Từ rà soát các hộ có nguy cơ bị ảnh hưởng, thông tin cảnh báo đến tổ chức sơ tán và huy động lực lượng tại chỗ, các tiểu ban được giao nhiệm vụ cụ thể, gắn với đặc điểm từng địa bàn.
Chủ động từ từng khu dân cư
Phú Xuân là địa bàn thấp trũng, có nơi ngập nhanh, sâu và nước rút chậm. Khi mưa lớn, lũ lên, việc xác định khu vực nguy hiểm, nắm chắc những hộ cần hỗ trợ và thông tin kịp thời đến người dân có ý nghĩa quan trọng, nhất là với người cao tuổi, trẻ em và người khuyết tật.
Ông Đặng Minh Thắng, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Phú Xuân cho biết, qua rà soát các quy định và tình hình thực tế, phường nhận thấy việc thành lập các tiểu ban phòng, chống thiên tai tại từng tổ dân phố là cần thiết, phù hợp yêu cầu ứng phó.
“Khi có tình huống thiên tai, lực lượng này sẽ là những người đầu tiên tuyên truyền, thông tin đến người dân trước khi sự cố xảy ra; đồng thời tập hợp lực lượng hỗ trợ di dời, tổ chức cứu trợ, cứu hộ và tham gia các công việc khắc phục sau thiên tai”, ông Thắng cho biết thêm.
Theo nhiệm vụ được giao, các tiểu ban xây dựng phương án ứng phó bão, lũ phù hợp địa bàn, thực hiện phương châm “4 tại chỗ”: Chỉ huy, lực lượng, phương tiện và vật tư, hậu cần tại chỗ. Công tác chuẩn bị gồm rà soát khu vực nguy hiểm, nhà tạm, vùng có nguy cơ ngập lụt. Lập danh sách hộ cần hỗ trợ. Xác định địa điểm sơ tán và chuẩn bị vật tư cứu hộ, nhu yếu phẩm cơ bản.
Để nâng cao khả năng tiếp cận và sử dụng thông tin cảnh báo thiên tai ở cơ sở, Ủy ban nhân dân phường Phú Xuân phối hợp Chi cục Thủy lợi và Biến đổi khí hậu tổ chức hướng dẫn cán bộ tổ dân phố và lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai của phường tiếp cận thông tin cảnh báo mưa, lũ.
Đây là cơ sở để lực lượng tại chỗ chủ động theo dõi diễn biến thời tiết, kịp thời thông tin đến người dân và triển khai phương án ứng phó.
Tại Tổ dân phố Khánh Ninh, ông Nguyễn Quang Thắng, Tổ trưởng Tổ dân phố, thành viên Tiểu ban Phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cho biết, lực lượng tại chỗ hiện có ba xuồng nhôm và 10 áo phao. Tổ dân phố không có nhiều thanh niên, lực lượng chủ yếu là học sinh và cán bộ hưu trí, nhưng mọi người đều sẵn sàng tham gia khi được huy động.
Tiểu ban đã rà soát các khu vực, hộ gia đình có nguy cơ ngập theo mực nước sông Hương, đồng thời thống kê những hộ có người thuộc nhóm yếu thế để ưu tiên hỗ trợ. Theo ông Thắng, việc phân công cán bộ phụ trách cụ thể từng khu vực, từng người cần giúp đỡ là khâu quan trọng, tránh tình trạng nhiều người cùng đến một nơi trong khi nơi khác không có lực lượng tiếp cận.
Khi có báo động bão, lũ, các tiểu ban tổ chức trực gác, tuần tra 24/24 giờ tại những điểm xung yếu. Huy động lực lượng, phương tiện hỗ trợ người dân chằng chống nhà cửa, bảo vệ tài sản và phối hợp cứu hộ, cứu nạn. Nếu xảy ra tình huống vượt quá khả năng xử lý tại chỗ, tiểu ban nhanh chóng báo cáo cấp trên để huy động lực lượng hỗ trợ.
Từ ứng cứu đến khắc phục hậu quả
Ở Khánh Ninh, phương án ứng phó còn tính đến việc di dời người dân từ nhà thấp lên nhà cao hơn, bố trí các điểm dự phòng của phường làm nơi tập trung khi lũ lớn, ngập sâu. Ông Thắng cho biết, tổ dân phố cũng chuẩn bị phương án tổ chức bếp dã chiến để hỗ trợ người dân trong những tình huống cần thiết.
Việc xác định trước nơi tập trung và phương án hỗ trợ giúp người dân có chỗ tránh trú khi nước lên cao, việc đi lại gặp khó khăn. Đây cũng là những công việc cần sự phối hợp giữa tiểu ban, chính quyền phường và người dân để việc sơ tán, cứu trợ được triển khai kịp thời.
Sau thiên tai, lực lượng tại tổ dân phố tiếp tục kiểm tra, thống kê thiệt hại về người và tài sản. Hỗ trợ người dân dọn dẹp, vệ sinh môi trường và phối hợp tiếp nhận các nguồn lực cứu trợ. Số liệu thiệt hại phải được ghi nhận chính xác, khách quan, phục vụ công tác báo cáo và hỗ trợ các hộ bị ảnh hưởng ổn định đời sống.
Ông Đặng Minh Thắng, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Phú Xuân cho hay, để các tiểu ban thực hiện nhiệm vụ, phường Phú Xuân đã rà soát, củng cố Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự, phân công nhiệm vụ cho các thành viên và xây dựng phương án phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn năm 2026 phù hợp tình hình từng khu dân cư.
Sự phối hợp giữa cấp phường và các tiểu ban tổ dân phố được triển khai từ khâu chuẩn bị, trao đổi thông tin đến huy động lực lượng khi có tình huống phát sinh.
Ông Nguyễn Hoàng Minh, người dân ở đường Lê Đại Hành, Tổ dân phố Khánh Ninh cho biết, người dân tiếp nhận thông tin thiên tai qua nhiều kênh, trong đó có thông tin từ tổ dân phố. Ông cảm thấy yên tâm khi trong thiên tai, những người sống gần nhau thường xuyên hỏi han, sẵn sàng hỗ trợ và chia sẻ khi cần thiết.
Với 47 tiểu ban tại 47 tổ dân phố, công tác phòng, chống thiên tai ở phường Phú Xuân được triển khai đến từng khu dân cư, gắn nhiệm vụ với lực lượng tại chỗ.
Việc phân công rõ người, rõ địa bàn, chuẩn bị phương án sát thực tế và duy trì thông tin thông suốt là những yếu tố quan trọng để hỗ trợ người dân kịp thời, từ cảnh báo, sơ tán đến khắc phục hậu quả thiên tai.
