Lễ hội A Za Koonh của đồng bào Tà Ôi

Lễ hội cầu mùa của đồng bào Tà Ôi-Pa Cô đến từ huyện A Lưới (Thừa Thiên - Huế), được tái hiện trong Tuần “Đại đoàn kết các dân tộc - Di sản văn hóa Việt Nam” 2015 tại Làng văn hóa du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội). Lễ hội A Za Koonh được chia làm hai phần lễ và hội, diễn ra tại nhà Roong chung, Moòng chung của họ tộc, bản làng. Với người chủ trì là già làng cùng các trưởng họ, khách mời là con cháu trong làng và các già làng trưởng họ, bạn bè, thân hữu của các làng kết nghĩa. Lễ vật gồm gà, rượu mía, rượu cần, bánh a quát, các loại giống cây trồng, vải thổ cẩm zèng truyền thống… Phần lễ cúng A za (các vị giống cây trồng) để tạ ơn các vị giống ngô, chuối, sắn, khoai… đặc biệt là giống lúa (mẹ lúa). Nghi lễ này để tạ ơn mẹ lúa và các vị giống cây trồng đã ban cho mùa màng bội thu, nuôi sống con cháu làng bản lớn khôn, khỏe mạnh, diễn ra trong buổi sáng. Phần hội gồm nhiều tiết mục văn hóa dân gian như: cùng nhau hát, nhảy múa chúc tụng nhau bằng điệu múa Aza, Poon, Eo và cùng đối đáp nhau bằng dân ca Târ a, Xiềng… bên ánh lửa trại. Ngoài ra còn có các món ăn, uống được chuẩn bị cũng được dọn ra đãi khách, họ cùng vui chơi, ăn uống chúc tụng nhau suốt sáng, thâu đêm cho đến khi lễ hội kết thúc.

Theo anh Ta Dưr Nhu, người Pa Cô, Lễ hội Aza Koonh khẳng định sự đoàn kết, gắn bó thiêng liêng sống chết có nhau, no đói cùng nhau của con cháu làng bản. A Za Koonh là một trong những nét văn hóa tốt đẹp, độc đáo cần được gìn giữ, phát huy, nhằm thể hiện lòng thành kính đến các vị thần linh, lòng biết ơn đến các vị giống cây trồng, đặc biệt là mẹ lúa đã nuôi dưỡng lớp lớp con cháu từ thế hệ này đến thế hệ khác.