Chương trình góp phần tăng cường năng lực cho lực lượng hải quan, đồng thời thúc đẩy phối hợp liên ngành, liên tỉnh và hợp tác quốc tế trong đấu tranh với các loại tội phạm về môi trường.
Hội thảo có sự tham dự của 26 đại biểu là các đầu mối OMD VIII đến từ 20 Chi cục Hải quan khu vực, Chi cục Điều tra chống buôn lậu và Văn phòng Cục Hải quan. Tham gia giảng dạy, chia sẻ chuyên đề tại chương trình là các chuyên gia của Tổ chức TRAFFIC, Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam, Ban Giám sát quản lý về hải quan và Chi cục Điều tra chống buôn lậu.
Phát biểu khai mạc hội thảo, đại diện TRAFFIC International tại Việt Nam cho biết, Việt Nam với vị trí địa lý chiến lược và độ mở thương mại lớn từ lâu đã nằm trên các tuyến vận chuyển trọng điểm của hoạt động buôn bán động, thực vật hoang dã trái phép. Nhiều đường dây xuyên quốc gia vận chuyển ngà voi, sừng tê giác, vảy tê tê cùng các loài nguy cấp, quý, hiếm khác thường lợi dụng các tuyến thương mại quốc tế để hoạt động. Trong bối cảnh đó, lực lượng Hải quan đóng vai trò tuyến đầu trong phát hiện, ngăn chặn và xử lý vi phạm.
Đại diện TRAFFIC cũng nhấn mạnh tổ chức đã đồng hành cùng Việt Nam hơn 25 năm qua và tham gia Chiến dịch Con rồng Mê Kông ngay từ những ngày đầu với vai trò đối tác kỹ thuật. Thông qua việc hỗ trợ thông tin, chia sẻ dữ liệu, cung cấp các báo cáo phân tích và thúc đẩy kết nối giữa các cơ quan thực thi pháp luật trong khu vực, TRAFFIC đã góp phần nâng cao hiệu quả đấu tranh với tội phạm buôn bán động, thực vật hoang dã xuyên quốc gia.
Theo đại diện Chi cục Điều tra chống buôn lậu, tình hình buôn bán, vận chuyển trái phép động, thực vật hoang dã trên thế giới và trong khu vực vẫn diễn biến phức tạp, với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Các đối tượng thường lợi dụng hoạt động xuất nhập khẩu, quá cảnh, chuyển phát nhanh và thương mại điện tử để che giấu hàng cấm, khai báo sai tên hàng hoặc chia nhỏ lô hàng nhằm né tránh sự kiểm tra của cơ quan chức năng.
Để ứng phó với tình hình này, Cục Hải quan đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như tăng cường thu thập thông tin nghiệp vụ, ứng dụng quản lý rủi ro, sử dụng trang thiết bị soi chiếu hiện đại, đẩy mạnh phối hợp liên ngành và hợp tác quốc tế. Thông qua Chiến dịch Con rồng Mê Kông cùng các chương trình hợp tác với các tổ chức quốc tế, trong đó có TRAFFIC, năng lực phát hiện, điều tra và xử lý các vụ việc liên quan đến động, thực vật hoang dã của lực lượng Hải quan Việt Nam tiếp tục được nâng cao.
Trong khuôn khổ tập huấn, các học viên được cập nhật nhiều nội dung chuyên sâu như tổng quan về Chiến dịch Con rồng Mê Kông VIII và kết quả đánh giá giữa kỳ; các quy định của Công ước CITES và pháp luật Việt Nam về thương mại các loài hoang dã; quy định kiểm soát buôn bán động, thực vật hoang dã; công cụ hỗ trợ thúc đẩy thương mại gỗ hợp pháp; kỹ năng phân tích rủi ro, xác định trọng điểm đối với các lô hàng có nguy cơ cao; nhận diện xu hướng, tuyến đường và phương thức, thủ đoạn mới của tội phạm; kỹ năng nhận dạng tang vật, lấy mẫu giám định, bảo quản tang vật và xử lý các tình huống thực tế tại hiện trường.
Điểm nổi bật của chương trình là phương pháp đào tạo kết hợp giữa lý thuyết, thảo luận tình huống và chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn. Đây cũng là dịp để các đầu mối liên lạc của Chiến dịch Con rồng Mê Kông tại các khu vực tăng cường trao đổi thông tin nghiệp vụ, kết nối và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả hơn trong quá trình thực thi chiến dịch.
Theo Cục Hải quan, Chiến dịch Con rồng Mê Kông VIII hiện là chiến dịch có quy mô lớn nhất từ trước đến nay trong chuỗi Chiến dịch Con rồng Mê Kông cũng như trong các hoạt động hợp tác thực thi pháp luật quốc tế của Hải quan Việt Nam. Chiến dịch có sự tham gia của 27 cơ quan hải quan, 2 cơ quan thực thi pháp luật và 2 tổ chức quốc tế. Tại Việt Nam, chiến dịch được triển khai trên phạm vi toàn quốc với sự tham gia của toàn bộ 20 Chi cục Hải quan khu vực, Chi cục Điều tra chống buôn lậu cùng các đơn vị nghiệp vụ của Bộ Công an (C04, C05).
Thông qua hội thảo, các học viên được bổ sung kiến thức chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ, đồng thời nâng cao khả năng phối hợp liên ngành, liên tỉnh và hợp tác quốc tế trong đấu tranh chống buôn bán động, thực vật hoang dã trái phép.
Đây được xem là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả triển khai Chiến dịch Con rồng Mê Kông VIII, bảo vệ đa dạng sinh học, thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam và tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực hải quan.
Hội thảo không chỉ góp phần nâng cao năng lực cho lực lượng hải quan trong công tác kiểm soát, phát hiện và xử lý vi phạm, mà còn tăng cường sự gắn kết giữa các đầu mối thực thi pháp luật trong khuôn khổ Chiến dịch Con rồng Mê Kông VIII. Qua đó, tạo nền tảng cho sự phối hợp chặt chẽ hơn trong đấu tranh với các đường dây buôn bán, vận chuyển trái phép động, thực vật hoang dã xuyên biên giới trong thời gian tới.