Xây dựng chiến lược ứng phó bền vững

Sản xuất nông nghiệp là ngành chịu nhiều tác động tiêu cực của thiên tai, trong đó, lĩnh vực trồng trọt chịu tổn thương trực tiếp và nặng nề. Năm 2025, mưa bão khiến hơn 545.000ha lúa và hoa màu bị ngập úng, thiệt hại. Mặc dù thiên tai diễn biến khó lường, song thực tiễn cho thấy việc chuẩn bị tốt các kịch bản bảo vệ sản xuất sẽ giúp giảm tới mức thấp nhất thiệt hại.

Trước hết, chính quyền các địa phương trong vùng thường xuyên chịu ảnh hưởng của mưa bão phải khẩn trương rà soát, điều chỉnh quy hoạch và lịch thời vụ sản xuất một cách linh hoạt để “né” bão. Tại những vùng thấp trũng, cần sớm xây dựng phương án chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đưa các giống ngắn ngày, chịu úng tốt vào sản xuất. Chuẩn bị sẵn nguồn giống rau màu ngắn ngày, cực ngắn ngày để có thể gieo trồng lại ngay khi cần thiết. Nhà nông phải theo dõi sát thông tin dự báo thời tiết để có kế hoạch sản xuất, bảo vệ cây trồng kịp thời, phù hợp.

Trước mưa bão, đối với diện tích lúa và hoa màu đã đến kỳ thu hoạch, cần áp dụng triệt để phương châm “xanh nhà hơn già đồng”, huy động tối đa người và máy móc để thu hoạch nhanh gọn. Đối với cây ăn quả, cây công nghiệp và rau màu, nông dân cần chủ động cắt tỉa cành tạo tán nhằm hạn chế đổ gãy; làm giàn đỡ, cọc cố định cho cây thân mềm; che phủ luống rau bằng ni-lông hoặc lưới để hạn chế sức tàn phá của mưa lớn.

Đồng thời, tăng cường đầu tư củng cố cơ sở hạ tầng nông nghiệp, thường xuyên nạo vét hệ thống kênh mương nội đồng, trục tiêu thoát nước chính. Các tuyến đê bao, bờ vùng, bờ thửa tại các vùng chuyên canh tập trung phải được gia cố vững chắc để sẵn sàng đối phó tình huống mưa lớn kéo dài.

Sẵn sàng ứng phó mọi tình huống thiên tai

31/07/2026 19:28

Khi mưa bão xảy ra, các địa phương cần vận hành tối đa các công trình thủy lợi, trạm bơm tiêu kết hợp tháo nước đệm chủ động để rút nước nhanh nhất, tuyệt đối không để lúa và hoa màu ngập sâu trong nước nhiều ngày dẫn đến mất trắng. Sau khi mưa bão đi qua, người dân cần nhanh chóng tiêu úng thoát nước ra khỏi ruộng rau màu, vườn cây. Vệ sinh cây trồng và ruộng vườn như rửa bùn đất bám trên lá, thân cây để cây có thể quang hợp trở lại; cắt bỏ cành gãy, lá giập nát để tránh phát sinh sâu bệnh, nấm mốc. Cùng với đó, tập trung chăm sóc và phục hồi cho cây trồng.

Về lâu dài, ngành trồng trọt cần xây dựng chiến lược ứng phó bền vững. Trong đó, đẩy mạnh nghiên cứu, đưa vào sản xuất các giống cây trồng có khả năng chịu ngập và chống gãy đổ; phát triển các mô hình sản xuất phù hợp điều kiện tự nhiên tại các vùng thường xuyên xảy ra thiên tai. Chú trọng nâng cao năng lực dự báo và tăng cường đầu tư, kiên cố hóa hạ tầng thủy lợi. Quan trọng hơn, cần sự chủ động phối hợp giữa các ngành, các cấp và người dân, từ đó giúp bảo vệ an toàn thành quả sản xuất trước mỗi mùa mưa bão.