Trả lời: Ngày 5-5-2006, Thủ tướng Chính phủ ký ban hành Quyết định số 98/2006/QÐ-TTg "Về việc tặng bằng khen của Bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương cho các đối tượng có thành tích tham gia kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ". Quyết định nêu rõ:
- Ðối tượng được tặng Bằng khen là cán bộ, nhân dân có thành tích tham gia kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.
Ðối tượng được tặng Bằng khen là cán bộ, nhân dân có thành tích dưới mức quy định để tặng Huy chương Kháng chiến hạng nhì và Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ.
- Việc xét khen thưởng cho các đối tượng, tiêu chuẩn quy định tại Quyết định này hoàn thành trong năm 2006.
Ngày 7-6-2006, Ban Thi đua - Khen thưởng Trung ương ban hành Hướng dẫn số 802/HD-TÐKT-V3 hướng dẫn thực hiện Quyết định số 98/2006/QÐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Hướng dẫn của Ban Thi đua - Khen thưởng T.Ư về đối tượng và tiêu chuẩn khen thưởng như sau:
Ðối tượng được tặng Bằng khen của Bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương là các đối tượng quy định tại Ðiều lệ khen thưởng tổng kết thành tích kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.
A- Tiêu chuẩn khen thưởng thành tích tham gia kháng chiến chống Pháp:
1- Ðối với cán bộ và du kích:
- Ủy viên Ủy ban Kháng chiến Hành chính xã, cán bộ cấp ủy xã, cán bộ trong Ban chỉ huy xã đội, trong Ban công an xã đã hoàn thành tốt chức trách từ 9 tháng trở lên.
- Ủy viên Thường vụ BCH các đoàn thể xã, các nhân viên chuyên nghiệp công tác giao thông liên lạc và cán bộ phụ trách công tác địch vận ở xã đã hoàn thành tốt chức trách từ 18 tháng trở lên hoặc từ 9 tháng trở lên nếu ở hậu địch.
- Công nhân viên thuộc các ngành chính quyền và đoàn thể từ huyện trở lên, đội viên thanh niên xung phong, đội viên du kích, chuyên hoạt động phục vụ kháng chiến từ 2 năm 3 tháng trở lên hoặc từ 18 tháng trở lên nếu ở vùng hậu địch.
2- Ðối với nhân dân ở các thành phố, thị xã, thị trấn bị địch chiếm đóng hoặc ở các thôn có tề ngụy gian ác:
- Ðã nuôi dưỡng và bảo vệ thương binh từ 2 lần hoặc 10 ngày trở lên.
- Ðã cho cất giấu vũ khí ở nhà từ 2 tháng hoặc 3 lần trở lên.
- Ðã cho mượn nhà làm địa điểm liên lạc của các tổ chức kháng chiến từ 2 tháng trở lên.
- Ðã thường xuyên nuôi chứa và bảo vệ cán bộ, bộ đội, du kích từ 2 tháng trở lên, hoặc chứa cán bộ về hoạt động gây cơ sở kháng chiến đầu tiên ở khu phố, đường phố, thị trấn, hoặc ở thôn, ấp.
- Ðã làm công tác mật giao, chuyển đưa tài liệu, tin tức, làm liên lạc chở đò cho cán bộ, bộ đội, du kích từ 4 tháng trở lên.
3 - Ðối với nhân dân ở vùng nông thôn tạm bị chiếm (ngoài các thôn có tề, ngụy gian ác) và ở vùng căn cứ du kích:
- Ðã nuôi dưỡng và bảo vệ thương binh 3 lần hoặc từ 20 ngày trở lên.
- Ðã cho mượn nhà để chứa vũ khí, làm kho tàng của Nhà nước từ 2 tháng trở lên.
- Ðã cho mượn nhà để đặt trụ sở cơ quan chính quyền, đoàn thể, quân đội, dân quân du kích từ cấp xã trở lên (Ủy ban Kháng chiến Hành chính xã, chi bộ xã, đoàn thể xã hội), thường xuyên chở đò hoặc nuôi chứa và bảo vệ cán bộ, bộ đội và du kích, từ 9 tháng trở lên.
4- Ðối với nhân dân vùng tự do và căn cứ du kích:
- Ðã đón thương binh về nhà nuôi dưỡng từ 9 tháng trở lên.
- Ðã cho mượn nhà để chứa vũ khí, làm kho tàng và bảo vệ vũ khí kho tàng từ 3 năm trở lên.
- Ðã cho mượn nhà cùng các phương tiện cần thiết từ 9 tháng trở lên để đặt trụ sở cơ quan chính quyền, đoàn thể, quân đội, dân quân du kích từ cấp xã trở lên (kể cả những nhà tu hành đã bố trí cho mượn đền, chùa, nhà thờ... làm trụ sở cơ quan, kho tàng).
- Ðã thường xuyên nuôi hoặc chứa và tích cực giúp đỡ cán bộ, bộ đội từ 3 năm trở lên.
5- Các trường hợp khác:
- Ðã có hành động trực tiếp gây thiệt hại cho địch, tiêu diệt và bắt sống, dụ hàng địch.
- Ðã có sáng kiến phát minh, mưu mẹo đánh địch, được áp dụng, có hiệu quả.
- Ðã làm tròn nghĩa vụ dân công trong kháng chiến và xung phong đi thêm 1 đợt nữa ít nhất là 20 ngày.
- Ðã đi dân công tiền phương được 9 tháng trở lên hoặc là 4 tháng trở lên ở vùng hậu địch hoặc ở vùng rẻo cao (đi dân công tiền phương ở đây là thoát ly sản xuất đi làm nghĩa vụ dân công ở nơi xa như đi làm đường chiến lược, phục vụ chiến dịch...).
- Ðã hoàn thành tốt nghĩa vụ trong đợt dân công hỏa tuyến theo sát bộ đội ở mặt trận để vận chuyển vũ khí, lương thực, thương binh... hoặc đã 2 lần được bình bầu xuất sắc trong đơn vị từ đại đội trở lên.
- Những phụ nữ đã tham gia đội lão du kích, bạch đầu quân và sinh hoạt đều đặn trong các tổ chức này từ 1 năm 6 tháng trở lên, hoặc 12 tháng trở lên nếu ở hậu địch.
- Cán bộ xã, thôn, xóm đã hoạt động được 2 năm 3 tháng ở vùng tự do hoặc 18 tháng ở vùng hậu địch: Ủy viên các ban thuộc Ủy ban Hành chính Kháng chiến, chi ủy xã, cán bộ công tác thường xuyên như: Thư ký Văn phòng Ủy ban, Văn phòng Chi bộ, trưởng, phó xóm, cán bộ thuế, nhân viên, công an, giao thông, thông tin, giáo viên, bình dân học vụ, y tế; ủy viên chấp hành các đoàn thể xã, cán bộ phụ trách các đoàn thể ở thôn, ấp, bà mẹ chiến sĩ ở xã thường xuyên hoạt động, có thành tích (không phải chỉ là người nhận làm mẹ nuôi chiến sĩ) phụ trách Văn phòng xã đội, thôn đội trưởng không phải là đội viên du kích.
B- Tiêu chuẩn khen thưởng thành tích tham gia kháng chiến chống Mỹ, cứu nước:
1- Ðối với cán bộ, nhân viên, chiến sĩ, thanh niên xung phong, công nhân quốc phòng, tự vệ và dân quân du kích...:
- Có thời gian tham gia kháng chiến từ 3 năm 8 tháng đến 4 năm 11 tháng (đã quy đổi theo Ðiều lệ khen thưởng tổng kết thành tích kháng chiến chống Mỹ, cứu nước).
- Cán bộ, chiến sĩ trong lực lượng vũ trang nhân dân, du kích xã thoát ly tập trung và thanh niên xung phong, tham gia cuộc tổng tiến công mùa xuân năm 1975 ở miền nam phải có thời gian tham gia kháng chiến 9 tháng trở lên.
2- Ðối với nhân dân:
- Làm nòng cốt trong các tổ chức đấu tranh chính trị, đã trực diện đấu tranh với địch từ hai lần trở lên.
- Làm binh vận, đã gọi được binh sĩ địch trở về theo kháng chiến hoặc đào rã ngũ.
- Làm liên lạc cho kháng chiến ở miền nam (như truyền tin, tài liệu, vũ khí...) được 9 tháng trở lên ở vùng nông thôn đồng bằng địch chiếm đóng hoặc ở vùng thành thị.
- Ðã bảo vệ, nuôi dưỡng thương binh ở nhà mình được 10 ngày trở lên ở vùng căn cứ kháng chiến 3 ngày hoặc 1 lần ở vùng nông thôn đồng bằng địch chiếm đóng.
- Ðã nuôi dưỡng, che giấu và bảo vệ cán bộ, bộ đội được 4 tháng trở lên ở vùng căn cứ kháng chiến, hoặc 2 lần trở lên ở vùng nông thôn đồng bằng địch chiếm đóng.
- Ðã hoàn thành nghĩa vụ dân công thời chiến được 12 tháng trở lên ở vùng thường xuyên có chiến sự ở miền bắc hoặc 9 tháng trở lên ở vùng căn cứ kháng chiến hoặc 4 tháng trở lên ở vùng nông thôn đồng bằng địch chiếm đóng ở miền nam.
- Ðã phục vụ vận tải, bốc xếp cho ngành giao thông vận tải trong thời kỳ chống chiến tranh phá hoại ở miền bắc liên tục 2 năm 3 tháng trở lên hoặc 18 tháng liền trở lên ở vùng thường xuyên có chiến sự.
- Có nhà cho cán bộ, bộ đội mượn sử dụng vào mục đích kháng chiến (như: đặt cơ quan, kho tàng, trường học, địa điểm liên lạc, làm nơi ở, làm trận địa...) hoặc cho nhân dân sơ tán, được 2 năm 3 tháng trở lên trong thời kỳ chống chiến tranh phá hoại ở miền bắc, hay 18 tháng trở lên ở vùng căn cứ kháng chiến hay 9 tháng trở lên ở vùng nông thôn đồng bằng bị địch chiếm đóng, hay 4 tháng trở lên ở vùng thành thị miền nam.
Ban Bạn đọc