Tuổi thơ vượt khó
Những ngày này trên đất Pháp, Võ Văn Chi đang tập trung cao độ để hoàn thành Luận án tiến sỹ, thì ở quê nhà Đà Nẵng, nơi khu phố nhỏ bình yên trên đường Bùi Xuân Phái (phường Thuận Phước, quận Hải Châu, TP Đà Nẵng), gia đình Chi đang sống trong niềm vui và hạnh phúc vì cậu con trai hiếu thảo và ham học.
Đón tôi trong ngôi nhà ấm cúng với gian hàng tạp hóa buôn bán nhỏ, bà Nguyễn Thị Ký, mẹ Chi không giấu được xúc động khi nói về con trai mình. Bà kể rằng tuổi thơ của Chi là những ngày đầy vất vả và cực nhọc, bởi hồi đó, cả gia đình Chi sống trong căn phòng nhỏ của khu tập thể Cảng Đà Nẵng. Xóm nhỏ dưới chân cầu Thuận Phước bây giờ, ngày đó là bãi đất trống, hoang vu. Chi học giỏi từ nhỏ, là con cả trong gia đình có bốn anh em, nên trách nhiệm của anh cả luôn được đặt lên hàng đầu. Chi học cấp 1 ở trường Tiểu học Võ Thị Sáu, học cấp 2 ở trường Lê Thánh Tôn và là học sinh giỏi toàn diện của trường chuyên Lê Qúy Đôn, TP Đà Nẵng.
“Hồi đó nhà nghèo, tất cả mọi chi tiêu trong gia đình đều nhờ vào số tiền lương công nhân ít ỏi của bố các cháu. Chi biết nhà mình vất vả nên ngoài việc tự học, Chi còn giúp bố mẹ chăm sóc và chỉ vẽ cho các em cùng học bài. Con nhà nghèo lại chăm ngoan học giỏi nên hầu như đi học Chi không tốn bất cứ tiền gì, tiền học phí được miễn giảm, tiền bồi dưỡng nâng cao các môn học đều được các thầy cô giáo giúp đỡ”. Bà Ký chia sẻ.
Chi là người thuận tay trái, những ngày đầu mới vào lớp 1, Chi luôn phải tập luyện để viết chữ bằng tay phải như các bạn. Đến năm lên cấp 3, bản thân Chi và gia đình đều sợ việc thuận tay trái của Chi sẽ ảnh hưởng đến kết quả học tập, đặc biệt khi làm thí nghiệm các môn tự nhiên. Nhưng bằng nỗ lực của bản thân, Chi đã tự mình luyện tập và sử dụng viết thạo cả hai tay. Mẹ Chi nói rằng, cả mấy đứa em của Chi hiện cũng noi gương anh, chăm ngoan và học giỏi. Hiện em trai kế của Chi đang học Đại học Kinh tế Đà Nẵng, cậu em thứ ba và em gái thứ tư đang học tại trường Cao đẳng Thương mại và trường Cao đẳng Lương thực- Thực phẩm Đà Nẵng. Bốn anh em Chi đều xác định phải học, phải tích lũy kiến thức để sau này ra trường, kiếm việc làm, tự nuôi sống bản thân và chăm sóc bố mẹ lúc về già.
Tâm huyết trở về phục vụ quê hương, đất nước
Bảng thành tích học tập của Chi rất đáng nể, nhất là thời gian học tại trường Chuyên Lê Qúy Đôn Đà Nẵng. Chi được chọn tham dự đội tuyển thi học sinh giỏi hóa cấp quốc gia vượt cấp, giành giải Nhì quốc gia môn hóa. Năm 2004 Chi tốt nghiệp THPT chuyên Lê Qúy Đôn và được lãnh đạo TP Đà Nẵng chọn đưa đi học Chương trình Kỹ sư chất lượng cao (hợp tác đào tạo với Pháp), Chuyên ngành Vật liệu tiên tiến tại Đại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh. Trong năm học cuối, Chi đã mạnh dạn đề xuất nguyện vọng được thực tập làm luận văn tốt nghiệp cử nhân tại Đại học Grenoble (Pháp). Tại đây, Chi đã được nhận vào thực tập tại Viện Néel, một trong những cơ sở nghiên cứu lớn và quan trọng của Đại học Grenoble, thuộc Trung tâm nghiên cứu quốc gia Pháp (CNRS). Trong quá trình thực tập, Chi được cấp học bổng toàn phần để làm luận án Tiến sỹ với đề tài “Tính chất từ của các cấu trúc nano trên graphene trên kim loại”, không cần thông qua khoá học Thạc sĩ. Chi nhận học bổng 1080 Euro/tháng và TP Đà Nẵng hỗ trợ thêm 500 Euro tiền sinh hoạt phí/tháng.
Trao đổi với Chi qua Email, anh cho biết: Đối với một du học sinh, vấn đề căn bản và đầu tiên là trình độ ngoại ngữ. Ngoài khả năng về nghiên cứu khoa học, thì việc sử dụng tốt ngoại ngữ sẽ quyết định phần lớn thành công trong quá trình nghiên cứu, học tập vì chương trình học ở Pháp luôn phải trao đổi trực tiếp với các giáo sư, các nhà khoa học. Hiện tại anh làm việc với các giáo sư bằng tiếng Pháp và viết luận án bằng tiếng Anh.
Trong thời gian nghiên cứu sinh tại Pháp, Chi còn được làm việc trong Cơ quan ứng dụng bức xạ Synchrotron châu Âu (ESRF). ESRF là trung tâm nghiên cứu hàng đầu thế giới, với một môi trường nghiên cứu chuyên nghiệp và hiệu quả, hoạt động từ ngân sách của 19 nước châu Âu. Việc tiếp cận này đã giúp Chi học hỏi và trau dồi thêm kiến thức; đồng thời cũng là cơ hội để Chi tiếp xúc, làm việc với các nhà nghiên cứu đến từ các nước châu Âu.
Đầu tháng 5 vừa qua, Chi được tham gia Hội nghị INTERMAG2012 - một trong hai hội nghị lớn nhất thế giới về từ học được tổ chức hằng năm của Viện Kỹ nghệ Điện và Điện tử quốc tế - với hai báo cáo: “Từ tính của hạt nano cobalt phủ trên graphene trên iridium” và “Màng cobalt cực mỏng tiếp xúc với graphene”. Kết quả là báo cáo của anh đã được Hội nghị ghi nhận và đánh giá cao.
Việc chọn nghiên cứu về công nghệ nano được Chi xác định với lý do muốn tiếp cận với công nghệ mới, thử sức mình trong nghiên cứu về vật liệu graphene. Đây là loại vật liệu có rất nhiều tính chất đặc biệt, nhất là về các tính chất điện. Hiện tại, ngành công nghệ Nano vẫn chưa phát triển ở Việt Nam nhưng cũng đã có các trung tâm nghiên cứu về công nghệ Nano tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. Đà Nẵng hiện cũng đang xây dựng cơ sở hạ tầng và thu hút đầu tư vào Khu Công nghệ cao.
Ở tuổi 26, Chi được kỳ vọng là tiến sỹ trẻ nhất của TP Đà Nẵng hiện nay. Anh khẳng định rằng, sau khi bảo vệ thành công luận án tiến sỹ, sẽ về Đà Nẵng và xin vào làm việc tại Khu công nghệ cao của thành phố. Được đóng góp sức mình xây dựng quê hương đó là hạnh phúc và mong ước lớn nhất của Chi.
“Trở về quê hương là cơ hội tốt nhất để tôi thể hiện sức trẻ của mình với mình kiến thức đã được học và theo đuổi ước mơ chinh phục nhiều khó khăn phía trước. Có khát vọng sẽ thấy tuổi trẻ của mình trôi qua đầy ý nghĩa.”, Võ Văn Chi tự tin chia sẻ.
