Thực hiện Nghị quyết số 170/2024/QH15, ngày 30/11/2024 và Nghị quyết số 265/2025/QH15, ngày 12/11/2025 của Quốc hội, nhà đầu tư và người dân kỳ vọng những vướng mắc tại khu đô thị này sẽ sớm được tháo gỡ để hoàn thiện dự án, bàn giao cho địa phương quản lý, cải thiện đời sống người dân.
Khu đô thị hồ Xương Rồng rộng hơn 45ha, được xây dựng từ năm 2010 với tổng mức đầu tư gần 1.020 tỷ đồng, sau 15 năm triển khai, nhưng đến nay vẫn chưa hoàn thiện, đã hết hạn thực hiện dự án từ ngày 31/12/2022 và lâm vào tình trạng dang dở.
Khi hết hạn thực hiện dự án, nhà đầu tư là Công ty cổ phần Sông Đà 2 đã thực hiện được khoảng 90% khối lượng công việc tại dự án khu đô thị hồ Xương Rồng. Cụ thể đã hoàn thiện hồ Xương Rồng ở giữa khu đô thị, chung quanh hồ là đường đi bộ, hạ tầng trong khu đô thị như đường giao thông, cống thoát nước ngầm, hạ tầng cấp điện, cấp nước, cảnh quan, cây xanh... đã cơ bản hoàn thành. Phần lớn diện tích đất thương mại trong khu đô thị đã được phân lô, bán nền cho khoảng 400 hộ xây dựng nhà và chuyển đến sinh sống từ nhiều năm qua.
Dự án khu đô thị hồ Xương Rồng đầu tư kéo dài, sau nhiều lần gia hạn mà vẫn không thể hoàn thiện, một trong những nguyên nhân chủ yếu là do không thể hoàn thiện giải phóng mặt bằng dù là dự án Nhà nước thu hồi và giao đất cho nhà đầu tư. Cụ thể là, đến nay còn khoảng gần 1ha ở hai khu vực chưa giải phóng mặt bằng nên hạ tầng không được hoàn thiện, dẫn đến ô nhiễm môi trường.
Như tại khu vực ngõ 68, cống thoát nước sinh hoạt chưa được kết nối với hệ thống cống thoát nước của khu đô thị nên chủ đầu tư phải đào rãnh để thoát thải nước sinh hoạt chảy vào hồ. Nước thải sinh hoạt hòa lẫn với nước thải bồn cầu màu đen ngòm chảy dưới rãnh thoát nước hở, ngày đêm bốc mùi hôi rất khó chịu, không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân, ô nhiễm môi trường mà còn làm cho khu đô thị nhếch nhác, mất an toàn giao thông.
Dự án bị ách tắc kéo dài làm cho nhà đầu tư bị bào mòn nguồn lực và dường như không còn khả năng để duy tu, bảo dưỡng, sửa chữa hạ tầng có biểu hiện hư hỏng, xuống cấp; cây xanh, cảnh quan không được chăm sóc, tôn tạo, vệ sinh môi trường không được quan tâm, ảnh hưởng đời sống người dân. Để có điện chiếu sáng, người dân một số tuyến phố phải tự trả tiền điện chiếu sáng hằng đêm.
Giám đốc Ban Quản lý dự án khu đô thị hồ Xương Rồng Trần Minh Cường cho biết: Mặc dù hạ tầng khu đô thị hồ Xương Rồng chưa được hoàn thiện, còn khoảng 4.000m2 nhà đầu tư đã ứng vài chục tỷ đồng để giải phóng mặt bằng mà chưa được giao đất và 8.000m2 chưa giải phóng xong mặt bằng thì hết hạn thực hiện dự án từ ngày 31/12/2022”.
Từ đó đến nay dự án không được gia hạn, nguyên nhân chủ yếu là do vướng mắc về pháp lý, cụ thể là giao chủ đầu tư dự án khu đô thị hồ Xương Rồng không thông qua đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư. Từ năm 2023 đến nay, dự án “nằm” bất động, lâm vào ách tắc, dở dang, lãng phí đất đai với giá trị rất lớn, nguồn vốn đã đầu tư vào dự án chậm được thu hồi trong khi vốn vay ngân hàng không trả được và vẫn phải trả lãi hằng tháng.
"Chúng tôi kỳ vọng, thực hiện Nghị quyết số 170/2024/QH15, ngày 30/11/2024 và Nghị quyết số 265/2025/QH15, ngày 12/11/2025 của Quốc hội, là chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với những dự án tồn đọng kéo dài, trong đó có khu đô thị hồ Xương Rồng để khơi thông nguồn lực đất đai, tài chính nhằm hoàn thiện dự án”, ông Cường cho biết thêm.
Dự án khu đô thị hồ Xương Rồng đã được thanh tra và được Thanh tra Chính phủ ban hành kết luận; Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên đã đề nghị, được Bộ Tài chính đưa vào danh mục Hệ thống cơ sở dữ liệu các dự án tồn đọng, khó khăn, vướng mắc (Hệ thống 571) để đề xuất Chính phủ ban hành nghị quyết áp dụng Nghị quyết 170/2024/QH15 của Quốc hội trong thời gian tới.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Thái Nguyên Kiều Quang Khánh chia sẻ: Khi Chính phủ ban hành Nghị quyết áp dụng Nghị quyết 170/2024/QH15 của Quốc hội về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, chúng tôi sẽ phối hợp các sở, ngành liên quan tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh triển khai thực hiện các bước tiếp theo. “Cụ thể là, sẽ ban hành quyết định gia hạn thực hiện dự án khu đô thị hồ Xương Rồng, quyết định giao đất đối với diện tích đã giải phóng mặt bằng; chính quyền địa phương và nhà đầu tư tiếp tục giải phóng mặt bằng diện tích còn lại. Đồng thời rà soát lại quy trình, thủ tục đối với những lần giao đất cho nhà đầu tư trong những năm trước, thậm chí mới tư vấn xác định tính lại giá đất. Những công việc này sẽ được giải quyết nhanh trong thời gian tới để tiếp tục triển khai dự án khu đô thị hồ Xương Rồng”, ông Kiều Quang Khánh cho biết.
Nhà đầu tư và người dân sinh sống trong khu đô thị hồ Xương Rồng kỳ vọng, những khó khăn, vướng mắc tại dự án sẽ sớm được tháo gỡ để hoàn thiện khu đô thị theo quy hoạch, góp phần chỉnh trang môi trường, cải thiện đời sống người dân, tránh lãng phí nguồn lực về đất đai, tài chính, thiệt hại cho nhà đầu tư và tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước.
