Bảo đảm chế độ nghỉ tết và thưởng tết
Những ngày cuối năm, bảy cán bộ công đoàn chuyên trách của Công ty Pouchen (TP Biên Hòa, Ðồng Nai) vô cùng bận rộn, nào là chuẩn bị 700 phần quà cho công nhân nghèo, nào là chuẩn bị phông, màn cho chung kết cuộc thi ka-ra-ô-kê, lên kế hoạch thuê xe khách đưa công nhân về quê ăn tết... Kế hoạch thưởng Tết Nguyên đán Ất Mùi 2015 cho toàn thể 23.472 công nhân đã xong. Năm nay, công nhân được nghỉ tết chín ngày như cán bộ, công chức, còn mức thưởng tết phụ thuộc thâm niên công tác. Người lao động làm việc đủ một năm sẽ được thưởng một tháng lương, làm việc 10 năm được thêm 2,2 tháng lương. Những người làm việc đủ 15 năm thường có mức lương hơn tám triệu đồng, mức thưởng tết sẽ vào khoảng 17,6 triệu đồng. Công nhân các khu công nghiệp ở Ðồng Nai phấn khởi do mức lương tối thiểu tăng khoảng 15% từ ngày 1-1-2015.
Pouchen là một tập đoàn lớn của Ðài Loan (Trung Quốc), hiện có tới bảy doanh nghiệp với hơn 160 nghìn công nhân ở Việt Nam. Tập đoàn coi các đề xuất của công đoàn là căn cứ quan trọng để xây dựng chính sách của mình, để giữ chân người lao động và ổn định sản xuất. Những tháng cuối năm 2014, tuy đơn hàng giảm mạnh, công nhân phải nghỉ việc luân phiên nhưng vẫn được công ty trả đủ lương. Anh Nguyễn Minh Quang, Chủ tịch Công đoàn công ty đưa chúng tôi đi thăm khu sinh hoạt văn hóa cho công nhân bao gồm phòng đọc sách rộng hơn 300 m2, nhà văn hóa có sức chứa hai nghìn người, khu học tập dạy các nghề cắm hoa, trang điểm, làm tóc, ngoại ngữ... Bên cạnh đó, còn có khu thể thao, sân bóng đá rộng rãi. Một siêu thị mi-ni bán hàng theo giá bình ổn được xây dựng cách đây bốn năm. Số công nhân nữ của công ty chiếm 86% tổng số lao động, nhiều người phải nuôi con nhỏ, chỉ tính số trẻ dưới sáu tuổi là 4.700 cháu. Công ty đã dành hai triệu USD xây dựng một nhà trẻ cho hơn 500 cháu, mỗi trẻ dưới sáu tuổi được hỗ trợ 150 nghìn đồng một tháng.
Doanh nghiệp rất khó xác định tiêu chí hộ nghèo như ở địa bàn dân cư, nhưng Công đoàn các phân xưởng và dây chuyền, dưới nữa là các tổ công đoàn hằng tháng đều họp, xét chọn những trường hợp đặc biệt khó khăn để tặng quà. Trung bình mỗi tháng Công đoàn phát 30 đến 40 phần quà cho công nhân đặc biệt khó khăn, mỗi phần khoảng 500 nghìn đồng. Hằng tháng, quản lý công ty đến tận nơi ở thăm và tặng quà một công nhân khó khăn nhất của mỗi phân xưởng. Tháng 11-2014, Công ty đã hỗ trợ tiền xây ba ngôi nhà tình thương cho ba hộ công nhân đặc biệt khó khăn, mỗi hộ 40 triệu đồng. Ðó là hộ chị Nguyễn Thị Kim Cương, chồng mất phải nuôi hai con nhỏ, chị Bùi Thị Tuân, chị Nguyễn Thị Nghĩa có đất nhưng không có tiền xây nhà. Công việc nhiều, phải nói nhiều, Chủ tịch Công đoàn Nguyễn Minh Quang khàn đặc cả giọng, nhưng anh nói "để công nhân có tết thì các anh vẫn phải cố gắng nhiều hơn".
Những phát hiện qua thăm hỏi công nhân
Nằm trong Khu công nghiệp Biên Hòa II, Công ty Taekwang Vina có hơn 26 nghìn lao động từ khắp mọi miền đất nước. Số lượng công nhân lớn thế Công đoàn có lo nổi không? Chủ tịch Công đoàn, Bí thư chi bộ công ty Ðinh Sỹ Phúc khẳng định: Công đoàn không bỏ sót một trường hợp khó khăn nào, thông qua hai cách: thứ nhất là lãnh đạo công ty và Công đoàn phân công nhau thăm nhà trọ công nhân; thứ hai là hằng tháng, Công đoàn xét và phân loại các đối tượng nghèo theo mức độ khó khăn.
Việc đến thăm các gia đình công nhân trở thành hoạt động thường xuyên và đem lại nhiều kết quả bất ngờ, bởi có những điều công nhân chỉ giãi bày khi có người đến tận nơi ở thăm hỏi, động viên. Anh Phúc cho rằng, đây là kênh phản ánh thông tin hiệu quả nhất. Qua thăm hỏi mới biết được hoàn cảnh mỗi gia đình, những hoạn nạn, lo toan của họ để có biện pháp giúp đỡ phù hợp. Việc phân loại mức độ khó khăn được triển khai từ các tổ công đoàn, sau đó là công đoàn bộ phận, cuối cùng là công đoàn cơ sở. Trường hợp khó khăn đột xuất phải báo cáo lên công đoàn cấp trên để hỗ trợ thêm.
Năm qua, hơn 100 trường hợp khó khăn được hỗ trợ từ 3 đến 5 triệu đồng. Quỹ Vòng tay yêu thương của Công đoàn giúp đỡ 25 công nhân có hoàn cảnh đặc biệt, mỗi người 35 triệu đồng. Chị Phạm Thị Bông, công nhân phân xưởng C, quê ở Quảng Bình, là mẹ đơn thân, bị bệnh hiểm nghèo phải phẫu thuật nhiều lần. Nhờ số tiền hỗ trợ 36,5 triệu đồng từ Công đoàn và có chế độ bảo hiểm mà chị đã vượt qua bệnh tật và có thể đi làm. Chị Bông nghẹn ngào: "Không có Công đoàn chắc em không sống nổi". Cán bộ công đoàn cho biết, đã có những trường hợp công nhân mắc bệnh hiểm nghèo không có tiền chữa trị đành phải chấp nhận cái chết. Qua đó càng thấy quý cái tình, cái nghĩa đùm bọc của anh em công nhân.
Từ những lần thăm phòng trọ công nhân, Công đoàn Công ty Taekwang Vina phát hiện có hơn 100 trẻ bị sứt môi, hở hàm ếch, đục thủy tinh thể. Công đoàn đã trao đổi việc này với Tổng Giám đốc Công ty và được Tổng Giám đốc nhất trí bố trí xe đưa các cháu cùng người nhà đến các bệnh viện ở TP Hồ Chí Minh phẫu thuật miễn phí. Ông Chung Joo Kyung, Tổng Giám đốc người Hàn Quốc cảm ơn tổ chức Công đoàn đã nêu sáng kiến hay và xin được góp 70 triệu đồng giúp các cháu phẫu thuật. Ông nói "ở Việt Nam, tôi đã tìm được một đối tác rất tin cậy và phù hợp là tổ chức công đoàn".
Công đoàn Công ty Taekwang Vina còn có nhiều sáng kiến giúp đỡ công nhân, như trợ giá các mặt hàng trong siêu thị nội bộ, cho phép mua hàng trả chậm. Ðầu giờ làm việc, siêu thị phát đơn mua hàng đến từng phân xưởng, công nhân chỉ việc đánh dấu và hết giờ làm siêu thị sẽ đóng gói các món hàng gửi tận tay họ. Những người có thẻ làm việc ở công ty chỉ mất hai nghìn đồng cho bữa sáng trong căng-tin công ty, bất kể có đi làm hay không. Mới đây, 20 gia đình công nhân được hỗ trợ xây nhà "Mái ấm công đoàn"...
Chị Nguyễn Phước Mạnh, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Ðồng Nai cho biết: Tết Ất Mùi 2015, các cấp công đoàn trong tỉnh có nhiều chương trình giúp công nhân nghèo, như tặng quà, tổ chức Tết cho công nhân. Tại các địa bàn có khu công nghiệp tập trung như TP Biên Hòa, các huyện Trảng Bom, Nhơn Trạch, Long Thành, các ngành trong tỉnh sẽ tổ chức các chương trình văn nghệ vui tết cho công nhân ở lại. Cán bộ công đoàn sẽ chăm lo Tết cho người lao động ngay tại các khu nhà trọ, tổ chức các chuyến hàng Việt, phiên chợ công nhân, hội chợ công nhân. Năm nay, những công nhân được nhận hỗ trợ đặc biệt là các gia đình có người bị bệnh hiểm nghèo, bị tai nạn lao động đang phải điều trị, bị mất việc làm do chủ doanh nghiệp bỏ trốn.
Chăm lo đời sống, lo tết cho gần nửa triệu công nhân trong các doanh nghiệp, khu công nghiệp của tỉnh Ðồng Nai là công việc hết sức vất vả, cần những người có tấm lòng, có năng lực như anh Quang, anh Phúc, chị Mạnh. Ngày nghỉ, ngày lễ tết chính là thời gian họ phải dành cho những người lao động xa nhà, có hoàn cảnh khó khăn. Niềm vui, hạnh phúc của người lao động cũng chính là niềm vui của các cán bộ công đoàn.
