Bảo đảm kỳ thi phản ánh trung thực kết quả học tập của học sinh

- Thưa ông, chủ trương “tiếp tục cải tiến công tác thi cử theo hướng gọn nhẹ, hiệu quả” sẽ được Bộ GD-ĐT thực hiện như thế nào ở kỳ thi tốt nghiệp THPT (sẽ diễn ra vào ngày 31-5, 1-6 và 2-6) và tuyển sinh ĐH, CĐ 2006?

- Rút kinh nghiệm từ kỳ thi tốt nghiệp và tuyển sinh năm 2005, so với yêu cầu đặt ra thì việc tổ chức thi cử theo hướng gọn nhẹ, thiết thực vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập, có nơi còn để xảy ra những sự cố đáng tiếc cần chấn chỉnh, khắc phục.

Vì vậy, lãnh đạo Bộ GD-ĐT đã có chỉ đạo các đơn vị tập trung cao độ cho các kỳ thi này, trước mắt là kỳ thi tốt nghiệp THPT; trong đó, Cục Khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục có trách nhiệm chuẩn bị kỹ mọi công việc có liên quan, đặc biệt là công tác ra đề thi, không để xảy ra sai sót, tuyệt đối bảo đảm an toàn, bí mật đề thi và đặc biệt quan tâm đến thi trắc nghiệm và thi tốt nghiệp đối với học sinh phân ban.

Về phía thanh tra, lãnh đạo Bộ cũng yêu cầu tổ chức các đoàn đi kiểm tra, thanh tra việc tổ chức và cơ sở in, sao đề thi...

- Liên quan đến công tác thanh tra, được biết, năm nay Bộ GD-ĐT sẽ tiến hành thanh tra các địa phương đã để xảy ra “điểm nóng” trong kỳ thi tốt nghiệp năm ngoái?

- Lâu nay, dư luận vẫn đánh giá công tác tổ chức và coi thi chưa nghiêm túc so với kỳ thi tuyển sinh. Từ ngày 17-5, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Bành Tiến Long đã chủ trì một đoàn thanh tra “đặc biệt” tại 5 địa phương, nơi có nhiều “điểm nóng” về thi cử năm ngoái và có liên quan đến công tác bảo đảm an toàn kỳ thi, gồm: Hà Tây, Hưng Yên, Thanh Hóa, Bắc Ninh, Vĩnh Phúc.

Tại buổi làm việc với đoàn kiểm tra ngày 17-5, Sở GD-ĐT tỉnh Hà Tây cũng đã thừa nhận, khâu tổ chức coi thi tại địa phương này là yếu nhất, đặc biệt trong kỳ thi 2005 đã để xảy ra tình trạng lộn xộn chung quanh trường thi gây bức xúc trong dư luận. Để khắc phục hiện tượng này, Bộ GD-ĐT đã yêu cầu các địa phương tăng cường phối hợp với các lực lượng an ninh và chính quyền, phân trách nhiệm rạch ròi: việc bảo đảm an ninh trật tự bên ngoài khu vực thi thuộc trách nhiệm của chính quyền địa phương còn trong khu vực thi là trách nhiệm của ngành giáo dục.

Từ ngày 23-5 đến ngày 15-6, Bộ GD-ĐT sẽ tổ chức 12 đoàn thanh tra công tác chuẩn bị, coi thi và chấm thi tại 26 tỉnh, thành phố; đồng thời, sẽ có 64 đoàn thanh tra do Bộ GD-ĐT ủy quyền sẽ tiến hành thanh tra chéo tại tất cả các tỉnh, thành phố trên toàn quốc.

Ngoài ra, Bộ GD-ĐT cũng yêu cầu các địa phương thông tin kịp thời, đầy đủ về các sự cố của kỳ thi, tránh tình trạng những năm trước, dù có xảy ra sự cố nhưng địa phương không báo cáo.

- Năm 2006 là năm đầu tiên thực hiện thi trắc nghiệm và có học sinh phân ban thi cùng học sinh không phân ban. Làm thế nào để không xảy ra sai sót, thưa ông?

- Do dùng phương thức thi trắc nghiệm nên công tác in sao đề thi sẽ phức tạp hơn, thời gian in sao kéo dài hơn nên Bộ đã yêu cầu các địa phương phân tích thật chi tiết thời gian in sao đề thi để bố trí đủ lực lượng tham gia vào khâu in sao và xếp đề thi vào phong bì đựng đề, bảo đảm an toàn, đúng tiến độ và tuyệt đối không để xảy ra nhầm lẫn.

Bộ cũng sẽ phối hợp với Đài Truyền hình Việt Nam (VTV2) tổ chức hướng dẫn thi trắc nghiệm trên truyền hình để học sinh không bỡ ngỡ khi bước vào làm bài thi.

Riêng khâu ra đề thi, trong đó có đối tượng học sinh không phân ban, Bộ GD-ĐT đã giao Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục rà soát các văn bản hướng dẫn thi và xúc tiến công tác chuẩn bị thành lập ban đề thi tuyển sinh ĐH, CĐ 2006. Mục tiêu bảo đảm thi cử nghiêm túc, nâng cao trách nhiệm của cán bộ coi thi, bảo đảm kỳ thi phản ánh trung thực kết quả học tập của học sinh sẽ được Bộ GD-ĐT làm quyết liệt trong kỳ thi tốt nghiệp và tuyển sinh này.

- Trên thực tế, nhiều địa phương vẫn chạy theo thành tích, bằng chứng là hầu hết tại các tỉnh, thành phố, kết quả tốt nghiệp đều đạt trên 90%. Phải chăng, dù Bộ GD-ĐT có tăng cường thanh tra, kiểm tra thì vẫn chưa đủ ý nghĩa răn đe, thưa ông?

- Đúng là từ thực tế kiểm tra đến triển khai còn có khoảng cách, một phần do các Sở GD-ĐT phải chịu nhiều sức ép. Nhưng tôi cho rằng, tiến tới, xã hội phải chấp nhận và nhìn nhận kết quả thi của học sinh như thước đo kết quả học tập chứ không vì tỷ lệ đậu cao/thấp mà có nhìn nhận không khách quan đối với những người làm giáo dục. Tất nhiên, ngành giáo dục cũng không quá lạc quan hy vọng thay đổi tình hình trong một thời gian ngắn mà chúng tôi cũng đang sử dụng một số biện pháp khác như: thay đổi cách ra đề thi để tránh tình trạng học vẹt, học tủ, sao chép kiến thức...

Đồng thời, năm nay, Trung tâm Tin học (Bộ GD-ĐT) sẽ công bố công khai đối chiếu kết quả thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học của từng thí sinh. Trên cơ sở này, các Sở GD-ĐT sẽ tiến hành rà soát, chấn chỉnh và Bộ GD-ĐT sẽ chọn một số điểm nổi cộm để kiểm tra, nếu xảy ra sai phạm, có thể hủy kết quả thi.

- Xin cảm ơn ông.