Thắng lợi chung của các dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới

ND - Chiến thắng Ðiện Biên Phủ, "là thắng lợi vĩ đại của nhân dân ta mà cũng là thắng lợi chung của tất cả các dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới" (1), là thắng lợi quan trọng trong sự nghiệp đấu tranh cho tự do, hòa bình và tiến bộ xã hội của nhân loại. Bởi vậy Ðiện Biên Phủ (ÐBP) trở thành niềm tự hào chung của các nước, bạn bè quốc tế.

Ngay từ khi Chiến dịch ÐBP đang diễn ra gay go quyết liệt, trong Thư động viên các chiến sĩ ở ÐBP, Hoàng thân Xu-pha-nu-vông, Thủ tướng Chính phủ kháng chiến Pa-thét Lào, đã viết: "Quân dân Lào vô cùng phấn khởi và tin tưởng ở thắng lợi của các bạn, coi đó là những thắng lợi của bản thân mình. Chiến thắng ÐBP có ảnh hưởng và giá trị vô cùng to lớn đối với kháng chiến chung của ba nước Việt - Khơ-me - Lào và đối với phong trào đấu tranh bảo vệ hòa bình thế giới hiện nay. Ðặc biệt là đối với Pa-thét Lào, nhất là đối với Thượng Lào, nó tạo thêm nhiều thuận lợi để quân và dân phát triển những thắng lợi của mình trong Ðông Xuân qua, củng cố khu giải phóng, đẩy mạnh chiến tranh du kích toàn bộ tiến lên. Không những thế, ÐBP được giải phóng sẽ hoàn toàn mở thông biên giới giữa Thượng Lào với Bắc Bộ Việt Nam, làm cho tình đoàn kết Việt - Lào càng được thắt chặt thắm thiết hơn nữa" (2).

Trong bức Ðiện gửi cán bộ, chiến sĩ Việt Nam tại Mặt trận ÐBP, tháng 4-1954 của Mặt trận Dân tộc Thống nhất Khơ-me, có đoạn: "Nhân dân Khơ-me chúng tôi rất phấn khởi được biết tin thắng lợi liên tiếp của các anh em tại mặt trận ÐBP. Nhân dân Khơ-me chúng tôi đang theo dõi từng giờ từng phút với lòng tin tưởng chắc chắn vào thắng lợi cuối cùng của các anh em. Thắng lợi của các anh em ở mặt trận ÐBP chẳng những đã tiêu diệt một số quan trọng sinh lực địch mà còn có ảnh hưởng rất lớn đến chiến trường Khơ-me chúng tôi nữa..." (3). Sau khi Chiến dịch ÐBP vừa mới kết thúc thắng lợi, nhiều tờ báo, hãng thông tấn của các nước trên thế giới đã đăng bài ca ngợi chiến thắng vĩ đại của nhân dân Việt Nam.

Nhân Dân nhật báo (Trung Quốc), ngày 9-5-1954, viết "Cuộc chiến đấu của Quân đội nhân dân Việt Nam trong những điều kiện gay go đã đưa đến thắng lợi trên chiến trường ÐBP. Nhân dân Việt Nam đã đạt được thêm những thắng lợi vĩ đại và đã chứng tỏ sức mạnh trong cuộc chiến đấu chính nghĩa chống đế quốc xâm lược. Việc giải phóng ÐBP một lần nữa làm cho toàn thế giới thấy rằng nhân dân Việt Nam đã vùng dậy và không có một lực lượng nào khuất phục nổi" (4).

Báo Sao Ðỏ (Liên Xô), số ra ngày 6 đến ngày 8-5-1954, trong bài Ðiện Biên Phủ là sự phá sản của kế hoạch của bọn thực dân, có đoạn viết: "Ðiện Biên Phủ có nghĩa là sự phá sản của các kế hoạch của bọn thực dân và trước hết là sự phá sản của cái "Kế hoạch Na-va" phiêu lưu mà trước đây người ta đã quảng cáo ầm ĩ. Giải phóng cứ điểm này chứng tỏ lực lượng của Quân đội nhân dân Việt Nam và ý chí không gì lay chuyển nổi của nhân dân Việt Nam kiên quyết bảo vệ nền tự do, độc lập của mình. Bài học ÐBP nói lên rằng tất cả mọi âm mưu giải quyết vấn đề Ðông Dương bằng cách tiếp tục cuộc chiến tranh thuộc địa đều thất bại" (5).

Báo Công Nhân, số ra ngày 10-5-1954, đăng bài phát biểu của đồng chí Uy-liêm Phô-xtơ, Chủ tịch Ðảng Cộng sản Mỹ, nêu rõ: "Quân đội Hồ Chí Minh phá tan tập đoàn cứ điểm ÐBP là một sự kiện có ý nghĩa rất lớn. Thất bại này không những chỉ thất bại thảm hại của riêng bọn thực dân Pháp, một kẻ đã cố liều mạng để âm mưu xâm chiếm đất nước Ðông Dương giàu đẹp mà trước hết là thất bại của kế hoạch chiến tranh xâm lược của đế quốc Mỹ... Giải phóng ÐBP là thắng lợi trọng yếu trong sự nghiệp đấu tranh cho tự do hòa bình thế giới. Thắng lợi này là thắng lợi của Quân đội nhân dân Việt Nam đã giành được trong cuộc đấu tranh anh dũng để chống lại một kẻ địch được trang bị những vũ khí tối tân, ưu việt hơn. Ðây lại một lần nữa chứng minh một cách hùng hồn rằng nhân dân thế giới sẽ không cho phép xiềng xích của phố Uôn quàng lên cổ họ" (6).

Thông tấn xã Triều Tiên, trong bài bình luận ngày 10-5-1954, có đoạn: "Quân đội nhân dân Việt Nam đã giải phóng ÐBP, nơi mà bọn thực dân xâm lược cho rằng "không thể xâm phạm được". Tất cả những người yêu chuộng chính nghĩa trên toàn thế giới đều vô cùng phấn khởi về thắng lợi vĩ đại trong công cuộc đấu tranh giành tự do, độc lập dân tộc của nhân dân Việt Nam. Giải phóng ÐBP làm cho bọn đế quốc Pháp, Mỹ mất đi cứ điểm cuối cùng ở khu Tây Bắc Việt Nam, cũng tức là những âm mưu biến khu vực này thành bàn đạp để xâm chiếm nước Việt Nam của Kế hoạch Na-va đã hoàn toàn thất bại. Giải phóng ÐBP dẫn đến sự rối loạn của bọn xâm lược. Pa-ri và Oa-sinh-tơn sợ hãi, kinh hoàng đối với sự kiện này. Thắng lợi của Quân đội nhân dân Việt Nam ở ÐBP sẽ vĩnh viễn ghi lại trên những trang sử đấu tranh vẻ vang giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam" (7). Báo An Gumhiria (Ai Cập), số ra ngày 8-5-1954, viết: "Sự thất thủ ÐBP, pháo đài của Pháp ở Ðông Dương, là một sự cảnh cáo nghiêm khắc đối với chủ nghĩa đế quốc ở châu Á, châu Phi và tất cả các nơi mà những kẻ chiếm đoạt mưu mô làm nhục các dân tộc hoặc phá hoại nền độc lập của họ. Không kể những nguyên nhân của sự thất thủ ÐBP là như thế nào, bước tiến của phong trào giải phóng sẽ tiếp tục và còn nhiều pháo đài đế quốc sẽ sụp đổ".

Nhiều năm sau chiến thắng lịch sử ÐBP, các nhà nghiên cứu lịch sử, chính trị gia, tướng lĩnh, v.v. tiếp tục viết, nói về tầm vóc, ý nghĩa và tác động của chiến thắng này đối với phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc, bảo vệ hòa bình và tiến bộ xã hội.

Ðồng chí Lý Phú Xuân, Trưởng đoàn Ðại biểu Ðảng Cộng sản và Chính phủ nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, phát biểu trong buổi Lễ kỷ niệm 15 năm Ngày thành lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (2-9-1945 - 2-9-1960): "Nhân dân Việt Nam đoàn kết chặt chẽ chung quanh Ðảng Lao động Việt Nam, Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiến hành cuộc kháng chiến chống Pháp gian khổ... Nhân dân Việt Nam đã cướp vũ khí của địch để trang bị cho mình, đã làm cho mình từ nhỏ thành lớn, từ yếu thành mạnh, đã giải phóng được tuyệt đại bộ phận đất nước và đã giành được thắng lợi trong Chiến dịch ÐBP vang dội thế giới, cuối cùng đã bắt buộc thực dân Pháp phải ngồi vào bàn đàm phán với đại biểu của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tại Giơ-ne-vơ" (8).

Ðại tướng Ba-tốp, Trưởng Ðoàn đại biểu quân sự Liên Xô, trong chuyến thăm Việt Nam, tháng 5-1962, đã ghi cảm tưởng vào Sổ vàng Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam, như sau: "Phái đoàn quân sự Xô-viết kính phục tinh thần chiến đấu của các chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam được nhân dân ủng hộ đã đập tan tập đoàn cứ điểm của Ðờ Cát-xtơ-ri ở ÐBP. ÐBP anh dũng, vinh quang đời đời sáng chói. Chiến thắng ÐBP là một thành tích tuyệt vời của nghệ thuật chiến đấu cao, sự trưởng thành về quân sự, lao động tích cực của các chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam. Chiến dịch ÐBP đã tỏ rõ khả năng chiến đấu của quân đội cách mạng được trang bị bằng lý tưởng Mác-xít - Lê-nin-nít và mục tiêu chiến đấu là tự do và độc lập. Tinh thần và tổ chức chiến đấu ở ÐBP đã tỏ rõ tài năng tổ chức quân sự của Ðảng Lao động Việt Nam và BCH Trung ương, đứng đầu là đồng chí Hồ Chí Minh, tài năng của những người lãnh đạo Quân đội nhân dân Việt Nam là đồng chí Võ Nguyên Giáp, đồng chí Hoàng Văn Thái và các đồng chí khác..." (9).

Trong cuộc mít-tinh chào mừng Ðoàn đại biểu Ðảng và Chính phủ nước ta sang thăm Cu-ba, ngày 26-3-1974, đồng chí Phi-đen Ca-xtơ-rô, Bí thư thứ nhất Ủy ban Trung ương Ðảng Cộng sản, Chủ tịch Hội đồng Nhà nước và Hội đồng Bộ trưởng Cu-ba, phát biểu: "Hồ Chí Minh đã vạch ra con đường, vạch ra chiến lược, chiến thuật và đã không tính toán quá nhiều về những vũ khí mà nhân dân Việt Nam có trong tay. Một dân tộc hầu như không có vũ khí đã khởi đầu cuộc đấu tranh như vậy mà tám năm sau kết thúc với chiến thắng hết sức quan trọng ở ÐBP, chiến thắng đó đã làm cho bọn đế quốc khiếp sợ. Làm cho đế quốc Mỹ khiếp sợ đến mức hồi đó chúng đã nói đến việc dùng bom nguyên tử để xem có cách gì cứu vãn được đội quân viễn chinh tinh nhuệ đang bị vây hãm ở ÐBP hay không..." (10).

Ông Hen-rích Rau Vôn Oóc-ne, Trưởng Phái đoàn Chính phủ nước Cộng hòa Dân chủ Ðức, trong chuyến thăm Việt Nam, tháng 1-1960, đã ghi cảm tưởng trong Sổ vàng Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam: "Chiến thắng ÐBP của nhân dân Việt Nam trong cuộc chiến tranh giải phóng vĩ đại của mình đã đi vào lịch sử cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc của các dân tộc châu Á như là một trong những hành động anh hùng nhất và đã mở đường cho nhân dân Việt Nam đi tới chủ nghĩa xã hội, tự do và hạnh phúc. Chúng tôi lấy làm tự hào có được những người bạn anh em dũng cảm như thế đứng trong hàng ngũ chúng ta, trong phe xã hội chủ nghĩa..." (11).

Trong Lễ kỷ niệm 15 năm Ngày thành lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (2-9-1945 - 2-9-1960), tại Hà Nội, đồng chí Phơ-ren-xơ Me-đơ-van, Trưởng đoàn đại biểu Ðảng và Chính phủ nước Cộng hòa Nhân dân Hung-ga-ri, phát biểu: "Với chiến thắng vẻ vang của mình chống bọn thực dân Pháp, nhân dân Việt Nam đã ghi vào lịch sử thời đại chúng ta một trong những trang sử đấu tranh đẹp nhất chống bọn đế quốc. Trong cuộc chiến đấu ngoan cường của nhân dân Việt Nam anh dũng, tim chúng tôi đã hòa cùng một nhịp với các bạn trước mọi sự kiện xảy ra và chúng tôi đã cùng chia sẻ niềm vui với những người anh em Việt Nam khi nghe tin ngọn cờ chiến thắng của các bạn đã cắm lên cứ điểm ÐBP. ÐBP đã trở thành tượng trưng cho cuộc đấu tranh anh dũng của một dân tộc thiết tha yêu chuộng tự do và một sức sống bất khuất..." (12).

Tổng thống Hu-a-ri Bu-mê-điên, Trưởng đoàn đại biểu Chính phủ nước Cộng hòa An-giê-ri Dân chủ và Nhân dân, trong buổi chiêu đãi của Chính phủ ta, ngày 5-3-1974, đã phát biểu: "Chiến thắng ÐBP, tiếng chuông cáo chung của chủ nghĩa thực dân Pháp ở châu Á, đã được nhân dân An-giê-ri xem như là chiến thắng của bản thân mình. Chiến thắng đó đã củng cố thêm lòng tin tưởng của nhân dân An-giê-ri chúng tôi là: quân thù không phải là không thể bị đánh bại và xiềng xích không phải là vĩnh cửu và bình minh của một kỷ nguyên mới nhất định sẽ nối tiếp đêm dài của chủ nghĩa thực dân..." (13).

Trong bài phát biểu của đồng chí K.P.Ðê-xin-va, Tổng Bí thư Ðảng Cộng sản Xri Lan-ca, đăng trên báo Sự Thật (Xri Lan-ca), số ra ngày 4-2-1980, có đoạn: "Thắng lợi có tầm vóc lịch sử vĩ đại này không chỉ đối với cách mạng Việt Nam mà còn là tấm gương sáng cho phong trào cách mạng giải phóng dân tộc trên thế giới. Ðó là thắng lợi trong cuộc đấu tranh giải phóng chống bọn thực dân đế quốc xâm lược đầu sỏ là Pháp và Mỹ. Chiến thắng Ðiện Biên Phủ năm 1954 và chiến thắng giải phóng miền Nam Việt Nam năm 1975 đã làm chấn động toàn cầu, đưa đến việc thành lập nước Việt Nam thống nhất, tự do và xã hội chủ nghĩa. Ðiều mong ước lớn lao của Chủ tịch Hồ Chí Minh kính mến của nhân dân Việt Nam đã được thực hiện..." (14).

TRẦN VĂN THỨC (Viện Lịch sử quân sự Việt Nam)

----------------------

1. Hồ Chí Minh, Toàn tập, tập 11, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995, tr. 266.

2. Ðỗ Thiện, Ðinh Kim Khánh, Tiếng sấm Ðiện Biên Phủ , Nxb Quân đội nhân dân, Hà Nội, 1984, tr. 328-329.

3. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 21.

4. Âm mưu đế quốc Pháp - Mỹ trong Chiến dịch Ðiện Biên Phủ (qua sách báo các nước phương Tây), Nxb Sử học, Hà Nội, 1963, tr. 154-155.

5. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 13.

6. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 84-85.

7. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 46.

8. Âm mưu đế quốc Pháp - Mỹ trong Chiến dịch Ðiện Biên Phủ (qua sách báo các nước phương Tây), Nxb Sử học, Hà Nội, 1963, tr.155-156.

9. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 10.

10. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 31.

11. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 36.

12. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 37.

13. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 54 - 55.

14. Việt Nam - Ðiện Biên Phủ - Bản anh hùng ca của thời đại, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1984, tr. 94.