Theo tôi được biết, khi bố hoặc mẹ mất thì người mẹ và người bố sẽ được thừa hưởng 50% giá trị tài sản, số còn lại chia đều cho tất cả những người con, có đúng không? Trường hợp thứ hai: nếu mẹ tôi bán nhà thì chúng tôi có được quyền thừa hưởng di chúc của bố tôi không?
Trả lời: Nếu như trước khi mất bố của bạn đã lập di chúc hợp pháp và để lại toàn bộ tài sản cho mẹ của bạn thì kể từ thời điểm mở thừa kế (thời điểm bố của bạn mất), toàn bộ tài sản của ông sẽ được trao lại cho mẹ của bạn. Do vậy mẹ của bạn có toàn quyền định đoạt khối tài sản này.
Bạn nói rằng "theo tôi được biết khi bố hoặc mẹ mất thì người bố và người mẹ sẽ được hưởng 50% giá trị tài sản. Số còn lại sẽ chia đều cho tất cả những người con”. Cách phân chia như vậy là không đúng đối với trường hợp của bố mẹ bạn vì bố bạn trước khi mất có lập di chúc và đã chỉ định rõ người được hưởng toàn bộ di sản là mẹ của bạn chứ không phải là ai khác. Một khi mẹ bạn là chủ sở hữu hợp pháp căn nhà thì bà có quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt căn nhà này.
Tuy nhiên, chỉ trong trường hợp bạn và người thân của bạn thuộc một trong các đối tượng "thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc" theo quy định tại Điều 669 Bộ luật Dân sự thì người đó mới có quyền khởi kiện để xin chia thừa kế.
Điều 669 Bộ luật Dân sự có quy định về Người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc gồm những đối tượng sau:
1. Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng;
2. Con đã thành niên mà không có khả năng lao động.
Những người nói trên vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật, nếu di sản được chia theo pháp luật trong trường hợp họ không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc chỉ cho hưởng phần di sản ít hơn hai phần ba suất đó. Trừ khi họ là những người từ chối nhận di sản theo quy định của Điều 642 Bộ luật Dân sự, hoặc họ là những người không có quyền hưởng di sản theo quy định tại khoản 1 Điều 643 của Bộ luật Dân sự.
(Tuổi trẻ)
------------------------------------------------------
Thừa kế đất nông nghiệp cần có điều kiện gì?
Hỏi: Tôi được ông nội và cha tôi giao cho trực tiếp canh tác 7.000m2 đất nông nghiệp từ năm 1976 và được chính quyền địa phương cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Năm 2006, mẹ tôi (nay đã 91 tuổi) bảo tôi phải sang cho mẹ đứng tên chủ quyền (4 chị em của tôi và mẹ tôi đều có hộ khẩu ở TP.HCM). Đất này chỉ có vợ, chồng, con cái tôi canh tác và có hộ khẩu tại địa phương, nên tôi không đồng ý chuyển cho mẹ tôi. Vừa rồi mẹ và các chị tôi có làm đơn gửi chính quyền địa phương yêu cầu tôi phải giao 1/2 diện tích đất nói trên để chia cho bốn chị em của tôi. Xin hỏi, những người không trực tiếp canh tác thì có được chia thừa kế đất nông nghiệp không ?
Trả lời: Trước đây, tại Bộ luật Dân sự cũ (năm 1995) có quy định: người thừa kế đất nông nghiệp phải có điều kiện như: có nhu cầu sử dụng đất, có điều kiện trực tiếp sử dụng đất đúng mục đích; chưa có đất hoặc đang sử dụng đất dưới hạn mức theo quy định của pháp luật về đất đai.
Hiện nay, Bộ Luật dân sự mới (năm 2005) đã xóa bỏ những quy định này và đất nông nghiệp cũng được coi là tài sản thừa kế như các lọai tài sản khác. Vì vậy, phần đất mà ông nội bạn để lại cho cha bạn sau đó là cho bạn, nếu những người trong gia đình thuộc diện hưởng thừa kế mà có tranh chấp phần tài sản nói trên, thì phải được đem ra phân chia theo quy định của pháp luật.
Tuy nhiên, nếu bạn có đầy đủ giấy tờ chứng minh phần tài sản này trước đây ông nội của bạn đã cho bạn thì những người khác không có cơ sở để đòi chia. Hoặc nếu phần tài sản này đã được mở thừa kế vào thời điểm người để lại di sản chết, đến nay đã quá thời hiệu khởi kiện (thời hiệu khởi kiện là 10 năm kể từ thời điểm mở thừa kế) thì vụ kiện sẽ không được thụ lý giải quyết.
(Thanh niên)
