Mười gương mặt trẻ tiêu biểu toàn quốc năm 2004

Và Bá Giải: Biên cương khắc mãi tên anh

Và Bá Giải sinh năm 1975 trong một gia đình người Mông ở xã Mường Lống, huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An. Tuổi thơ của anh lớn lên trong vất vả, thiếu thốn, trên những con đường tới trường qua bao đèo suối và ước mơ: "Lớn lên mình nhất định sẽ xin đi bộ đội biên phòng bảo vệ quê hương".

Vậy là tốt nghiệp PTTH, Và Bá Giải tình nguyện nhập ngũ vào lực lượng biên phòng.

Tháng 8-2003, trung uý Và Bá Giải về nhận công tác ở đồn biên phòng 551 Nghệ An. Thời gian này, vùng biên giới huyện Tương Dương (địa bàn của đồn biên phòng 551 ) có nhiều phức tạp. Không quản ngại khó khăn, nguy hiểm, là một trinh sát viên dày dạn kinh nghiệm, Và Bá Giải đã cùng đồng đội bám sát địa bàn, kịp thời phát hiện, bắt giữ và gọi ra đầu thú nhiều tốp người xấu, làm vô hiệu hóa hoạt động của chúng.

Chiều 26-7-2004, tổ công tác của Và Bá Giải trên đường làm nhiệm vụ, đã phát hiện ra một tốp người có hành động xấu. Được các anh gọi ra đầu thú nhưng chúng ngoan cố chạy sang bên kia biên giới. Trên đường truy đuổi, bất ngờ tổ công tác gặp một toán kẻ xấu khác. Chúng đã nổ súng vào đội hình ta, và Và Bá Giải đã anh dũng hy sinh. Chàng trai người Mông, chiến sĩ biên phòng ưu tú ngã xuống ở tuổi 29, lúc ước mơ, hoài bão còn đang dang dở! Không! Anh đã thực hiện trọn vẹn ước mơ của mình là cống hiến tuổi thanh xuân cho Tổ quốc. Anh đã được Trung ương Đoàn truy tặng huy chương "Tuổi trẻ sáng tạo", Bộ Tư lệnh Biên phòng truy tặng quân hàm thượng uý. Đặc biệt, dịp kỷ niệm 60 năm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam, anh đã được Đảng, Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân.

Bùi Quang Trung: Người của những giải thưởng sáng tạo

33 tuổi và là Phó giám đốc trung tâm VTC, Công ty thiết bị điện thoại thuộc Tổng công ty Bưu chính-Viễn thông Việt Nam, Bùi Quang Trung đã tham gia vào nhiều công trình nghiên cứu, có nhiều đóng góp đáng kể trong việc đưa ra những sản phẩm mới hữu ích cho ngành bưu chính-viễn thông, như: Thiết bị truy cập AN400, thiết bị chuyển mạch ghép nối vệ tinh VSAT, thiết bị truyền dẫn bằng cáp đồng HDSL, thiết bị truyền dẫn bằng cáp quang OPTIMUX, thiết bị truyền dẫn bằng cáp quang SDH, thiết bị đầu cuối CPE ADSL...

Trong đó, với sản phẩm V-ADSL, Bùi Quang Trung đã vinh dự được nhận Giải thưởng kỹ thuật do Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp với Trung ương Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh trao tặng.

Trung tâm sự: Động lực giúp anh say mê nghiên cứu chính là vì hiện nay công nghệ viễn thông nước ta còn thua kém nhiều nước trên thế giới và khu vực. Anh hy vọng rằng những đóng góp của mình trong lĩnh vực này sẽ góp phần rút ngắn khoảng cách đó.

Ngoài thành tích trên, Bùi Quang Trung còn được nhận những phần thưởng khác, như: Hai huy chương "Tuổi trẻ sáng tạo" của Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Giải thưởng Vifotec, Giải thưởng sáng tạo tuổi trẻ của Bộ Khoa học công nghệ môi trường và Trung ương Đoàn.

Nguyễn Thị Thanh Nhàn: Trăn trở vì người nghèo

Năm 1999, Nguyễn Thị Thanh Nhàn (sinh năm 1969) được tiếp nhận về công tác tại Công ty xây dựng và thương mại, thuộc Bộ Giao thông- Vận tải và được phân công làm công tác kinh doanh xuất nhập khẩu lao động. Khởi đầu, công ty có năm cán bộ, công nhân viên. Nguyễn Thị Thanh Nhàn đã suy nghĩ trăn trở tìm hướng đi cho Trung tâm xuất khẩu lao động của mình. Sau 16 năm, như có phép thần, giám đốc Nguyễn Thị Thanh Nhàn đã có trong tay hơn 100 cán bộ, nhân viên với tài sản của Trung tâm lên tới hàng chục tỷ đồng. Trăn trở lớn nhất của chị hiện nay là làm sao tạo điều kiện cho người nghèo có việc làm hoặc đi xuất khẩu lao động để giúp họ xóa đói giảm nghèo. Hiện nay, Trung tâm xuất khẩu lao động của chị Nhàn được Bộ Thương mại đánh giá rất cao, là một trong những trung tâm đứng đầu trong lĩnh vực xuất khẩu lao động. Đến nay công ty đã đưa được hơn 10.000 lao động đi làm việc ở nước ngoài.

Trong công việc, giám đốc Nguyễn Thị Thanh Nhàn luôn cố gắng và có nhiều sáng kiến mới, như: kết hợp với các trường đại học, cao đẳng và trung học chuyên nghiệp để tuyển chọn, hỗ trợ vay vốn, giúp nhiều sinh viên nghèo có cơ hội việc làm với thu nhập cao; cho người nghèo vay vốn để đi làm việc ở nước ngoài... Với những đóng góp đó, chị đã nhận được Huy chương Vì thế hệ trẻ của Trung ương Đoàn (2003), Giải thưởng Sao đỏ (2003), Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ về thành tích xuất sắc trong rnh vực kinh tế (2004), Bằng khen của Bộ Giao thông-vận tải và Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội.

Lâm Xuân Nhật: Vừa là sinh viên vừa là giảng viên

Mới là sinh viên năm thứ hai khoa Công nghệ thông tin, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên TP Hồ Chí Minh, Lâm Xuân Nhật (sinh năm 1984) đã được giáo sư Yong Fook Seng (Hàn Quốc) mời làm trợ giảng tập huấn cho các đội thi AGAME Việt Nam trong khuôn khổ Olympic tin học sinh viên toàn quốc năm 2004. Với Nhật: "Chủ động trong học tập và ham học hỏi là chìa khóa để thành công. Tự học, tự nghiên cứu, không ngại nhờ thầy cô giải đáp những bài toán hóc búa mới có thể phát huy hết những ý tưởng và tính sáng tạo của người học".

Câu chuyện nổi tiếng về tính kiên trì trong học tập của Nhật là: Năm Nhật học lớp 4, cô giáo đã đưa tài liệu môn toán cho Nhật tự ôn. Chỉ trong vòng hai tuần tự mày mò, cuối cùng Nhật giải hết 400 bài toán khó. Đồng thời năm đó Nhật cũng đoạt giải nhất học sinh giỏi cấp quận.

Thành tích của Nhật cứ tăng dần lên theo tháng năm: Huy chương vàng Micromouse Running và Huy chương đồng Maze Soling trong cuộc thi AGAME châu Á tổ chức tại Ấn Độ. Trong kỳ thi Olympic tin học tổ chức ở Hải Phòng (tháng 6- 2004), ở phần thi cá nhân, Nhật đã mang về cho đội nhà chiếc cúp vàng với số điểm tối đa 100/100.

Nhật cho biết: "Hiện nay, em đang định hướng tìm tư liệu nghiên cứu và tìm giáo viên hướng dân về lĩnh vực thiết bị di động. Đây là công nghệ mới nên em muốn tìm hiểu nhiều về nó. Em sẽ cố gắng trở thành một sinh viên có phong cách sống hiện đại, bản lĩnh chín chắn và ý thức được xã hội mình đang sống cần cái gì và trách nhiệm của mình đối với xã hội ra sao".

Bùi Thị Ba: Cô giáo tình nguyện của núi rừng

Tốt nghiệp Trường cao đẳng Sư phạm mầm non năm 2000, cô giáo trẻ Bùi Thị Ba (sinh năm 1977) không hề đắn đo đăng ký tham gia đội Trí thức trẻ tình nguyện. Ba tâm sự: "Khi còn học ở trường, nhìn trên ti-vi thấy có nhiều trẻ em chưa được đến trường, em đã có ý định khi ra trường sẽ đăng ký đến công tác tại những địa bàn khó khăn nhất, những nơi còn thiếu giáo viên để các em nhỏ được đến lớp. Và cô giáo Ba đã toại nguyện khi được phân công về công tác tại xã Cổ Lũng - một trong những xã khó khăn nhất của huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa.

Thế rồi, tình đất, tình người miền Tây xứ Thanh xa xôi heo hút này đã níu bước chân cô. Kết thúc dự án, cô tình nguyện ở lại mặc dù biết được chặng đường phía trước còn nhiều gian khó. Với lòng yêu thương trẻ, tinh thần, nhiệt huyết của tuổi trẻ..., cô giáo Ba đã vượt qua tất cả.

Hằng ngày, ngoài giờ lên lớp, cô giáo Ba còn đi bộ hàng chục cây số, tìm đến các làng bản vận động các bậc phụ huynh cho con em đến nhà trẻ, mẫu giáo. Cô giáo Ba đã mở mới thêm sáu lớp lẻ của trường mầm non, tập trung được hàng trăm học sinh đến học. Đồng bào nơi đây gọi cô giáo Bùi Thị Ba với cái tên trìu mến: "Cô giáo tình nguyện của núi rừng". Cô giáo Bùi Thị Ba đã được Trung ương Đoàn, UBND tỉnh Thanh Hóa tặng bằng khen. Hiện cô đang được phân công giữ chức Hiệu trưởng trường mần non Cổ Lũng.

Nguyễn Việt Hoàng: Tấm huy chương vàng "bốn số chín"

Trong cuộc thi Toán quốc tế học năm 2003-2004, tổ chức tại Ấn Độ, Nguyễn Việt Hoàng (sinh năm 1993), lớp trưởng lớp chuyên toán trường THPT  chuyên Trần Đại Nghĩa (TP Hồ Chí Minh), đã đạt điểm tuyệt đối 15/15, đem về cho đoàn Việt Nam tấm Huy chương vàng. Hoàng kể lại: "Em cứ tưởng mình không đủ sức để thi. Suốt bảy ngày chỉ sống bằng nước ngọt và bánh snack. Ngồi trong phòng thi, mặc dù đói lắm, nhưng em vẫn cố gắng làm xong bài và tự an ủi mình là khi nào về Việt Nam sẽ được ăn bù.” Hoàng kể tiếp: "Chúng em phải làm bài thi giải cá nhân 15 câu trong vòng 60 phút và bài thi đồng đội gồm 10 câu trong 45 phút. Không khí thi rất căng thẳng. Đến khi công bố kết quả thi, em rất hồi hộp. Mới đầu nghe tên em trước, em cứ tưởng mình chỉ được Huy chương bạc, không ngờ lại đạt điểm tối đa. Sau này khi về Việt Nam, nhiều người còn gọi tấm huy chương của em là: Tấm huy chương vàng "bốn số chín". Qua cuộc thi này, em tự rút ra cho mình một kinh nghiệm sống và học tập: Hãy xem "dễ là khó, khó là dễ". Giống như khi giải toán: bài đó dễ thì hãy coi như rất khó để tìm ra nhiều cách giải. Bởi thế Hoàng xứng đáng với nhiều phần thưởng của Trung ương Đoàn, Bộ Giáo dục-Đào tạo và UBND thành phố Hồ Chí Minh.

Phùng Tuấn Phát: Vì bình yên của nhân dân

Tối 2-10-2004, tại số 4 Đình Ngang, Hà Nội, khi phát hiện lực lượng cảnh sát truy bắt chỉ còn cách 3m, tên Nguyễn Quang Nguyên biết khó thoát đã rút khẩu súng K54 có bốn viên đạn giắt ở bụng bắn trả làm một cảnh sát bị trọng thương. Tuy nhiên, với tinh thần dũng cảm, người cảnh sát bị thương đó vẫn gượng dậy, cùng đồng nghiệp bắt gọn đối tượng. Anh chính là trung úy Phùng Tuấn Phát (sinh năm 1979), đội phòng chống tội phạm trên phương tiện giao thông- phòng cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội - Công an Thành phố Hà Nội.

Sau chiến công ấy, anh Vũ Anh Đức, đồng nghiệp của anh Phát đã xúc động kể về đồng đội của mình: "Chứng kiến cảnh Phát bị trọng thương mà vẫn vùng dậy nhào vào quật ngã tên tội phạm, tước vũ khí trên tay y, tôi thật sự bất ngờ và khâm phục. Có lẽ lúc đó tất cả chúng tôi đều chung một suy nghĩ làm sao bắt được đối tượng mà vẫn bảo đảm an toàn cho người dân xung quanh thì mới gọi là hoàn thành nhiệm vụ. Làm được điều đó chứng tỏ Phát rất yêu nghề, yêu đến độ đam mê...".

Trung úy Phùng Tấn Phát tốt nghiệp trường Trung học Cảnh sát nhân dân 1 năm 1999 và được nhận về công tác tại phòng cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội - Công an Hà Nội. Hằng ngày, anh cùng với đồng đội tham gia phòng ngừa và đấu tranh với các loại tội phạm nguy hiểm, như: cướp tài sản của lái xe trên các tuyến giao thông đường thủy và đường bộ.

Trong sáu năm công tác, anh đã phát hiện và bắt giữ 20 vụ với 53 đối tượng phạm pháp. Trong đó lập và khám phá tám chuyên án, bắt giữ 20 đối tượng; bắt và vận động đầu thú năm đối tượng có lệnh truy nã và thu giữ nhiều tài sản có giá trị trả lại cho người bị hại...

Anh đã được Trung ương Đoàn tặng huy chương "Tuổi trẻ dũng cảm" và đề nghị Nhà nước tặng thưởng huân chương Chiến công.

Đỗ Thị Ngân Thương: Cô "Công chúa nhỏ" của thể thao Việt Nam

Năm 1996 Sở TDTT Hà Nội mở chiến dịch tuyển VĐV gửi sang Trung Quốc đào tạo dài hạn môn thể thao thể dục dụng cụ để chuẩn bị lực lượng cho SEA Games 22. Trong số những VĐV được tuyển chọn có cô bé Đỗ Thị Ngân Thương. Khi đó Thương đang học lớp 2 trường tiểu học Nguyễn Bá Ngọc, Hà Nội. Để dành thời gian cho tập luyện, Thương rất ít khi được về nhà, nhiều năm phải đón Tết xa gia đình. Cho đến tận bây giờ, Thương vẫn còn bị ám ảnh bởi nỗi nhớ nhà. "Ngày tập luyện thì quên, chứ tối về cứ ôm gối khóc thút thít vì nhớ bố mẹ", Thương tâm sự.

Năm nay, Đỗ Thị Ngân Thương mới bước sang tuổi 16 nhưng cô bé đã sở hữu một bộ sưu tập huy chương bộ môn Thể dục dụng cụ thật đáng nể. Tại SEA Games 22, Đỗ Thị Ngân Thương đã góp tới bốn huy chương vào thành tích của đoàn thể thao Việt Nam, trong đó có hai Huy chương vàng (1 HCV đồng đội nữ, 1 HCV cá nhân nội dung xà lệch), 1 Huy chương bạc nội dung nhảy ngựa và 1 Huy chương đồng toàn năng. Năm 2004, Ngân Thương còn đoạt thêm 3 huy chương vàng, 1 Huy chương bạc tại Giải trẻ học sinh Đông Nam Á; 3 Huy chương vàng, 2 Huy chương bạc tại Giải Malaysia mở rộng và 5 Huy chương vàng, 1 Huy chương bạc tại Giải Vô địch Quốc gia.

Theo đánh giá của chính giới chuyên môn Trung Quốc, "Công chúa nhỏ" của Thể dục dụng cụ Việt Nam đang bước vào giai đoạn "chín" nhất của tài năng, với các bài biểu diễn có độ khó được thực hiện ngày một chính xác, hoàn thiện và đầy sức truyền cảm, Thương sẽ còn gặt hái được nhiều thành công trên đấu trường thể thao trong nước và quốc tế.

Nguyễn Ngọc Thuần: Họa sĩ "tập" làm văn

Tốt nghiệp ĐH Mỹ thuật thành phố Hồ Chí Minh, Nguyễn Ngọc Thuần (sinh năm 1972, tại Bình Thuận) trở thành họa sĩ trình bày của báo Tuổi trẻ. Chẳng biết có phải do cái "duyên nợ với văn chương" hay do hằng ngày được tiếp xúc với các loại ấn phẩm đầy chất văn nghệ  mà Thuần bước vào "nghiệp bút lách".

Tuy mới bắt đầu viết văn vào năm 2000, nhưng với năm cuốn sách đầu tay, Nguyễn Ngọc Thuần đã đạt được khá nhiều giải thưởng: Giải ba Cuộc vận động sáng tác "Văn học tuổi 20" năm 2000 cho tác phẩm "Giăng giăng tơ nhện", giải A cuộc vận động sáng tác văn học thiếu nhi "Vì tương lai đất nước" năm 2002 với "Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ", giải A cuộc thi văn học cho thiếu nhi của Nhà xuất bản Kim Đồng tổ chức năm 2003 với "Nhện ảo". Năm 2004, Tiểu thuyết "Trên đồi cao chăn bầy thiên sứ" đã đạt giải B (không có giải A) cuộc thi văn học do Nhà xuất bản Thanh Niên và báo Văn nghệ tổ chức. Bên cạnh đó, Nguyễn Ngọc Thuần còn được nhận nhiều danh hiệu khác, như: Thanh niên tiên tiến Thành phố Hồ Chí Minh 2003, Thanh niên tiên tiến các tỉnh miền Đông Nam Bộ 2004 và được nhận bằng khen của UBND TP Hồ Chí Minh.

Tác phẩm của Nguyễn Ngọc Thuần viết theo phong cách vừa truyền thống vừa hiện đại, giàu chất nhân văn, được đông đảo bạn đọc trong và ngoài nước yêu thích. Đây là một cây bút đang vào độ sung sức, có nhiều hứa hẹn.

Nguyễn Thế Cường: Người đưa khoa học khuyến nông lên máy tính

Có một trang web mà rất nhiều nông dân ở đồng bằng sông Cửu Long hằng ngày truy cập là http//clrri.org. Tác giả của trang web đó chính là thạc sĩ chuyên ngành máy tính ứng dụng Nguyễn Thế Cường, hiện đang là cán bộ của Phòng Khoa học và Hợp tác quốc tế Viện lúa đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

Nhiều năm qua, Cường đã có nhiều sáng kiến như thiết kế, thiết lập mạng máy tính nội bộ, kết nối Internet tạo điều kiện thuận lợi cho công việc, tiết kiệm thời gian cung cấp thông tin cần thiết cho Viện lúa.

Bên cạnh đó, anh cũng tham gia nhiều hoạt động chuyên môn, như giảng dạy tại Đại học An Giang, tập huấn cán bộ trong và ngoài viện ứng dụng phần mềm thống kê máy tính trong phân tích số liệu, thực hiện dự án "Quản lý nguồn tài nguyên tổng hợp và phân tích sử dụng đất cho Ô Môn" hợp tác giữa Viện lúa ĐBSCL và Trường đại học Wagoningen (Hà Lan)... và nhiều hoạt động xã hội nhằm ủng hộ giúp đỡ đồng bào khó khăn.

Với những hoạt động đó, Nguyễn Thế Cường được Viện lúa ĐBSCL tặng danh hiệu Lao động giỏi năm 2002, 2003, 2004; Chiến sĩ thi đua cơ sở 2003 và được đề nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn xét cấp bằng khen của Bộ trưởng năm 2004.