Hà Nội đang triển khai 48 dự án nhà ở xã hội. Theo kế hoạch, năm nay, thành phố đưa vào sử dụng thêm hơn 430.000m2 nhà ở xã hội. UBND thành phố Hà Nội đã giao cho các chủ đầu tư khẩn trương lập quy hoạch bốn khu nhà ở xã hội tập trung, bảo đảm đồng bộ về nhà ở với đầy đủ hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội tại các huyện ven đô. Mới đây, ngày 1-3-2018, UBND thành phố Hà Nội đã có Quyết định số 966/QĐ-UBND phê duyệt Nhiệm vụ Quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 Dự án thí điểm Khu nhà ở xã hội Thành phố kết nối xanh-“Green Link City” tại xã Tiên Dương (Đông Anh). Dự án có quy mô nghiên cứu lập quy hoạch khoảng 39,5ha; số dân dự kiến khoảng 11.000 người. Đây là khu đô thị, dịch vụ, thương mại và nhà ở với hạ tầng kỹ thuật đồng bộ và hiện đại, thân thiện môi trường.
Một trong những dự án phát triển nhà ở xã hội được đánh giá cao là Đặng Xá (Gia Lâm) do Tổng công ty Viglacera làm chủ đầu tư. Khu đô thị có hạ tầng khá đồng bộ từ nhà trẻ, trường mầm non, khu thể thao, khu dịch vụ, nhà hàng, siêu thị, cây xanh cảnh quan, tạo môi trường xanh, sạch và nâng cao đời sống của cư dân. Tại đây, chủ đầu tư đã xây dựng nhiều phân khúc khác nhau như nhà ở thương mại, biệt thự liền kề, nhà ở xã hội và các công trình công cộng khác. Tuy nhiên, với nhiều dự án nhà ở xã hội khác đang triển khai gặp khó khăn, phải đình hoãn, chậm tiến độ. Thí dụ như Dự án Bright City (Hoài Đức), gần một năm nay, nhiều người mua nhà luôn tố chủ đầu tư chậm tiến độ thường xuyên. Dự án này khởi công từ tháng 11-2014 và cam kết hoàn thành bàn giao nhà quý III hoặc quý IV-2017… , song tới nay vẫn chưa hoàn thành, do thiếu vốn.
Thực tế, không chỉ ở Hà Nội, các thành phố lớn khác khi triển khai xây dựng nhà ở xã hội đều gặp khó khăn về quỹ đất và nguồn vốn. Và do quỹ nhà ở xã hội không đáp ứng đủ nhu cầu, cho nên có thời điểm chính sách bán thiếu minh bạch, dẫn đến những người giàu cũng được mua nhà ở xã hội. Do vậy, tại phiên họp tập thể UBND thành phố Hà Nội, ngày 6-3 vừa qua, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Đức Chung cho rằng, các quy định hiện nay về quản lý bán, cho thuê, thuê mua nhà ở xã hội trên địa bàn còn đang lỏng lẻo, đối tượng chưa được xác định rõ. Do đó, cần xác định rõ tiêu chuẩn các đối tượng được mua nhà ở xã hội. Trước hết, người thuê, mua nhà ở xã hội phải là đối tượng không có điều kiện mua nhà ở phân khúc nhà ở thương mại. Đồng thời, lưu ý quy định này chỉ được áp dụng với một đối tượng trong gia đình, tránh trường hợp cả vợ cả chồng ở hai cơ quan khác nhau đều nộp hồ sơ xin mua nhà ở xã hội. Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội đề nghị các cơ quan chức năng của thành phố phối hợp sớm xây dựng Cổng thông tin điện tử để người mua nhà đăng ký “xếp hàng” mua công khai. Từ đó, phải chịu trách nhiệm trước đăng ký của mình. Cùng với đó, các tiêu chuẩn, quy định cụ thể khi mua, thuê mua cũng phải được công khai trên in-tơ-nét. Nếu hồ sơ mua nhà không đủ tiêu chuẩn sẽ bị loại.
Một số chuyên gia thẳng thắn, triển khai xây dựng những dự án nhà ở xã hội tập trung là việc nên làm. Khâu minh bạch, công khai đối tượng mua nhà ở xã hội chỉ là vấn đề kỹ thuật từ con người. Còn để giải quyết nguồn lực cho nhà ở xã hội, Nhà nước cần có cơ chế ưu tiên. Trước đây, có cơ chế 30.000 tỷ đồng nhưng chưa huy động được các doanh nghiệp tham gia. Vậy nên cần chú trọng cân đối lợi ích cho các nhà đầu tư, không chỉ ở khu vực họ xây dựng mà cả những dự án đầu tư chung của Hà Nội. Để người dân thật sự được an cư tại các khu nhà ở xã hội, nhất thiết mục tiêu đặt ra là phải hướng đến đúng đối tượng là những người thu nhập thấp.
