Ðại hội lần thứ III của Ðảng

Sau chiến thắng Ðiện Biên Phủ 1954, miền bắc hoàn toàn được giải phóng, miền nam còn tạm thời  nằm dưới quyền kiểm soát của Mỹ - ngụy. Vì vậy, nhiệm vụ của cách mạng Việt Nam là xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho CNXH ở miền bắc và tiến hành đấu tranh để giải phóng miền nam, thống nhất Tổ quốc.

Ở miền bắc, Ðảng lãnh đạo hoàn thành cải cách ruộng đất, tiến hành khôi phục kinh tế bằng kế hoạch ba năm (1954 - 1957); cải tạo XHCN (1958-1960), tăng cường xây dựng lực lượng vũ trang để bảo vệ miền bắc, chi viện cho miền nam. Những tiến bộ về kinh tế - xã hội tạo điều kiện cho văn hóa, giáo dục, y tế phát triển. Hiến pháp nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được công bố  ngày 1-1-1960 là thắng lợi lớn của chế độ mới. Chủ trương của Ðảng đưa miền bắc đi lên theo con đường CNXH là một thắng lợi to lớn trong chiến lược cách mạng Việt Nam. Ðó là cơ sở vững chắc, là hậu thuẫn cho cuộc đấu tranh của nhân dân miền nam, nhân tố quyết định cho sự nghiệp hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, thống nhất Tổ quốc, đưa cả nước đi lên CNXH.

Ở miền nam, thời kỳ đầu so sánh lực lượng bất lợi cho ta, Ðảng chủ trương bảo toàn lực lượng, sử dụng các hình thức đấu tranh chính trị hòa bình, tiến lên kết hợp đấu tranh chính trị với đấu tranh vũ trang. Tháng 1-1959, Hội nghị lần thứ 15 (mở rộng) BCH T.Ư Ðảng thông qua Nghị quyết về đường lối cách mạng miền nam, chủ trương dùng bạo lực cách mạng để giải phóng miền nam. Nghị quyết Hội nghị lần thứ 15 (khóa II) là một nghị quyết lịch sử, rất quan trọng, tạo nên bước chuyển biến lớn lao đối với sự nghiệp cách mạng của nhân dân cả nước, thúc đẩy phong trào đấu tranh của nhân dân miền nam. Từ cuộc nổi dậy ở Bác Ái (2-1959), Trà Bồng (8-1959) đã lan rộng ra khắp miền nam thành phong trào "Ðồng khởi" ở Bến Tre (1-1960) phá thế kìm kẹp, giành chính quyền làm chủ. Ngày 20-12-1960, Mặt trận Dân tộc giải phóng miền nam Việt Nam ra đời chủ trương đoàn kết quân dân, đấu tranh chống đế quốc Mỹ xâm lược và tay sai.

Giữa lúc cách mạng miền nam giành được thắng lợi trong phong trào "Ðồng khởi" 1954-1960 và công cuộc cải tạo XHCN, phát triển kinh tế ở miền bắc thu được kết quả to lớn, Ðảng ta tiến hành Ðại hội. Ðại hội lần thứ III của Ðảng họp từ ngày 5-9 đến 10-9-1960 tại thủ đô Hà Nội. Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: "Ðại hội lần này là Ðại hội xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền bắc và đấu tranh hòa bình, thống nhất nước nhà". Ðại hội lần thứ III của Ðảng đã xác định nhiệm vụ chung của cả nước, nhiệm vụ của hai miền và mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng CNXH ở miền bắc và cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở miền nam, thông qua kế hoạch năm năm lần thứ nhất (1961-1965). Ðại hội bầu BCH T.Ư Ðảng. Ðồng chí Hồ Chí Minh được bầu lại làm Chủ tịch Ðảng, đồng chí Lê Duẩn được bầu làm Bí thư thứ nhất BCH T.Ư Ðảng.