Cùng với The Past (Iran) của đạo diễn Asghar Farhadi, từng giành giải Oscar năm 2011 với A Separation; còn có Bethlehem (Israel) của Yuval Adler; Gloria (Chile) – đạo diễn Sebastián Lelio; Wadjda (A rập Saudi) của Haifaa Al-Mansour, là những ứng cử viên nặng ký nhưng đều “biến mất” khỏi danh sách lựa chọn cuối cùng trước vòng đề cử của Viện Hàn lâm.
Chín bộ phim nước ngoài có tên trong danh sách bao gồm The Broken Circle Breakdown (Felix van Groeningen, Bỉ) An Episode in the Life of an Iron Picker (Danis Tanović, Bosnia and Herzegovina), The Missing Picture (Rithy Panh, Cambodia), The Hunt (Thomas Vinterberg, Đan Mạch), Two Lives (Georg Maas, Đức), The Grandmaster (Vương Gia Vệ, Hồng Công), The Notebook (Janos Szasz, Hungary), The Great Beauty (Paolo Sorrentino, Italy) và Omar (Hany Abu-Assad, Palestine).
Ông Mark Johnson, nhà sản xuất của hai bộ phim đình đám Rain Man và Breaking Bad, hiện tại đang giữ chức Chủ tịch Hội đồng nghệ thuật chấm phim nước ngoài dự Oscar cho biết: “Các thành viên của Hội đồng rất khó khăn khi phải lựa chọn ra những bộ phim xứng đáng. Quyết định của các thành viên là không thể thay đổi, không thể can thiệp. Tuy nhiên, cũng phải đặt ra câu hỏi rằng, liệu những bộ phim có tính nghệ thuật cao nhưng không chính thống có bị bỏ qua khi các chuyên gia xét chọn phim?”. Đáng lưu ý là Viện Hàn lâm đã lờ đi khi có những ý kiến cho rằng ba trong số chính bộ phim lọt vào vòng tuyển chọn đã được ‘vớt”.
Được biết, Hội đồng nghệ thuật bao gồm một số thành viên của Viện Hàn lâm và những chuyên gia điện ảnh tình nguyện tham gia, và họ bắt buộc phải xem hết khoảng 80% số phim để có được lựa chọn đúng đắn nhất. Đây là công việc không hề dễ dàng gì đối với bất kỳ chuyên gia điện ảnh nào, và những nỗ lực của họ đều được đánh giá cao, tuy nhiên, khi trong danh sách công bô không có bộ phim xuất sắc như The Past, công chúng không khỏi cảm thấy hẫng hụt. The Past đã vinh danh tên tuổi nữ diễn viên chính Berenice Bejo tại LHP Cannes hồi đầu năm. Cùng với The Past là Bethlehem, Gloria và Wadjda, đều là những bộ phim từng gây tiếng vang tại những LHP lớn. Đó là còn chưa kể đến Metro Manila, bộ phim Anh của đạo diễn Sean Ellis, Trở lại năm 1942 của Phùng Tiểu Cương và The Rocket, bộ phim Australia của đạo diễn Kim Mordaunt.
Thêm vào đó, bởi vì quá trình đăng ký phim dự thi cũng như lựa chọn phim có quá nhiều chuyện bị chỉ trích, vì thế ba nước có phim sản xuất trong năm 2013 xứng đáng có tên trong danh sách đã phải gửi phim khác thay thế, và tiếc thay, không phim nào trong số này lọt vào danh sách cả.
Đó là trường hợp của điện ảnh Pháp khi đưa Renoir (đạo diễn Gilles Bourdos) thay thế cho Blue Is the Warmest Color – phim giành giải Cành cọ vàng 2013, bởi vì phim này không kịp phát hành trước thời hạn 1-10.
Tương tự, Ấn Độ khi lựa chọn The Good Read thay cho The Lunchbox mặc dù The Lunchbox giành được nhiều giải thưởng tại LHP London, Giải thưởng điện ảnh Châu Á – Thái Bình Dương, đã không thành công. Hay Like Father, Like Son của điện ảnh Nhật Bản vốn giành được giải Giám khảo tại LHP Cannes nhưng không được đăng ký dự Oscar, thay vào đó là The Great Passage và phim này bị loại thẳng thừng.
Đồng chủ tịch hãng phim Sony Pictures Classic, ông Michael Barker bày tỏ, ông rất thất vọng khi The Past và Wadjda không được lựa chọn. “The Past là lựa chọn an toàn nhất nếu muốn đánh cược cho giải thưởng. Còn Wadjida, đây là bộ pihm đầu tiên của điện ảnh A rập đăng ký dự tranh Oscar. Tuy nhiên, danh sách tranh giải Oscar của phim nước ngoài luôn luôn có những điều bất ngờ, có lúc điều này tác động tốt đến chúng tôi, và cũng có lúc không”. Sony Pictures Classic là hãng phim phát hành bộ phim The Past.
Jonathan Sehring, Chủ tịch hãng Sundance Selects and IFC Films, nơi phát hành Blue Is the Warmest Color, Like Father, Like Son và cả Two Lives, thì bày tỏ những cảm xúc lẫn lộn: “Đúng là mỗi năm danh sách được công bố đều khó có thể làm vừa lòng hết tất cả mọi người. Có thể ở Giải Quả cầu vàng sắp tới, các phim bị loại ở Oscar sẽ đều hiện diện tại đây. The Great Beauty, The Hunt, Blue Is the Warmest Color, The Past và The Wind Rises đều sẽ không bỏ lỡ cơ hội như tại Oscar.
Chín bộ phim trong danh sách này sẽ được duyệt và lựa chọn lần cuối qua một hội đồng khác, được Viện Hàn lâm mời, là các chuyên gia từ New York và Los Angeles. Danh sách đề cử, cùng với các hạng mục đề cử Oscar khác, sẽ được công bố vào ngày 16-1-2014.
