Quy chế tuyển sinh lớp 10  và những bất cập

Tệ chạy điểm  và sửa học bạ lan rộng

Theo những chuyên gia giáo dục, việc quy định bỏ kỳ thi tốt nghiệp THCS của Luật giáo dục 2005 khiến một số em học sinh nảy sinh tâm lý đằng nào cũng tốt nghiệp, không học làm gì. Cũng có nhiều ý kiến cho rằng, với phương án vừa thi tuyển vừa xét tuyển, kết quả học tập bốn năm THCS quyết định nhiều tới điểm xét tuyển khi thi vào THPT. Phương án xét tuyển này không chỉ khuyến khích các em học hành chăm chỉ và đạt kết quả cao trong học tập mà còn giúp học sinh rèn luyện phẩm chất đạo đức trong những tháng năm ngồi trên ghế nhà trường.

Thực tế cho thấy việc xét tuyển làm nảy sinh tình trạng chạy điểm, làm lại học bạ, nâng hạnh kiểm của không ít trường THCS. Cô T, giáo viên toán ở một trường THCS quận Tây Hồ, bức xúc: "Ở trường tôi đang xảy ra mâu thuẫn gay gắt giữa hiệu trưởng và hai giáo viên bộ môn toán. Hai em học sinh suốt 4 năm, học lực kém, nhưng khi Bộ ban hành quy chế mới, đồng chí hiệu trưởng yêu cầu tăng điểm để các em đó có cơ hội tăng điểm cộng". Hai cô giáo không chịu bởi hai trò không chỉ học  kém mà đạo đức rất tồi. Hiệu trưởng cho rằng, không nâng điểm sẽ ảnh hưởng tới thành tích của trường. Nghe đâu, trường hợp của hai em này đã được "gửi gắm". Tình trạng này đang lan rộng và ngày càng ráo riết khi kỳ thi tới gần.

Nhiều giáo viên nhận định, đây là cuộc chạy đua thành tích giữa giáo viên trong trường với nhau, giáo viên với nhà trường, nhà trường với cấp trên, chứ không phải là việc chạy điểm giữa phụ huynh học sinh và giáo viên.

Cô giáo M, có con thi THPT năm học tới, lo lắng: "Tình trạng chạy điểm, sửa hạnh kiểm đang tới hồi báo động, chỉ thiệt thòi cho các em học sinh giỏi bốn năm học, nhưng chẳng giáo viên nào dám lên tiếng. Học sinh giỏi lớp tôi hết sức căng thẳng và lo lắng . Ðã đến lúc Bộ và Sở cần thanh tra, chấm dứt tình trạng này nhằm đảm bảo công bằng cho học sinh".

Còn cô H, giáo viên trường THCS Trung Văn, Từ Liêm, Hà Nội lại có quan điểm khác: "Vấn đề này hết sức kín đáo, tế nhị. Lấy trường hợp làm lại sổ điểm của trường Việt - An (Thanh Xuân Bắc, quận Thanh Xuân) vừa qua báo chí nêu làm thí dụ. Cuối cùng trách nhiệm thuộc về ai, ai là người có lỗi khi sổ điểm để trắng một môn học? Bản chất vấn đề thế nào, người trong nghề chúng tôi đều biết, người ngoài có tìm hiểu cũng chẳng "khui" ra được. Nói cho cùng, hình thức tuyển sinh nào cũng phụ thuộc vào năng lực học tập của các em học sinh. Lương tâm và trách nhiệm của người giáo viên là hàng đầu. Khi chất lượng dạy và học đều tốt thì hình thức tuyển sinh không quan trọng".

Khi học nghề cũng cào bằng học giỏi

Việc cộng điểm học nghề cũng gây bất bình lớn trong học sinh. Nga, học sinh lớp 9 trường THCS Chu Văn An cho biết: "Trước đây, những bạn có học lực yếu và trung bình, sợ không tốt nghiệp được mới đăng ký đi học nghề. Ðiểm thưởng chỉ giành cho những học sinh đi thi được giải, còn học nghề chỉ mang tính chất là một lối thoát dự phòng. Nay cộng điểm này vào là vô lý. Ðó là chưa kể có trường không tổ chức dạy nghề như trường Lương Thế Vinh, Trường Am, học sinh bị thiệt thòi 1,5 điểm. Như thế là không công bằng".

Ða số ý kiến cho rằng nên thay điểm khuyến khích học nghề bằng điểm khuyến khích xếp loại tốt nghiệp mới khuyến khích học sinh cố gắng rèn luyện trong cả bốn năm học. Trong khi chúng ta đang tìm mọi cách để tình trạng học tủ, học lệch thì quy chế mới có vẻ khuyến khích thầy trò học theo kiểu cũ. Nhiều giáo viên nhận định, năm học tới, các em sẽ học lệch để đối phó, chỉ cần điểm trung bình cuối năm đạt 3,5 điểm và thi nghề xếp loại trung bình là đủ điểm tốt nghiệp THCS. Việc tập trung học hai môn thi và học nghề phổ thông. Dẫn tới tình trạng học sinh cấp hai cũng "kéo" nhau tới lò luyện thi như học sinh cấp 3, gây ra nhiều hậu quả xấu cho gia đình và xã hội.

Thu Trang, học sinh trường Phan Ðình Giót nói: "Ðiểm cộng thưởng cho tới thời điểm này đã đóng khung, chỉ còn hai môn thi trước mắt, chúng em đang lao vào học. Tuyển sinh vào THPT bằng hai môn, gây cho bọn em tâm lý căng thẳng. Kỳ thi trước mắt gay go và quyết liệt chẳng khác nào các anh chị cấp ba thi đại học, cao đẳng".

Phải chăng, quy chế mới này đi ngược lại với mục tiêu giáo dục toàn diện của Bộ Giáo dục và Ðào tạo đang đặt ra cho các cấp học.

Thầy T, trường Việt - An, Thanh Xuân Bắc cho biết: "Việc quy kết quả học lực và hạnh kiểm tương đương nhau nhằm rèn luyện đạo đức học sinh có vẻ như quy chụp, bởi lẽ, không nhất thiết những em thông minh, học giỏi cứ phải hiền lành, không hiếu động và có cá tính. Bên cạnh đó chưa hợp lý là một em học lực yếu nhưng cứ "ngoan ngoãn và chăm chỉ", cũng sẽ chỉ bằng em học lực khá, giỏi nhưng lại không đạt 'hạnh kiểm tốt".

Hơn nữa, việc đánh giá hạnh kiểm trong lớp vốn không mang tính khách quan lắm, nhiều khi nó phụ thuộc vào "cảm tình" giữa giáo viên chủ nhiệm và học trò". Bất kỳ một cái mới nào đưa ra là để thay đổi cái cũ đã lỗi thời, không còn phù hợp với thực tế. Cải cách trong giáo dục nhằm nâng cao chất lượng giáo dục, điều đó, không ai có thể phủ nhận, nhưng trong quy chế mới về tuyển sinh vào lớp 10 mà Bộ Giáo dục và Ðào tạo vừa ban hành có những điều khoản còn chưa hợp lý, cần nghiên cứu, điểu chỉnh kịp thời cho những năm tiếp theo. Bởi lẽ, năm học 2006 - 2007 đã không kịp thời gian.