Theo báo cáo của UBND huyện Kim Thành, hồi 16 giờ, ngày 4-3, tại nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng, có trụ sở tại thôn Cổ Phục (Kim Lương), đã xảy ra sự cố cháy, nổ. Nguyên nhân do một số công nhân dùng bình khí gas cắt vỏ bình có ghi CHLORINE gây phản ứng cháy, tạo khói và có mùi khó chịu.
Ngay sau khi sự cố xảy ra, hàng trăm người dân thôn Cổ Phục kéo ra trạm y tế xã phản ánh về tác hại của loại hóa chất này đối với sức khỏe; có văn bản gửi các các ngành, các cấp của tỉnh Hải Dương sớm làm rõ nguyên nhân xảy ra sự cố, xác định loại hóa chất và mức độ ảnh hưởng của loại hóa chất này đến đời sống, sản xuất của nhân dân.
Theo Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hải Dương Nguyễn Hữu Lộc, chỉ sau một ngày xảy ra sự cố, ngày 5-3, các cơ quan chức năng đã về khảo sát hiện trường, lấy mẫu nước và niêm phong thùng chứa hóa chất để chờ các cơ quan chuyên môn nghiên cứu, xác định.
Nhân dân thôn Cổ Phục (Kim Lương) dựng lều bạt trước công nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng.
Khảo sát tại hiện trường xảy ra sự cố tại bãi tập kết phế liệu ở phía bắc trong nhà máy còn vết loang nước rộng khoảng 1m, dài khoảng 2 m. Bình (mẫu vật) có ký hiệu CHLORINE, có màu vàng cũ đã qua sử dụng, dài 1,7 m, rộng 0,8 m đang được ngâm tại bể nước tuần hoàn của nhà máy.
Trong nhà máy, bên cạnh ví trí xảy ra sự cố, các cây keo ở gần đó có lá bị táp, bên ngoài nhà máy theo hướng đông-tây có diện tích lúa và hoa màu bị xém lá theo vệt. Lá cây trồng ngả màu trắng, vàng nhạt và dễ dàng phân biệt bằng mắt thường.
Ngoài kết quả phân tích của Trung tâm quan trắc và phân tích môi trường Hải Dương, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hải Dương còn mời Trung tâm công nghệ xử lý môi trường thuộc Bộ Tư lệnh hóa học (Bộ Quốc phòng), Trung tâm kỹ thuật và an toàn hóa chất (Viện hóa học công nghiệp Việt Nam) về kiểm tra hiện trường và xác định loại hóa chất gây sự cố tại nhà máy sản xuất thép Thái Hưng.
Ngày 20-3, các cơ quan chức năng của tỉnh Hải Dương và các trung tâm được tỉnh mời về đã mở niêm phong và thống nhất lấy mẫu tại một số vị trí để phân tích nhận dạng hóa chất gây sự cố.
Dựa trên cơ sở báo cáo kết quả phân tích của Trung tâm quan trắc và phân tích môi trường Hải Dương, Trung tâm công nghệ xử lý môi trường thuộc Bộ Tư lệnh hóa học (Bộ Quốc phòng), Trung tâm kỹ thuật và an toàn hóa chất (Viện hóa học công nghiệp Việt Nam), Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hải Dương kết luận: “Hóa chất tồn lưu trong bình gây sự cố khi cắt bình phế liệu kim loại bằng khí gas tại nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng chiều ngày 4-3 là khí Clo hóa lỏng đã qua sử dụng.
Bình chứa Clo lỏng, trước khi xảy ra sự cố trong bình vẫn còn một lượng nhỏ Clo lỏng, bình còn kín, có áp suất dương nhưng mức chênh áp so với áp suất khí quyển không cao. Khi thùng chứa bị cắt thủng, Clo hóa lỏng chuyển thành dạng khí và phát tán ra ngoài.
Khí Clo có màu vàng lục nhạt, tính oxy hóa mạnh có thể gây độc hại đối với động vật, thực vật và con người. Hiện toàn bộ lượng khí Clo trong thùng chứa đã bị phát tán hết do quá trình bay hơi và tan trong nước.
Dung dịch còn tồn lưu trong bình có tính axit mạnh và hàm lượng Clorua cao nên cần được xử lý trước khi thải ra môi trường. Sau khi tiêu độc, bình chứa hoàn toàn có thể sử dụng cho mục đích tái chế sắt phế liệu.”
Tại cuộc họp sáng nay, lãnh đạo Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hải Dương yêu cầu Công ty cổ phần B.C.H phải liên hệ đơn vị có chức năng để xử lý toàn bộ dung dịch còn tồn lưu trong bình theo đúng quy định về xử lý chất thải nguy hại, bảo đảm không phát tán ra môi trường chung quanh.
Doanh nghiệp phải có trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại do sự cố gây ra theo quy định của pháp luật; chấp hành nghiêm pháp luật về bảo vệ môi trường, báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được phê duyệt.
Nhân dân thôn Cổ Phục khám bệnh tại trạm y tế xã Kim Lương.
Trong quá trình nhập khẩu nguyên liệu, doanh nghiệp phải bảo đảm nguyên liệu sạch, không lẫn tạp chất nguy hại; tăng cường đầu tư, vận hành hệ thống xử lý nước thải và không được xả nước thải không bảo đảm quy chuẩn cho phép ra môi trường; nghiêm túc cam kết đưa công nghệ cao thay việc dùng khí gas để cắt phế liệu như hiện nay.
Trước những bức xúc của người dân địa phương và những người có mặt tại hội nghị sáng nay, Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần B.C.H Nguyễn Văn Luân đã nhận toàn bộ trách nhiệm để xảy ra sự cố, cam kết có trách nhiệm khắc phục sự cố, đền bù thiệt hại về sản xuất cho nhân dân và có lời xin lỗi nhân dân địa phương khi để xảy ra sự cố.
Sự cố rò rỉ hóa chất xảy ra tại nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng vào chiều ngày 4-3 như giọt nước làm tràn ly về việc bức xúc của nhân dân địa phương. Trước đó, từ ngày 15 đến 29-4-2009, nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng (Công ty cổ phần B.C.H) tiến hành chạy thử để hiệu chỉnh máy móc, thiết bị và quan trắc môi trường, trước khi đi vào sản xuất chính thức. Cũng vào thời điểm này, một số người dân thôn Cổ Phục (Kim Lương) bắt đầu bức xúc, phản ánh với UBND xã, UBND huyện về việc nhà máy sản xuất gây ô nhiễm môi trường.
Một số người dân địa phương còn có đơn gửi các cơ quan chức năng tỉnh Hải Dương tố cáo việc: “Nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng vi phạm Luật Đất đai và trong quá trình sản xuất gây ô nhiễm môi trường.”
Từ ngày 16 đến 22-4, hàng chục người dân (có thời điểm đến hàng trăm người) kéo vào nhà máy phản đối, yêu cầu nhà máy ngừng sản xuất, khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường. Liên tiếp vào các tối ngày 21, 22-4, một số người dân quá khích đã vào nhà máy đập phá cửa kính nhà bảo vệ, cổng điện tử (thiệt hại 60 triệu đồng). Nghiêm trọng hơn, một số người dân còn dựng lều bạt trái phép, căng băng-rôn, khẩu hiệu trước cổng nhà máy.
Theo phản ánh của người dân, việc nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng sản xuất gây mùi khét, bụi ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe nhân dân như gây khó thở, tức ngực, chết cây cối, hoa màu…
Kết quả quan trắc môi trường (lần 1) tại nhà máy do Viện Khoa học và công nghệ môi trường (Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội) tiến hành cho thấy đa phần các thông số đối với môi trường không khí xung quanh vẫn nằm trong tiêu chuẩn cho phép. Mặc dù vậy, người dân Cổ Phục vẫn cho rằng kết quả quan trắc này chưa khách quan, chưa đánh giá đúng thực chất mức độ ô nhiễm môi trường do nhà máy gây ra.
UBND tỉnh Hải Dương tiếp tục mời Trung tâm quan trắc môi trường (Bộ Tài nguyên và Môi trường) về nhà máy lẫy mẫu nước để phân tích. Theo bà Nguyễn Thị Nguyệt Ánh, cán bộ Trung tâm quan trắc môi trường (Bộ Tài nguyên và Môi trường), việc tiến hành quan trắc tại nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng được tiến hành công khai, có sự tham gia của các cơ quan chức năng, chính quyền và người dân địa phương vào hai ngày 8, 9-6.
Kết quả quan trắc môi trường không khí, môi trường nước cho thấy: “Hầu hết các chỉ tiêu phân tích về khí thải, bụi, tiếng ồn và nước thải đều nằm dưới tiêu chuẩn cho phép. Tuy nhiên, về tiếng ồn ban đêm (từ 22 giờ đêm hôm trước đến 6 giờ sáng hôm sau) còn cao so với tiêu chuẩn quy định. Riêng đối với nước thải, có 2/26 chỉ tiêu vượt tiêu chuẩn cho phép (chất COD và coliform)”.
Trước sự việc trên, UBND tỉnh Hải Dương đã yêu cầu Công ty cổ phần B.C.H phải sớm khắc phục những chỉ số vượt mức quy định về tiếng ồn, COD và coliform, trong thời hạn bốn tháng.
Tuy nhiên, trong thời gian để doanh nghiệp này khắc phục những hạn chế trên lại xảy ra sự cố cháy, nổ do rò rỉ hóa chất xảy ra tại nhà máy vào chiều ngày 4-3. Vì vậy, người dân địa phương càng bức xúc và kiên quyết phản đối việc xây dựng nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng.
Trong cuộc họp sáng nay, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh Hải Dương Lê Hồng Văn yêu cầu: “Công ty cổ phần B.C.H phải bồi thường thiệt hại cho nhân dân. Các cơ quan chức năng của tỉnh cần thường xuyên giám sát việc khắc phục sự cố của nhà máy. Nếu tới đây, doanh nghiệp không khắc phục xong sự cố về môi trường thì UBND tỉnh không cho phép nhà máy hoạt động; thậm chí sẽ đóng cửa vĩnh viễn nhà máy”.
| “Năm 2004, Công ty cổ phần B.C.H được UBND tỉnh Hải Dương chấp thuận dự án đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất, gia công giày, dép xuất khẩu, trên diện tích 47.276 m2. Do gặp khó khăn về thị trường xuất khẩu, cho nên đến tháng 9-2007, công ty lập dự án xin điều chỉnh mục tiêu dự án từ sản xuất, gia công giày, dép sang mục tiêu mới là sản xuất phôi thép vuông. Theo đó, dự án nhà máy sản xuất phôi thép Thái Hưng có công suất 270 nghìn tấn/năm; có tổng vốn đầu tư gần 500 tỷ đồng. Sau một thời gian triển khai, đến tháng 4-2008, Công ty cổ phần B.C.H lập dự án điều chỉnh, nâng công suất nhà máy sản xuất phôi thép từ 270 nghìn tấn/năm lên 295 nghìn tấn/năm; diện tích đất xin mở rộng là 22.857 m2. Đến nay, chủ đầu tư đã đầu tư triển khai dự án gần 1.000 tỷ đồng. Dự án đã tiến hành xây dựng nhà máy, lắp đặt xong máy móc, thiết bị, đang trong giai đoạn chạy thử để hiệu chỉnh và quan trắc môi trường. (Theo Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Hải Dương) |
