Liên minh châu Âu (EU) đã chính thức giới thiệu chiến lược mới về Bắc cực, với mục tiêu tăng cường an ninh, bảo vệ cơ sở hạ tầng trọng yếu và mở rộng hợp tác kinh tế, trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị gia tăng và biến đổi khí hậu diễn biến nhanh chóng tại khu vực này. 

“Thực tế là thế giới đã thay đổi trong 20 năm qua. Trọng tâm của chúng ta cũng đã thay đổi. Khu vực Bắc Cực đang thu hút rất nhiều sự chú ý” – Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ, ông Marco Rubio, phát biểu ngày 6/10, tại Iceland.

Ủy ban châu Âu (EC) chuẩn bị công bố chiến lược mới về Bắc Cực, đánh dấu nỗ lực của Liên minh châu Âu (EU) nhằm tăng cường sự hiện diện tại khu vực có vị thế quan trọng đối với kinh tế, an ninh và năng lượng của Lục địa già.

Dưới tác động của biến đổi khí hậu và nhu cầu tối ưu hóa logistics toàn cầu, Bắc Cực đang từng bước chuyển mình thành “Con đường tơ lụa trên băng” kết nối hai trung tâm kinh tế Á – Âu. Tuy nhiên, việc rút ngắn hải trình cũng đi kèm với những thách thức lớn.

Nga cảnh báo hoạt động quân sự của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tại Bắc Cực có thể ảnh hưởng đến ổn định của khu vực.

Các nước Bắc Âu và Canada đã nhất trí tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế xanh, khả năng chống chịu của nền kinh tế và xã hội trước các “cú sốc” khủng hoảng, trong bối cảnh thế giới đang đối mặt nhiều thách thức. 

Các nước Bắc Âu và Canada đã nhất trí tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh, khả năng chống chịu của nền kinh tế và xã hội trước các cú sốc cũng như nhất trí tăng cường hợp tác nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế xanh.

Ba quốc gia Canada, Đức và Na Uy họp bàn về an ninh, hợp tác quốc phòng và các thách thức trong khu vực Bắc Cực, trong bối cảnh NATO tập trận lớn.

Nga cáo buộc NATO đang chuẩn bị các biện pháp phong tỏa hàng hải nhằm vào Moskva tại khu vực Baltic và Bắc Cực.

Việc Canada và Pháp lần lượt khai trương lãnh sự quán tại thủ phủ Nuuk của Greenland không đơn thuần là gắn thêm một tấm biển ngoại giao giữa vùng đất băng tuyết.

Canada và Pháp ngày 6/2 đồng loạt khai trương lãnh sự quán tại thủ phủ Nuuk của Greenland, vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch.

EU công bố kế hoạch tăng cường quốc phòng tại Bắc Cực, nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược trước các tham vọng của Nga và Mỹ.

Trong cuộc điện đàm ngày 2/2, Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen và người đồng cấp Canada Mark Carney một lần nữa khẳng định cam kết hợp tác nhằm bảo đảm an ninh và bảo vệ chủ quyền tại khu vực Bắc Cực.

Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen ngày 23/1 tới Nuuk và có cuộc gặp Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen, trong bối cảnh căng thẳng gia tăng liên quan tương lai của vùng lãnh thổ này.

Lãnh đạo Greenland khẳng định chủ quyền là lằn ranh không thể vượt qua, trong bối cảnh xuất hiện thông tin về khuôn khổ thỏa thuận giữa Mỹ và NATO liên quan đến hòn đảo này.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen ngày 20/1, khẳng định, Liên minh châu Âu (EU) đoàn kết với Greenland và Vương quốc Đan Mạch, đồng thời, nhấn mạnh rằng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của họ là không thể thương lượng.

Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson cho biết mô tả động thái này là việc điều động nhân sự quốc phòng Thụy Điển để hỗ trợ cho sự chuẩn bị tăng cường hiện diện của Đan Mạch tại Greenland.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra cảnh báo gay gắt nhằm vào Thủ hiến Greenland sau khi vùng lãnh thổ này tái khẳng định lựa chọn gắn bó với Đan Mạch và Liên minh châu Âu.

NATO và Mỹ tập trung tăng cường an ninh Bắc Cực, trong bối cảnh tranh luận về quyền kiểm soát Greenland giữa Mỹ và các nước liên quan.

Theo hãng tin Nga TASS, trong cuộc họp mới đây, các Đại sứ các thành viên Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã đề xuất tăng chi tiêu quốc phòng ở Bắc Cực, triển khai thêm trang thiết bị quân sự và tăng cường các cuộc tập trận quân sự để tăng cường an ninh cho khu vực này.

Nguyễn Nam Sơn, học sinh Trường Trung học phổ thông Trần Phú, Hoàn Kiếm (Hà Nội), đã trở thành thiếu niên Việt Nam đầu tiên chinh phục Bắc Cực, mang theo lá cờ đỏ sao vàng thiêng liêng, phất cao giữa biển băng trắng xóa.

Nga khẳng định sẽ mở rộng hợp tác với Trung Quốc tại khu vực Bắc Cực, đồng thời Bắc Kinh tuyên bố sẵn sàng phối hợp trong nhiều lĩnh vực mới, từ năng lượng đến trí tuệ nhân tạo.

Nguyễn Nam Sơn, học sinh Trường trung học phổ thông Trần Phú - Hoàn Kiếm (Hà Nội), đã trở thành thiếu niên Việt Nam đầu tiên chinh phục Bắc Cực, mang theo lá cờ đỏ sao vàng thiêng liêng, phất cao giữa biển băng trắng xóa.

Nhiều nơi trên thế giới, nhất là tại một số khu vực ở châu Á, đang trải qua những đợt nắng nóng khốc liệt nhất trong lịch sử.

Các nhà khoa học Nga từ Viện nghiên cứu Bắc Cực và Nam Cực (AARI) ghi nhận thấy các sông băng ở phía Tây Nam đảo Spitsbergen đang tan chảy với tốc độ rất nhanh.

Theo đài RT ngày 27/3, trong cuộc gặp với thủy thủ đoàn sau lễ hạ thủy một tàu ngầm hạt nhân mới, Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Moskva sẽ không còn đặt nền tảng quan hệ với các đối tác phương Tây trên cơ sở lòng tin, trong bối cảnh xung đột tại Ukraine vẫn tiếp diễn.

Đánh dấu sự trở lại một nhiệm kỳ đầy tham vọng, ngay sau khi tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Mỹ, ông Donald Trump nhanh chóng thực hiện hàng loạt thay đổi mạnh mẽ.

Người đứng đầu chính quyền Greenland Mute Egede vừa lên tiếng cho biết, vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch này sẵn sàng thúc đẩy quan hệ hợp tác chặt chẽ với Mỹ, đặc biệt trong lĩnh vực thương mại và khai thác tài nguyên. Tuy nhiên, ông không đưa ra bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy Greenland có ý định chấp nhận để Mỹ tiếp quản.

Nga và Trung Quốc sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác song phương trong chương trình nghị sự ở Bắc Cực, đồng thời nhất trí về việc tổ chức vòng tham vấn tiếp theo vào năm 2024 ở Trung Quốc.

Các lõi băng sẽ được lấy từ độ sâu 125m bên dưới bề mặt băng ở Bắc Cực, chứa các dấu vết địa hóa có từ 3 thế kỷ trước, và sẽ được bảo quản cho mục tiêu nghiên cứu khoa học trong tương lai.