Ông Trần Quốc Mạnh, Phó chủ tịch Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP Hồ Chí Minh (Hawa) thông báo, sau khi Bộ Thương mại Hoa Kỳ áp dụng mức thuế nhập khẩu cao đối với sản phẩm gỗ của Trung Quốc, nhiều khách hàng Mỹ đã chuyển sang đặt hàng của Việt Nam. “Đây là cơ hội ngàn vàng cho các doanh nghiệp xuất khẩu gỗ của Việt Nam”, ông Mạnh nhận định.
Tại Hội thảo “Xuất khẩu gỗ mỹ nghệ và kỹ thuật thâm nhập vào thị trường Mỹ” mới được tổ chức tại TP Hồ Chí Minh, ông Powell Slaughter, Biên tập viên Tạp chí Furniture Today (tạp chí chuyên ngành về đồ gỗ của Hoa Kỳ) cho biết, thị trường Mỹ có đặc điểm là đặt hàng với số lượng rất lớn, vì vậy muốn chiếm lĩnh thị trường, doanh nghiệp phải chuyên môn hóa để có thể sản xuất hàng loạt. Mặt khác, việc chuyên môn sẽ giúp doanh nghiệp hạ được giá thành, nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường xuất khẩu.
Đánh giá về ngành sản xuất đồ gỗ của Việt Nam hiện nay, ông Mạnh cho biết, cả nước có hàng nghìn doanh nghiệp chế biến gỗ, nhưng chủ yếu là doanh nghiệp nhỏ, thiết bị lạc hậu, khó theo kịp với yêu cầu chất lượng sản phẩm ngày càng cao, số lượng đơn hàng ngày càng lớn. Nhưng để đầu tư không đơn giản, vì chi phí đầu tư vào chế biến gỗ đòi hỏi vốn lớn, hơn nữa, nếu có vốn đầu tư thì nhiều nhà máy sẽ không sử dụng hết công suất nên khấu hao lớn, giá thành cao dẫn đến sản phẩm kém tính cạnh tranh. Theo ông Mạnh, để giải quyết được vấn đề này, cách tốt nhất là các doanh nghiệp sản xuất, chế biến gỗ nên hợp tác với nhau.
Theo ông Trần Duy Đông, Tham tán thương mại Việt Nam tại Hoa Kỳ, Hoa Kỳ là thị trường lớn nhất thế giới về đồ gỗ, hằng năm nước này nhập khẩu khoảng 31 tỷ USD đồ gỗ, nhưng Việt Nam chỉ chiếm 1,3% thị phần. Để đẩy mạnh việc xuất khẩu đồ gỗ vào Hoa Kỳ, các doanh nghiệp Việt Nam cần phải lưu ý đến tám điểm quan trọng.
Thứ nhất, sau khi ký Hiệp định Thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ, mặt hàng gỗ của Việt Nam xuất khẩu vào Hoa Kỳ được hưởng mức thuế khá ưu đãi là 0 - 3%. Nhưng do năng lực sản xuất của các doanh nghiệp Việt Nam quá nhỏ, lại manh mún, trong khi các doanh nghiệp Hoa Kỳ thường nhập khẩu với khối lượng lớn dẫn đến nhiều hợp đồng không thể thực hiện được.
Thứ hai, doanh nghiệp Hoa Kỳ luôn chú trọng khâu thiết kế sản phẩm, trong khi đây là điểm yếu của nhiều doanh nghiệp đồ gỗ Việt Nam.
Thứ ba, đồ gỗ cũng giống như đồ mỹ nghệ là đều sản xuất thủ công, chính vì thế sản phẩm thường mang đậm nét dân tộc, nhưng người Mỹ lại rất kỵ điều này. Người Mỹ thích đồ cổ, nhưng lại là đồ giả cổ của châu Âu , trong khi thế mạnh của doanh nghiệp Việt Nam là sản xuất đồ giả cổ châu Á (chỉ thích hợp ở thị trường châu Âu).
Thứ tư, muốn xuất khẩu vào Hoa Kỳ đừng quá tham mà chỉ cần chọn một doanh nghiệp hoặc một nhánh của một tập đoàn phân phối lớn để ký hợp đồng.
Thứ năm, người Mỹ “sính” dùng hàng ngoại, nhưng họ lại muốn dùng sản phẩm sử dụng nguyên liệu nội địa.
Thứ sáu, doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược đa dạng hóa sản phẩm ngay từ đầu. Xuất khẩu vào thị trường Mỹ phải đa dạng hóa sản phẩm, không nên chỉ sản xuất đồ thuần gỗ, mà cần mở rộng dải sản phẩm sang sử dụng các chất liệu kim loại, da... đồng thời cần tăng hàng chất lượng cao (hi-end). Đối với doanh nghiệp mới đầu tư dây chuyền sản xuất đồ gỗ thì nên đầu tư ngay vào dây chuyền sản xuất hi-end, tuy số lượng hàng sản xuất nhỏ, nhưng giá trị rất cao.
Thứ bảy, doanh nghiệp cần nâng cao trình độ về ngoại ngữ, trình độ quản lý, khả năng ngoại thương, bởi người Mỹ chỉ thích giao dịch trực tiếp khi bàn chuyện làm ăn.
Thứ tám là cần nâng cao vai trò của Hiệp hội, vì trong việc xúc tiến thương mại, Hiệp hội là đầu mối chủ đạo trong việc duy trì các mối quan hệ làm ăn, tham dự hội chợ, đầu mối tiếp nhận thông tin...
Cùng chung quan điểm trên, ông P.Slaughter cho biết thêm, muốn duy trì được thị trường Mỹ, mỗi doanh nghiệp nên xây dựng cho mình một website và “siêng” tham dự hội chợ triển lãm tại Mỹ. “Không cần thiết phải tham gia nhiều hội chợ, triển lãm mà chỉ cần tham dự hội chợ lớn nhất về đồ gỗ hằng năm của Mỹ là High Point là đủ, vì tại hội chợ, doanh nghiệp sẽ nắm bắt ngay thị hiếu tiêu dùng của khách hàng Mỹ, nhu cầu của họ cần gì và các đối thủ cạnh tranh làm ăn ra sao, cần phải điều chỉnh điều gì trong chiến lược sản xuất - kinh doanh”, ông P.Slaughter nói.
