Gặp gỡ ở trung tâm Nam Mỹ

Tổ chức lễ đón Tổng Bí thư Ðảng ta ở Chile và Brazil đều có điểm chung là mức cao nhất dành cho Nguyên thủ quốc gia trong chuyến thăm Nhà nước chính thức, song một số nghi thức truyền thống ở mỗi nước có nét khác nhau. Ấn tượng nhất đối với chúng tôi ở Chile là đội lính kỵ binh, đầu đội mũ sắt, tay cầm cờ, chia thành hai khối đi trước và sau hộ tống xe của Tổng Bí thư Nông Ðức Mạnh.

Còn ở Brazillà lễ đón hoành tráng với 21 loạt đại bác nổ rền vang, hai hàng tiêu binh đội mũ sắt có đính lông chim, đuôi ngựa và trang phục chiến binh thời cổ và dàn máy camera để truyền hình trực tiếp...

Trong hai ngày trên đất nước duy nhất nói tiếng Bồ Ðào Nha ở khu vực Mỹ la-tinh, phóng viên chúng tôi đã tham dự 11 cuộc làm việc, tiếp xúc của Tổng Bí thư Ðảng ta với lãnh đạo cao nhất các cơ quan hành pháp, lập pháp, chính đảng, chính quyền địa phương, doanh nhân của bạn và bà con Việt kiều, cán bộ Ðại sứ quán của ta. Không khí các cuộc gặp gỡ hết sức cởi mở, thiết thực. Và theo nhận thức của chúng tôi, một mốc mới trong lịch sử quan hệ Việt Nam - Brazil đã được khẳng định.

Về kết quả hội đàm, Tổng Bí thư Nông Ðức Mạnh đã nói: "Cuộc hội đàm giữa chúng tôi và Ngài Tổng thống vừa kết thúc thành công. Chúng tôi rất phấn khởi nhận thấy quan hệ giữa hai nước chúng ta đang có những bước phát triển hết sức tốt đẹp; hai nước có nhiều điểm tương đồng và tiềm năng hợp tác rất lớn...". Tham dự các hoạt động của Ðoàn, chúng tôi càng hiểu rõ hơn đánh giá của Tổng Bí thư Ðảng ta về điều kiện thuận lợi, động lực thúc đẩy hợp tác và tiềm năng hợp tác Việt Nam - Brazil.

Về phía ta, như chính Tổng thống Luis Ignacio Lula da Silva đã nói: Việt Nam là một đất nước mà chúng tôi rất ngưỡng mộ và học tập... Ngày nay Việt Nam trở thành đất nước năng động và được tôn trọng trong cộng đồng quốc tế.

Trao đổi ý kiến với các doanh nhân của thành phố Rio de Janeiro, các thành viên của Ðoàn cấp cao đã bày tỏ: Một nước Việt Nam XHCN đang đổi mới thành công, có tốc độ tăng trưởng kinh tế khá cao và liên tục 20 năm qua, có sự ổn định chính trị-xã hội vững chắc, có quan hệ đối ngoại mở rộng, có môi trường kinh doanh thuận lợi và đang hội nhập ngày càng sâu rộng vào kinh tế thế giới là điểm đến tốt đẹp và an toàn cho hợp tác và đầu tư quốc tế.

Còn về phía bạn? Như lời Tổng Bí thư Ðảng ta đã nói: "Trăm nghe không bằng một thấy", từ Rio de Janeiro đến Brazilia, chúng tôi có dịp hiểu đầy đủ hơn vị thế của bạn trên nhiều mặt. Ðó là: Brazil có diện tích (8.511.965 km2), dân số (188 triệu người), quy mô nền kinh tế đứng hàng đầu Mỹ la-tinh và có thứ hạng khá cao trên thế giới.

Ðồng thời là đầu tàu trong việc thúc đẩy liên kết, củng cố khối Thị trường chung Nam Mỹ, nhằm hướng tới xây dựng cộng đồng các quốc gia ở đây theo mô hình EU. Ðảng Lao động Brazil đang cầm quyền hiện nay là đảng khởi xướng Diễn đàn Sao Paolo, tập hợp các đảng cánh tả Mỹ la-tinh.

Brazil còn đóng vai trò lãnh đạo G20 (nhóm các nước đang phát triển) bảo vệ quyền lợi  của các nước đang phát triển trong Vòng đàm phán Doha, và là ứng cử viên Ủy viên Thường trực HÐBA LHQ khi tổ chức này mở rộng.

Hơn thế nữa, khi nói đến quan hệ hai nước, Tổng thống Lula da Silva nhấn mạnh: "Chúng ta đã thu được nhiều kết quả trong quan hệ đối tác... Chúng ta có thể làm được nhiều hơn nữa. Chúng ta hãy cùng nhau hành động để mở rộng hơn nữa trao đổi và đa dạng hóa thương mại, thúc đẩy đầu tư. Chúng tôi sẵn sàng thúc đẩy các lĩnh vực hợp tác mới như khoa học, công nghệ và thể thao... Tôi xin bày tỏ sự tin tưởng chắc chắn rằng, hai nước sẽ chia sẻ những mong muốn chung để thiết lập một hệ thống đa phương có khả năng đáp ứng cân bằng, có phối hợp trước những thách thức của thế kỷ 21".

Ðiều kiện, động lực và tiềm năng hợp tác không chỉ ở tầm vĩ mô mà thể hiện ở nhiều lĩnh vực, nhất là về kinh tế, thương mại. Thí dụ như cà-phê, ta và bạn là những "cường quốc" xuất khẩu mặt hàng này (Brazil đứng đầu, ta cách bạn khá xa nhưng đứng thứ hai thế giới). Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ nhắc đến cà-phê trong danh mục hợp tác.

Còn ông Ruy Ba-bét-tô Phin-hô, Trưởng Phòng Thương mại Brazil - Việt Nam, cho rằng, hai nước cần sớm phối hợp nâng cao hiệu quả kinh doanh và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động các quốc gia xuất khẩu cà-phê. Hai Nguyên thủ quốc gia cũng đề cập vấn đề học tập, trao đổi kinh nghiệm lẫn nhau. Riêng ở góc độ quy hoạch, bằng mắt thường chúng tôi cũng rút ra nhiều điều qua hai thành phố lớn của bạn.

Rio de Janeiro (Thủ đô cũ) là một thành phố rất đẹp, nhưng vẫn có thể nhận ra hậu quả "tự phát", rõ nhất là những khu nhà xô bồ, như những hộp diêm chen chúc sườn đồi, bạn gọi là khu favela. Còn Thủ đô mới là thành phố Brazilia được xây dựng từ năm 1960, do kiến trúc sư tài ba Ô-xca Ni-e-mây-ơ thiết kế, thì hết sức quy củ, kiến trúc đẹp, không gian thoáng đãng, trong lành. Có thể nói, đây là một thí dụ sinh động về "phát huy lợi thế người đi sau" trong quy hoạch xây dựng đô thị...

Rời Brazil, hành trang tinh thần của chúng tôi dày dặn thêm. Ðó là ấn tượng tốt đẹp về con người và đất nước có nền văn hóa đa dạng và nhất là niềm tin vững chắc vào "bước phát triển mới của quan hệ đoàn kết, hữu nghị, đối tác toàn diện, bình đẳng, cùng có lợi, ủng hộ và hỗ trợ lẫn nhau giữa hai nước" như lời Tổng Bí thư Ðảng ta. Ðồng thời, thêm tự hào về đất nước Việt Nam ta, được bạn bè cách nửa vòng trái đất tôn trọng, đánh giá cao "là tấm gương", "đối tượng năng động", "chỉ số kinh tế tích cực", "thành tựu đáng học tập về giải quyết các vấn đề xã hội, xóa đói, giảm nghèo"...