Đây là một địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng, bồi đắp lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc và trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với quê hương, đất nước.
Dấu ấn hào hùng của bến A101
Với vị trí ven biển, hệ thống sông rạch thuận lợi cho giao thông đường thủy cho nên xã Thạnh Phong từng là nơi đứng chân của nhiều cơ quan, đơn vị cách mạng, đồng thời là địa bàn tiếp nhận vũ khí quan trọng, góp phần chi viện cho chiến trường miền nam.
Theo tư liệu lịch sử địa phương, ngày 19/9/1962, Quân ủy Miền thuộc Trung ương Cục miền Nam quyết định thành lập bến tiếp nhận tại Bến Tre, đặt tại xã Thạnh Phong, mang phiên hiệu A101, bí số B3.
Sự ra đời của bến tiếp nhận vũ khí này đánh dấu bước phát triển quan trọng trong tổ chức tiếp nhận, vận chuyển vũ khí từ miền bắc chi viện cho chiến trường Nam Bộ.
Trong những năm tháng kháng chiến ác liệt, quân và dân Thạnh Phong một lòng hướng về cách mạng, sẵn sàng hy sinh lợi ích riêng vì sự nghiệp chung.
Nhiều gia đình tự nguyện nhường nhà cửa, đất đai, tháo dỡ ngư cụ, tham gia vận chuyển, cất giấu vũ khí và giữ gìn bí mật, đồng thời chăm lo, bảo vệ cán bộ, chiến sĩ trước sự đánh phá của địch.
Ngày 17/6/1963, chuyến tàu chở vũ khí đầu tiên cập Bến A101 an toàn. Chỉ sau hai đêm, gần 100 tấn vũ khí, hàng hóa được vận chuyển, cất giấu và trung chuyển an toàn.
Từ tháng 6/1963 đến tháng 11/1970, Bến A101 đón 27 chuyến tàu cập bến, tiếp nhận tổng cộng khoảng 2.700 tấn vũ khí, hàng hóa chi viện cho chiến trường.
Các địa danh Khâu Băng, Cồn Lớn, Bồn Bồn và Bến A101 đã trở thành những dấu ấn lịch sử về một thời kỳ đấu tranh gian khổ, hào hùng của dân tộc.
Những chiến công tại đây thể hiện mối quan hệ gắn bó máu thịt giữa hậu phương miền bắc và tiền tuyến miền nam, khẳng định vai trò chiến lược của tuyến đường Hồ Chí Minh trên biển trong sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước.
Hiện nay, Bia tưởng niệm Bến A101 tại ấp Thạnh Hòa, xã Thạnh Phong, có diện tích khoảng 600 m², là nơi tưởng nhớ, tri ân các cán bộ, chiến sĩ và nhân dân đã cống hiến, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, trở thành địa chỉ giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.
Bí thư Đảng ủy xã Thạnh Phong Nguyễn Thanh Nghị cho biết, ôn lại lịch sử đường Hồ Chí Minh trên biển và những chiến công tại Bến A101, mỗi người càng thêm trân trọng sự hy sinh của các thế hệ cha anh, thấm thía giá trị của hòa bình, độc lập, tự do.
Truyền thống ấy đang được gìn giữ, phát huy và trao truyền để thế hệ trẻ nhận thức sâu sắc hơn trách nhiệm đối với quê hương, đất nước.
Vun đắp lòng yêu nước từ những câu chuyện lịch sử
Phát huy giá trị lịch sử của di tích, chính quyền địa phương, lực lượng đoàn viên, thanh niên tổ chức nhiều hoạt động tham quan, giao lưu, nói chuyện chuyên đề về đường Hồ Chí Minh trên biển, Bến A101.
Thông qua các buổi sinh hoạt chuyên đề, tham quan di tích, tìm hiểu hình ảnh, hiện vật, sách, báo và tài liệu lịch sử, học sinh được hiểu rõ hơn về quá trình hình thành, hoạt động của tuyến vận tải chiến lược trên biển; vai trò của đoàn tàu không số trong vận chuyển vũ khí, trang bị và đưa cán bộ từ miền bắc chi viện chiến trường Nam Bộ.
Những câu chuyện lịch sử giúp thế hệ trẻ hiểu sâu sắc hơn về sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, khát vọng độc lập và ý chí đấu tranh kiên cường của quân và dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng.
Nguyễn Lê Quỳnh Như, học sinh lớp 11, Trường trung học phổ thông chuyên Nguyễn Thiện Thành chia sẻ: “Mới đây, chúng em được tham quan, giao lưu nói chuyện chuyên đề với các bác cựu chiến binh tại xã Thạnh Phong về khu di tích Bến A101, đoàn tàu không số, đường Hồ Chí Minh trên biển và bia tưởng niệm Bến A101 rất ý nghĩa.
Qua đó, chúng em hiểu hơn về những hy sinh của ông cha để đất nước có được độc lập, hòa bình hôm nay. Chúng em càng biết ơn các thế hệ đi trước và ý thức rõ hơn trách nhiệm học tập, rèn luyện để đóng góp cho sự phát triển của Tổ quốc”.
Đối với em Phạm Ngọc Mai, học sinh lớp 12A1, Trường trung học cơ sở và trung học phổ thông Trần Trường Sinh (xã Thạnh Phong), được tham quan di tích, tìm hiểu hình ảnh, hiện vật, sách, báo viết về đường Hồ Chí Minh trên biển và đoàn tàu không số giúp em thêm tự hào về truyền thống đấu tranh anh dũng của dân tộc.
Từ đó, em quyết tâm học tập, rèn luyện, lao động tốt, góp phần xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, xứng đáng với những hy sinh của thế hệ đi trước.
Theo Phó Bí thư Tỉnh đoàn Vĩnh Long Phan Thanh Trẻ, các hoạt động nói chuyện chuyên đề, tham quan di tích, tìm hiểu hiện vật, tài liệu lịch sử là phương thức giáo dục trực quan, thiết thực đối với đoàn viên, thanh niên, học sinh.
Qua đó, góp phần khơi dậy niềm tin, lòng tự hào dân tộc, cổ vũ thế hệ trẻ vượt qua khó khăn, thử thách trong học tập, lao động, tinh thần trách nhiệm và khát vọng cống hiến trong giai đoạn mới.
Phó Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Vĩnh Long Bùi Văn Hản Em cho rằng, sự kiện mở đường Hồ Chí Minh trên biển và những chiến công tại Bến A101 có ý nghĩa lịch sử quan trọng, góp phần vào thắng lợi của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
Trong đó, truyền thống yêu nước, tinh thần sẵn sàng chiến đấu và sự hy sinh của quân, dân Thạnh Phong nói riêng, cả nước nói chung là những giá trị đang được tiếp tục gìn giữ, lan tỏa.
Từ địa chỉ đỏ này, truyền thống cách mạng của quê hương Thạnh Phong tiếp tục được vun đắp để góp phần khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm trong mỗi đoàn viên, thanh niên, học sinh.
Đó cũng là động lực để thế hệ trẻ không ngừng tu dưỡng đạo đức, nâng cao tri thức, biến niềm tự hào về quá khứ thành hành động thiết thực, chung tay xây dựng quê hương ngày càng văn minh, giàu đẹp.