Kiên quyết xử lý vi phạm đất đai trên đất công, nông nghiệp

Trước thực trạng đó, nhiều xã tại Hà Nội đã đồng loạt triển khai các biện pháp xử lý quyết liệt, bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai.

Tại xã Thanh Oai, chỉ trong tháng 7 vừa qua, Ủy ban nhân dân xã đã tổ chức cưỡng chế, phá dỡ hơn 10 công trình xây dựng trái phép trên đất công, đất nông nghiệp tại các thôn My Dương, My Thượng và các tổ dân phố My Hạ, Kim Động. Theo Ủy ban nhân dân xã Thanh Oai, trước khi tổ chức cưỡng chế, tất cả các trường hợp đều đã được kiểm tra hiện trạng, lập hồ sơ xử lý, tuyên truyền, đối thoại và yêu cầu tự tháo dỡ công trình.

Tuy nhiên, các hộ vẫn không chấp hành quyết định xử phạt, buộc địa phương phải áp dụng biện pháp cưỡng chế theo đúng quy định của pháp luật. Quá trình cưỡng chế được thực hiện công khai, đúng trình tự, với sự tham gia của các lực lượng chức năng, đại diện thôn, tổ dân phố. Sau khi công bố quyết định cưỡng chế, ngành điện tiến hành cắt điện khu vực để bảo đảm an toàn, các phương tiện cơ giới đồng loạt tháo dỡ toàn bộ công trình vi phạm.

Xã Phú Nghĩa cũng vừa triển khai một đợt cao điểm xử lý vi phạm đất đai với quy mô lớn. Chỉ trong tháng 7, địa phương đã tổ chức xử lý 10 trường hợp vi phạm, gồm 3 trường hợp cưỡng chế ngày 21/7, 1 trường hợp quy mô lớn thực hiện ngày 23/7 và 6 trường hợp khác vào cuối tháng 7.

Các vi phạm chủ yếu là lấn chiếm đất công, tự ý chuyển mục đích sử dụng đất nông nghiệp và xây dựng công trình trái phép, với diện tích vi phạm từ 204 m² đến hơn 1.452 m², cho thấy tính chất phức tạp và quy mô không nhỏ của các vụ việc.

Trong đó, qua kiểm tra, cơ quan chức năng xác định hộ ông Nguyễn Văn Tám, thôn Chi Nê, đã chiếm 1.452,2 m² đất nông nghiệp quỹ công do Ủy ban nhân dân xã quản lý sau dồn điền đổi thửa và xây dựng hàng loạt công trình trái phép gồm nhà ở cấp 4, cổng, chuồng chăn nuôi, bể nước, sân bê-tông, nhà vệ sinh, đào ao... làm thay đổi hoàn toàn hiện trạng khu đất.

Để bảo đảm đúng quy định của pháp luật, trước khi tổ chức cưỡng chế, cơ quan chuyên môn đều thực hiện đầy đủ các bước từ lập biên bản vi phạm hành chính, ban hành quyết định xử phạt, tổ chức tuyên truyền, vận động, đối thoại và yêu cầu người vi phạm tự khắc phục hậu quả. Chỉ khi các quyết định xử lý không được chấp hành, Ủy ban nhân dân xã mới ban hành quyết định cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả.

Điều đáng ghi nhận là trước thời điểm cưỡng chế đối với hộ ông Nguyễn Văn Tám, gia đình đã tự nguyện tháo dỡ toàn bộ công trình, di chuyển tài sản và bàn giao mặt bằng.

Nhờ đó, lực lượng chức năng không phải áp dụng các biện pháp cưỡng chế theo kế hoạch, mà chỉ hỗ trợ tháo dỡ, vận chuyển vật liệu và khôi phục hiện trạng ban đầu. Thực tế này cho thấy công tác tuyên truyền, vận động, đối thoại của chính quyền đã phát huy hiệu quả, góp phần giảm chi phí tổ chức cưỡng chế, hạn chế phát sinh khiếu kiện và bảo đảm an ninh trật tự trên địa bàn.

Ông Trần Văn Sơn, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Phú Nghĩa cho biết: “Trước khi cưỡng chế, xã dành nhiều thời gian để tuyên truyền, đối thoại và tạo điều kiện cho người dân tự khắc phục. Đối với các trường hợp cố tình vi phạm, địa phương kiên quyết xử lý theo đúng quy định, không có vùng cấm, không có ngoại lệ”.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân xã Thanh Oai cũng khẳng định, công tác quản lý đất đai sẽ được thực hiện thường xuyên, liên tục; các hành vi lấn chiếm đất công, xây dựng trái phép hoặc sử dụng đất sai mục đích sẽ được phát hiện từ sớm và xử lý ngay từ khi mới phát sinh, không để hình thành các công trình vi phạm quy mô lớn.

Việc nhiều hộ dân chấp hành tháo dỡ trước hoặc trong quá trình cưỡng chế cũng cho thấy hiệu quả của công tác tuyên truyền, vận động ở cơ sở. Việc liên tiếp xử lý các trường hợp vi phạm trong thời gian ngắn thể hiện quyết tâm lập lại trật tự trong quản lý đất đai, bảo vệ quỹ đất nông nghiệp, giữ nghiêm kỷ cương pháp luật.

Đây cũng là tiền đề quan trọng để các địa phương thực hiện hiệu quả quy hoạch, khai thác hợp lý nguồn lực đất đai, tạo môi trường quản lý công khai, minh bạch, phục vụ phát triển kinh tế, xã hội bền vững.