Theo Kết luận số 478, ngày 12-3-2012 của Thanh tra chính phủ, chỉ tính riêng tại Dự án khu đô thị mới Phú Cường (ở khu vực 4 và 5 nằm trong Dự án lấn biển mở rộng TP Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang), ngân sách nhà nước đã thất thu hàng chục tỷ đồng.
Quảng cáo dự án không đúng sự thật
Ðúng 9 giờ, 9 phút, 9 giây, ngày 9-9-2009, Dự án khu đô thị mới Phú Cường nằm ở khu vực 4 và 5 thuộc Dự án lấn biển mở rộng TP Rạch Giá bấm nút khởi công, do Công ty TNHH Chế biến thủy sản và xuất nhập khẩu Phú Cường (ở TP Cà Mau, tỉnh Cà Mau) làm chủ đầu tư, sau đó chủ doanh nghiệp này thành lập ra Công ty cổ phần đầu tư Phú Cường Kiên Giang, đặt trụ sở tại TP Rạch Giá và giao cho công ty này điều hành dự án. Trước và tại thời điểm khởi công dự án, trên các tuyến phố chính của TP Rạch Giá băng-rôn, khẩu hiệu tuyên truyền cho dự án này treo khắp nơi. Nội dung không được cơ quan chức năng kiểm duyệt khi ngang nhiên đổi tên TP Rạch Giá thành TP Phú Cường: "Dự án khu đô thị mới phức hợp thành phố biển Phú Cường" mà đáng lý phải được mang đúng tên "Dự án khu đô thị mới Phú Cường". Không chỉ vậy, nhà đầu tư còn "nổ như bắp" khi in và phát thông cáo báo chí cho khách mời và giới truyền thông sai sự thật về quy mô dự án: "Khu đô thị mới phức hợp thành phố biển Phú Cường chạy dọc theo quốc lộ 80 kéo dài khoảng 10 km", thật ra, quy mô của dự án chưa đến một phần ba so với lời giới thiệu. Trong thông cáo báo chí còn đưa sai cả địa chỉ của dự án. "Do người làm thông cáo báo chí không nắm được quy mô và địa chỉ cụ thể của dự án" - Phó Giám đốc Công ty cổ phần đầu tư Phú Cường Kiên Giang Châu Thanh Hãn giải thích.
Tại buổi lễ khởi công, Chủ tịch, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Chế biến thủy sản và xuất nhập khẩu Phú Cường Nguyễn Việt Cường lên bục "trao tặng" biển tượng trưng 50 tỷ đồng cho lãnh đạo tỉnh Kiên Giang để xây dựng đường Phan Thị Ràng. Tuy nhiên, theo Quy chế đấu giá quyền sử dụng đất để giao đất có thu tiền sử dụng đất khu vực 4 và 5 dự án lấn biển mở rộng TP Rạch Giá có điều khoản: DN phải hỗ trợ tỉnh 50 tỷ đồng để đầu tư xây dựng đường Phan Thị Ràng nối liền khu vực 4 và 5 với đường Nguyễn Trung Trực. Mặc dù từ ngữ là hỗ trợ nhưng đây là điều khoản nằm trong quy chế đấu giá, DN bắt buộc phải thực hiện khi trúng đấu giá. Trả lời về việc cò cưa chưa nộp số tiền này, Phó Giám đốc Công ty cổ phần đầu tư Phú Cường Kiên Giang Châu Thanh Hãn nói: "Ðây là tiền DN hỗ trợ UBND tỉnh làm đường, DN sẽ giải ngân tiền theo tiến độ xây dựng con đường". Cần khẳng định thêm, con đường này xây dựng, cái lợi đầu tiên cũng thuộc về dự án Khu đô thị mới Phú Cường.
Mặc dù dự án đầu tư xây dựng khu đô thị mới chưa được UBND tỉnh Kiên Giang cho phép đầu tư, nhưng khi vừa được phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500, chủ đầu tư đã tiến hành triển khai xây dựng phần hạ tầng kỹ thuật và tổ chức huy động vốn theo hình thức sử dụng Phiếu đăng ký đặt chỗ. Việc làm sai quy định này đã bị Sở Xây dựng Kiên Giang phát hiện và "tuýt còi".
Ðất vàng đô thị rẻ hơn đất nông nghiệp
Cũng theo quy chế này, giá đất khởi điểm của dự án là 50 nghìn đồng/m2, khi đăng ký đấu giá có hai DN nộp đơn, nhưng đến khi đấu giá chỉ còn một mình Công ty TNHH Chế biến thủy sản và xuất nhập khẩu Phú Cường mà người đại diện là ông Nguyễn Việt Cường tham gia và trúng đấu giá với giá chênh lệch so giá sàn 500 đồng/m2, nghĩa là giá đất chính thức của dự án này là 50 nghìn 500 đồng/m2. Tổng diện tích của dự án là 1 triệu 630 nghìn m2, nhà đầu tư có nghĩa vụ thanh toán cho ngân sách tỉnh Kiên Giang 82 tỷ 315 triệu đồng tiền sử dụng đất, cộng với 50 tỷ đồng hỗ trợ theo quy chế đấu giá. Mặc dù, bút mực phê rạch ròi, nhưng kể từ ngày nhận giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đưa dự án vào triển khai đến nay đã ba năm, không những nhà đầu tư chưa nộp đủ tiền sử dụng đất (chỉ nộp 63 tỷ 630 triệu đồng) mà còn "quên" luôn nghĩa vụ "ủng hộ" 50 tỷ đồng làm đường.
Ðiểm đáng lưu ý, đất thuộc dự án này là đất lấn biển do ngân sách nhà nước đầu tư, là đất đô thị, đất sạch nằm ở trung tâm thành phố nhưng giá sàn được ấn định để đấu giá lại thấp hơn giá đất nông nghiệp tại cùng thời điểm. Theo kết quả thanh tra của Thanh tra Chính phủ, đơn giá sàn đưa ra đấu giá quyền sử dụng đất dự án này chỉ bao gồm tiền sử dụng đất và chi phí tư vấn dở dang phải trả cho đơn vị tư vấn; đơn giá sàn thấp hơn đơn giá quy định tại bảng giá đất năm 2008 ban hành kèm theo Quyết định 45/2007/QÐ-UBND của UBND tỉnh Kiên Giang. Theo bảng giá này, vị trí khu vực 5 đường Lâm Quang Ky, đoạn từ Ðống Ða đến Trần Khánh Dư là 175 nghìn đồng/m2 đến 220 nghìn đồng/m2 (trong vùng dự án - PV). Dư luận đặt dấu hỏi, doanh nghiệp này nằm trong diện ưu tiên gì mà được tỉnh Kiên Giang cho hưởng đặc quyền như thế? Việc UBND tỉnh Kiên Giang xác định đơn giá sàn thấp không chỉ gây ra nguồn dư luận không tốt trong cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân mà còn làm cho ngân sách giảm đi nguồn thu gần 25 tỷ đồng. Và vì sao, Công ty trách nhiệm hữu hạn chế biến thủy sản và xuất nhập khẩu Phú Cường còn được cấp quyền sử dụng đất trước khi nộp đủ tiền sử dụng đất? Tại dự án này, Công ty cổ phần bất động sản Kiên Giang - DN được thuê thẩm định giá đất và đứng ra tổ chức đấu giá còn được chính quyền địa phương cho chậm nộp vào ngân sách 3,75 tỷ đồng tiền đặt cọc của DN trúng đấu giá trong hai tháng.
Thanh tra Chính phủ kết luận, trách nhiệm của việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Công ty TNHH Chế biến thủy sản và xuất nhập khẩu Phú Cường khi công ty chưa nộp đủ tiền sử dụng đất thuộc về Sở Tài nguyên và Môi trường và UBND tỉnh Kiên Giang. Tổng thanh tra Chính phủ đề nghị, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo UBND tỉnh Kiên Giang đôn đốc DN này nộp 50 tỷ đồng theo quy chế đấu giá và ra quyết định thu hồi hơn 528 triệu đồng tiền phạt và truy thu tiền sử dụng đất. Ðối với khoản tiền chênh lệch gần 25 tỷ đồng do xác định đơn giá sàn thấp, giao UBND tỉnh Kiên Giang kiểm tra, tính toán lại theo đúng quy định pháp luật, nhằm bảo đảm thu đúng, thu đủ cho ngân sách. UBND tỉnh phải ra quyết định thu hồi hơn 80 triệu đồng từ Công ty cổ phần bất động sản Kiên Giang.
Ðược biết, sau nhiều lần ra công văn đòi 50 tỷ đồng tiền "hỗ trợ" làm đường theo quy chế đấu giá không xong, Chủ tịch UBND tỉnh Kiên Giang Lê Văn Thi phải nhượng bộ khi quyết định cho Công ty cổ phần đầu tư Phú Cường Kiên Giang phân kỳ nộp tiền thành ba đợt và thời hạn cuối cùng là vào cuối tháng 6-2013.
