Tái định cư chậm trễ suốt 2 năm sau bão Yagi

Mỗi đêm mưa lớn, chị Triệu Thị Kim Hoa lại chạy xe máy từ nhà ra gần trung tâm xã để trú tránh. Gia đình chị nằm gần tâm chấn sạt lở diễn ra ngày 9/9/2024, thuộc địa bàn thôn Khiểng Khun (Khe Bín cũ). Trận sạt lở này đã lấy đi 2 mạng người, san bằng 7 căn nhà. Trong đó có 2 căn nhà của bố và anh trai chị Hoa. Tính theo đường chim bay, khu vực này chỉ cách làng Nủ 15km.

Ngay sau khi trận sạt lở xảy ra, hơn 90 nhân khẩu được di dời khẩn cấp khỏi vùng sạt lở. Chính quyền địa phương khẩn trương lên kế hoạch và cam kết thực hiện tái định cư sớm. Tuy nhiên sau 2 năm chờ đợi, việc tái định cư vẫn nằm trên giấy tờ. Các hộ gia đình quay lại nhà cũ để ở.

Lý giải sự chậm trễ này, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Lâm Thượng Hà Hải Huỳnh nói sáp nhập chính quyền và giải phóng mặt bằng là hai nguyên nhân chính.

Ông Huỳnh cho biết thêm, chính quyền xã đã lên danh sách 41 hộ cần tái định cư. Tuy nhiên, chính quyền chỉ có thể bàn giao 30 lô đất trong đợt 1 do cơ sở hạ tầng kỹ thuật chưa hoàn thiện. Thời hạn bàn giao các hộ còn lại vẫn chưa được xác định.

Để xác định 30 hộ được tái định cư trong đợt đầu, chính quyền xã sử dụng hình thức bốc thăm, không ưu tiên thứ tự theo tình trạng an toàn.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Lâm Thượng cũng xác nhận, tổ xác minh và hội đồng xét duyệt tái định cư đều không có thành viên có chuyên môn về địa chất.

Gia đình chị Triệu Thị Kim Hoa không nằm trong danh sách rút trúng thăm. Trận sạt lở 2024 đã làm hư hại căn nhà, cuốn trôi 2 chiếc xe máy của gia đình chị Hoa “2 cái cột nhà gãy, 1 cái xe máy sửa được, hết 6 triệu, còn 1 cái bán sắt vụn”.

Trong 2 năm chờ tái định cư, chị chuyển mẹ chồng đi nơi khác ở vì sợ đất đá sẽ tiếp tục sạt lở. Những đêm mưa lớn, chị lại chạy xe máy về nhà mẹ đẻ ngủ tạm.

“Cứ mưa là chạy. Nhưng mình có chạy mãi được đâu. 2 năm rồi, mình cũng phải tìm chỗ khác dựng nhà. Còn bây giờ, mình không biết phải chờ đến bao giờ”, chị Hoa nói.

Nếu nhận đất tái định, chị Hoa cần từ bỏ quyền sở hữu đất ở với mảnh đất cũ, đồng thời tự dựng nhà trên mảnh đất mới (khu tái định cư không bao gồm nhà ở).

Tới thời điểm hiện tại, đây là khu tái định chậm nhất trên địa bàn huyện Lục Yên cũ sau bão Yagi (2024). Không chờ đợi được thêm, 3 trong số 7 hộ mất nhà đã phải tự tìm chỗ ở khác.