Theo tư liệu lịch sử địa phương, Nữ tướng Lê Chân quê gốc ở trang An Biên, huyện Đông Triều (nay thuộc phường Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh). Năm 40, khi Hai Bà Trưng phất cờ khởi nghĩa, Lê Chân cùng các tướng lĩnh hưởng ứng. Bằng lòng yêu nước, ý chí kiên cường, tài thao lược và tinh thần bất khuất, bà đã lập nhiều chiến công. Sau khi cuộc khởi nghĩa giành thắng lợi, Trưng Trắc xưng Vương, phong Lê Chân là “Thánh Chân công chúa”, giao trọng trách chỉ huy binh quyền, trấn giữ vùng biển phía đông.
Khi quân Đông Hán do Mã Viện kéo sang xâm lược, cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng thất bại, Nữ tướng Lê Chân tiếp tục đưa quân về phía nam, chọn vùng Lạt Sơn (Kim Bảng, Hà Nam) làm căn cứ phòng thủ. Tại đây, bà cùng các tướng sĩ kiên cường chiến đấu chống quân Đông Hán. Trong trận chiến cuối cùng tại thung Đồng Loạn, trước thế giặc mạnh, Nữ tướng Lê Chân lui về núi Giát Dâu và tuẫn tiết vào ngày 13/7 năm Quý Mão (năm 43).
Để tưởng nhớ công lao của Nữ tướng Lê Chân, nhân dân địa phương tôn vinh bà với danh hiệu “Đức Thánh Mẫu”, lập đền thờ trên đồi Ông Tượng, thuộc căn cứ địa Lạt Sơn. Quần thể di tích căn cứ địa Lạt Sơn gồm: Đền thờ Nữ tướng Lê Chân, núi Giát Dâu và Đồi Bụt (còn gọi là Đồi Am Tổ), nay thuộc Tổ dân phố Thanh Sơn 3, phường Lý Thường Kiệt, đã được xếp hạng Di tích cấp quốc gia vào năm 2023. Lễ hội Đền thờ Nữ tướng Lê Chân được tổ chức vào ngày 13/7 âm lịch hằng năm, là dịp để nhân dân tưởng nhớ, tri ân công lao của Nữ tướng tài ba, đồng thời góp phần gìn giữ, phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống của địa phương.
Phát biểu khai mạc lễ hội, ông Trần Trọng Đại, Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Lý Thường Kiệt cho biết: Để lễ hội đền thờ Nữ tướng Lê Chân hằng năm trở thành một ngày hội văn hóa truyền thống giàu ý nghĩa trong lòng nhân dân và du khách, những năm qua, cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương luôn quan tâm gìn giữ, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống; nhằm đưa di sản trở thành nguồn lực phục vụ phát triển đời sống văn hóa tinh thần của nhân dân và góp phần phát triển du lịch địa phương. Với nhận thức sâu sắc, di sản cần cộng đồng gìn giữ và trao truyền, trách nhiệm bảo tồn và phát huy giá trị Đền thờ Nữ tướng Lê Chân không phải chỉ của riêng chính quyền, Ban Quản lý di tích hay Ban tổ chức Lễ hội. Đó là trách nhiệm chung của cả cộng đồng. Mỗi người dân hãy là một người gìn giữ di sản. Mỗi gia đình hãy là một nơi truyền lại câu chuyện lịch sử cho thế hệ trẻ. Mỗi cán bộ, đảng viên hãy là một tấm gương trong việc thực hiện nếp sống văn minh, giữ gìn cảnh quan và sự tôn nghiêm của di tích. Và mỗi du khách khi về với Đền thờ Nữ tướng Lê Chân hãy cùng chung tay để nơi đây trở thành một địa chỉ văn hóa-lịch sử-tâm linh giàu bản sắc, văn minh, an toàn và thân thiện.
