Kinh nghiệm của các nước Bắc Âu trong đấu tranh chống tham nhũng

Tất cả các quốc gia đều cần duy trì cuộc chiến chống tham nhũng. Để thành công trong cuộc chiến này, cần có sự cam kết từ các nhà lãnh đạo, sự minh bạch và thể chế giám sát mạnh mẽ.

Các quốc gia Bắc Âu từ lâu đã được tín nhiệm là các quốc gia không có tham nhũng và trên thực tế chúng tôi luôn đứng trong số mười nước dẫn đầu theo "Chỉ số đánh giá quốc tế về tham nhũng và sự minh bạch".

Điều này đạt được là nhờ các  thể chế mạnh mẽ được áp dụng ở nước chúng tôi. Tuy nhiên, những biện pháp này không phải là chỉ dành riêng cho các quốc gia Bắc Âu mà là  những nguyên tắc cơ bản có thể chi phối bất cứ xã hội dân chủ nào và hoàn toàn có thể được áp dụng ở Việt Nam.

Chúng tôi tuyệt đối tin tưởng là Việt Nam có thể hạn chế được tham  nhũng một cách có hiệu quả. Tham nhũng ảnh hưởng đến người nghèo và cản trở sự phát triển. Hạn chế tham nhũng sẽ giúp cho khu vực nhà  nước hoạt động hiệu quả hơn, thu hút đầu tư tư nhân và nâng cao sức cạnh tranh của Việt Nam.

Chúng tôi muốn nhấn mạnh một số nguyên tắc cơ bản được rút ra từ kinh nghiệm thành công của các  nước Bắc Âu như sau :

Thứ nhất, theo quy định của hiến pháp, chúng tôi có cơ chế phân quyền rõ ràng giữa các cơ quan hành pháp, lập pháp và tư pháp. Quốc hội được bầu theo nguyên tắc dân chủ , thực hiện quyền giám sát cần thiết và mạnh mẽ và tạo ra sự cân bằng giữa điều hành chính phủ và điều hành khối hành chính công. Để tăng cường chức năng kiểm soát, quốc hội của chúng tôi thành lập hệ thống kiểm toán nhà nước và thanh tra nhà nước. Riêng cơ quan thanh tra luôn tạo điều kiện cho người dân gửi các thắc mắc của mình.

Thứ  hai, tại các quốc gia Bắc Âu, chúng tôi có bộ máy tư pháp độc lập. Tất cả các công dân, không phân biệt giàu nghèo, khi đã ra đến Tòa đều được đảm bảo sự xét xử công bằng và tòa án được nhân dân tin tưởng.

Thứ ba, chúng tôi có tự do truyền thông và hệ thống truyền thông báo chí đóng vai trò quyết định trong quản trị nhà nước dân chủ. Các bộ luật về "Tự do thông tin"  và "Bộ luật về quản lý công" đảm bảo tính minh bạch và khả năng tiếp cận với các thông tin của cơ quan nhà nước là một yếu tố quan trọng. Ngân sách nhà nước được công khai và có thể dễ dàng tiếp cận.

Thứ tư, chúng tôi có một nền tảng pháp luật vững chắc thể hiện qua hình thức lập pháp với các qui chế và qui định rõ ràng đảm bảo tính chất ổn định của bộ máy hành chính công và chất lượng dịch vụ liên quan.  Nhận định cá nhân cảm tính và việc sử dụng quyền lực tùy tiện được giảm tới mức tối đa có thể.  Nếu phát hiện tham nhũng thì đã có những qui định pháp luật rõ ràng cho việc điều tra và xét xử sau đó.

Thứ năm, ở tất cả các nước Bắc Âu, chúng tôi có đội ngũ công chức nhà nước chuyên nghiệp được hướng dẫn bởi các qui tắc đạo đức rõ ràng về chống tham nhũng. Chúng tôi cũng có hệ thống tiền lương đảm bảo cho các công chức nhà nước có thu nhập tốt và phù hợp để họ có thể yên tâm cống  hiến thời gian và năng lực cho công việc.

Chúng tôi luôn sẵn sàng chia sẻ các kinh nghiệm của mình với Việt Nam tại thời điểm quan trọng này, khi chính phủ Việt Nam đang cân nhắc đưa ra các quyết định để chống tham nhũng một cách hiệu quả. Nếu chính phủ Việt Nam thành công trong nỗ lực chống tham nhũng của mình thì đó là một trong những nhân tố quyết định cho sự phát triển của Việt Nam.