Để bảo đảm tiến độ xây dựng tuyến giao thông chiến lược này, tỉnh Nghệ An đang tăng tốc giải phóng mặt bằng; mục tiêu bàn giao mặt bằng đối với đất ở và đất vườn trước ngày 30/8, thi công đồng loạt cả sáu gói thầu xây lắp trước ngày 30/9/2026.
Dự án đường bộ cao tốc Vinh- Thanh Thủy được chia làm 10 dự án thành phần, gồm dự án thành phần 1 (tuyến chính) và 9 dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư do các xã làm chủ đầu tư. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 23.940 tỷ đồng, thực hiện từ năm 2025 đến 2029.
Qua rà soát, dự án ảnh hưởng đất ở và đất sản xuất của 2.688 hộ dân; trong đó, 313 hộ bị ảnh hưởng về đất ở, vườn. Ngoài ra, 274 ngôi mộ và hàng loạt công trình hạ tầng kỹ thuật cần di dời.
Theo thông tin từ Ban Quản lý dự án công trình giao thông tỉnh Nghệ An, đến nay, các địa phương đã giải phóng mặt bằng được 24,59/25,28 km đất sản xuất nông nghiệp và 9,28/25,2 km đất lâm nghiệp. 197/199 hộ tái định cư đã được phê duyệt.
Những ngày qua, trên địa bàn xã Hưng Nguyên, nhà thầu gấp rút đắp đường công vụ để triển khai cọc khoan nhồi phục vụ thi công 33 móng trụ của cầu cạn Đại Huệ dài hơn 1,4 km.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hưng Nguyên Hoàng Anh Tiến cho biết, công tác giải phóng mặt bằng đối với đất ở của 9 hộ dân và đất nông, lâm nghiệp liên quan 228 hộ dân đã được địa phương hoàn thành từ cuối tháng 6/2026 và bàn giao nhanh chóng.
Tại xã Xuân Lâm, lãnh đạo Ủy ban nhân dân xã thông tin, công tác giải phóng mặt bằng đất ở và đất nông nghiệp đã hoàn thành. Các hộ dân tái định cư đã bốc thăm nhận vị trí và đang được hoàn thiện thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Hạ tầng khu tái định cư đạt hơn 80%, dự kiến đầu tháng 8 sẽ bàn giao đất thực địa để người dân xây nhà mới. Đối với đoạn qua xã Vạn An, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vương Hồng Thái cho biết, “nút thắt” duy nhất còn lại của địa phương là di dời hệ thống hạ tầng điện cao thế trên tuyến.
Ngay sau khi nhận được hướng dẫn và yêu cầu bổ sung hồ sơ từ Bộ Công thương, địa phương đang huy động tổ công tác chuyên trách khẩn trương hoàn thiện các hồ sơ, thủ tục theo quy định để sớm di dời.
Tuyến đường bộ cao tốc Vinh- Thanh Thủy có chiều dài khoảng 60 km, điểm đầu Km0+000 giao với đường cao tốc bắc-nam phía đông đoạn Diễn Châu-Bãi Vọt, thuộc địa phận xã Hưng Nguyên; điểm cuối kết nối vào Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy. Đây là công trình trọng điểm, có ý nghĩa chiến lược đối với phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh Nghệ An.
Trong 9 xã dự án đi qua, tiến độ giải phóng mặt bằng ở xã Kim Bảng còn chậm so với yêu cầu đặt ra. Đến nay, xã mới giải ngân được 116 tỷ đồng trong tổng số 425 tỷ đồng được bố trí để giải phóng mặt bằng, đạt khoảng 27%.
“Diện tích đất cần giải phóng mặt bằng lớn; nhiều thửa đất người dân tự ý xây dựng nhà ở, gây khó khăn cho việc lập phương án bồi thường; một số diện tích đất còn tranh chấp... Trong khi đó, địa bàn xã đang thực hiện nhiều dự án trọng điểm, dẫn đến tình trạng thiếu hụt cán bộ, không đáp ứng kịp khối lượng công việc đặt ra. Ngoài ra, diện tích đất phát sinh làm bãi thải tăng thêm lớn, lên tới 208,1 ha. Chúng tôi đang làm việc ngày đêm, cả thứ bảy, chủ nhật để hoàn thành tiến độ theo chỉ đạo của Ủy ban nhân dân tỉnh”, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Kim Bảng Đặng Văn Tuấn chia sẻ.
Tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Đảng ủy xã Kim Bảng gần đây, đồng chí Võ Trọng Hải, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An cho rằng, tiến độ giải phóng mặt bằng chậm tại xã Kim Bảng có cả nguyên nhân chủ quan và khách quan; trong đó, có nguyên nhân là phương pháp điều hành chưa thật sự bài bản.
Lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An yêu cầu địa phương huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, giảm tối đa các cuộc họp không cần thiết, tập trung toàn lực giải phóng mặt bằng. Các thành viên Ban Thường vụ Đảng ủy phải trực tiếp phụ trách các đoạn tuyến cụ thể, kịp thời đôn đốc, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh.
Đồng chí Võ Trọng Hải nhấn mạnh, Bí thư Đảng ủy xã trực tiếp chịu trách nhiệm trước Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh về kết quả giải phóng mặt bằng. Ban Quản lý dự án công trình giao thông tỉnh cử cán bộ bám địa bàn, sát cánh cùng địa phương trong công tác này.
Liên quan diện tích đất quốc phòng (Trường bắn Trung đoàn 764), vừa qua, Thiếu tướng Vũ Văn Tùng, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Nghệ An cùng đoàn công tác đã kiểm tra, khảo sát thực địa các vị trí đất quốc phòng nằm trong phạm vi ảnh hưởng của tuyến cao tốc đi qua và khảo sát các vị trí quy hoạch đất quốc phòng sau khi được chuyển đổi.
Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Nghệ An yêu cầu các cơ quan chuyên môn khảo sát kỹ lưỡng khu vực quy hoạch mới, bảo đảm vị trí thay thế đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn kỹ thuật quân sự; nhanh chóng hoàn thiện các thủ tục pháp lý, báo cáo Quân khu 4 và Bộ Quốc phòng phê duyệt phương án chuyển đổi mục đích sử dụng đất đúng quy định.
Nhấn mạnh việc triển khai dự án cao tốc là nhiệm vụ chính trị quan trọng, Thiếu tướng Vũ Văn Tùng đề nghị các ban, ngành nêu cao tinh thần trách nhiệm, phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương sớm giải quyết dứt điểm các vướng mắc, kịp thời bàn giao mặt bằng phục vụ thi công, bảo đảm tiến độ dự án.
