phó nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực tới sức khỏe của nền kinh tế và cuộc sống thường nhật của người dân.
Hàn Quốc áp đặt hệ thống giá trần đối với xăng, dầu diesel và dầu hỏa lần đầu kể từ năm 1997, nhằm giảm bớt gánh nặng chi phí cho người dân và doanh nghiệp. Xứ sở Kim chi xử lý nghiêm khắc các hành vi kinh doanh không lành mạnh liên quan năng lượng, bao gồm tích trữ và nâng giá bất hợp lý. Seoul cũng có kế hoạch giải phóng 22,46 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược vào tháng 4 theo thỏa thuận với IEA mà Hàn Quốc là một thành viên.
Nhật Bản chọn phương án tái khởi động các nhà máy nhiệt điện than nhằm đối phó nguy cơ thiếu hụt năng lượng. Từ tháng 4 tới, Xứ sở Mặt trời mọc sẽ cho phép các nhà máy nhiệt điện than cũ được hoạt động hết công suất trong vòng một năm, dù lâu nay các cơ sở này phải vận hành hạn chế để giảm lượng khí thải CO2. Các tổ chức bảo vệ môi trường bày tỏ cảm thông với sự lựa chọn được đánh giá là khó khăn của Tokyo, bởi 90% lượng dầu thô và 10% lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) nhập khẩu của Nhật Bản đều tới từ Trung Đông và đi qua eo biển Hormuz.
Philippines cũng đang sốt sắng tìm kiếm nguồn cung nhiên liệu, Bộ Ngoại giao Philippines tuyên bố sẵn sàng bắt tay với mọi đối tác có khả năng cung ứng năng lượng cho nước này.
Sự sốt ruột của quốc gia Đông Nam Á là dễ hiểu khi giá nhiên liệu ở thị trường trong nước tăng cao kỷ lục, trong khi lượng dự trữ dầu của Philippines, theo tiết lộ của Tổng thống Ferdinand Marcos Jr, chỉ đủ dùng trong khoảng 45 ngày nữa.
Cuộc khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng nhất trong lịch sử thế giới, đã phơi bày sự mong manh dễ vỡ của hệ thống năng lượng Trung Đông và việc phụ thuộc quá nhiều vào khu vực vốn thường xuyên bất ổn này. Các chuyên gia khuyến cáo, sau khi tình hình ổn định, các nước cần tăng cường lấp đầy kho dự trữ, bắt tay với nhiều đối tác để đa dạng hóa nguồn cung.
