Các tỉnh phía bắc tập trung sản xuất vụ đông xuân 2025-2026

Văn bản nêu rõ, ngay từ hội nghị sản xuất trồng trọt và bảo vệ thực vật được tổ chức vào tháng 9/2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các tỉnh, thành phố phía bắc đã xây dựng kịch bản cho sản xuất lúa vụ đông xuân với diện tích 1,052 triệu ha, sản lượng khoảng 12,960 triệu tấn.

Trên cơ sở đó, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đề nghị các địa phương bố trí thời vụ gieo cấy, cơ cấu giống lúa cho phù hợp nguyên tắc bảo đảm lúa phân hóa đòng và trỗ gặp thời tiết thuận lợi; tránh rét “nàng bân” khi lúa trỗ, tránh lụt tiểu mãn ở vùng đất thấp khi thu hoạch.

Cùng với đó, chủ động phòng chống rét cho mạ, lúa mới cấy, lúa gieo sạ bằng các biện pháp tưới đủ nước; lưu ý che phủ nilon 100% diện tích mạ xuân để phòng tránh rét và ngăn chặn xâm nhập của rầy lưng trắng mang virus gây bệnh lùn sọc đen trên mạ; theo dõi tình hình thời tiết để điều chỉnh việc bón phân cho phù hợp, tránh bón phân đạm cho mạ và lúa mới cấy khi nhiệt độ xuống thấp.

Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật lưu ý các tỉnh Bắc Trung Bộ chủ yếu phải sử dụng giống ngắn ngày, cực ngắn ngày, hạn chế tối đa giống dài ngày, bảo đảm lúa trỗ từ 20/4 đến 5/5 đối với các tỉnh từ Thanh Hóa đến Hà Tĩnh và từ 10/4 đến 25/4 đối với các tỉnh từ Quảng Trị và thành phố Huế.

Bên cạnh đó, xây dựng kế hoạch sản xuất cụ thể trên địa bàn, nhất là kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất trồng lúa. Tính toán kỹ thời vụ các loại giống cây trồng để có kế hoạch chuyển đổi những diện tích không đủ nước cho việc gieo cấy lúa sang gieo trồng cây trồng khác có hiệu quả kinh tế cao hơn.

Các tỉnh Đồng bằng sông Hồng và Trung du miền núi phía bắc hạn chế tối đa trà lúa xuân sớm, xuân trung, tập trung chủ yếu trà lúa xuân muộn, gieo mạ chung quanh tiết lập xuân và tập trung cấy trong tháng 2 bằng các giống lúa ngắn ngày, bảo đảm lúa trỗ tập trung từ 10-20/5.

Đối với diện tích lúa gieo thẳng cần bố trí ở vùng chủ động tưới tiêu, gieo theo vùng tập trung, sử dụng giống ngắn ngày, thời gian gieo từ 10-20/2 nhằm hạn chế thấp nhất ảnh hưởng của rét đậm, rét hại; tăng cường ứng dụng cơ giới hóa trong sản xuất như mạ khay, máy cấy, máy gặt đập liên hợp,... để giảm chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Các địa phương phải theo sát lịch lấy nước phục vụ gieo cấy lúa vụ đông xuân theo lịch của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Chuẩn bị tốt các điều kiện về nhân lực và hệ thống máy bơm, kể cả bơm dầu, bơm lưu động để lấy nước đạt hiệu quả cao nhất, bảo đảm đủ nước gieo cấy lúa vụ đông xuân trong khung thời vụ tốt nhất, giữ nước cho tưới dưỡng giai đoạn lúa đẻ nhánh, làm đòng; tránh làm thiệt hại và ảnh hưởng đến vùng trồng cây vụ đông…

Đồng thời, rà soát cơ cấu giống lúa, lựa chọn các giống lúa phù hợp với điều kiện của địa phương, tỷ lệ mỗi giống không quá 30% diện tích để tránh rủi ro; chuẩn bị lượng hạt giống dự phòng khoảng 10% bằng các giống lúa có thời gian sinh trưởng cực ngắn ngày, ngắn ngày để kịp thời gieo cấy lại nếu diện tích lúa mới gieo, cấy bị thiệt hại do rét gây ra.

Đối với rau màu vụ đông, khoanh vùng bảo vệ diện tích chuyên màu, diện tích chuyển đổi tránh bị ngập nước do đổ ải. Chỉ đạo chăm sóc, bảo vệ tốt những diện tích cây vụ đông còn lại nhằm tăng năng suất, sản lượng, hiệu quả kinh tế và thu nhập của nông dân. Có kế hoạch chuẩn bị giống, quỹ đất cho việc gieo trồng các loại cây rau màu vụ xuân.

Đối với vùng chuyên sản xuất cây rau màu và đất chuyển đổi từ đất trồng lúa kém hiệu quả sang trồng cây rau màu, cần khẩn trương thu hoạch diện tích đã đến thời kỳ thu hoạch, đồng thời chuẩn bị đất gieo trồng các loại cây rau ngắn ngày để phục vụ kịp thời nguồn rau trước, trong và sau Tết Nguyên đán.

Các địa phương lưu ý, cần thu hoạch kịp thời những diện tích cây vụ đông đã đến kỳ thu hoạch để giảm tổn thất sau thu hoạch, chỉ đạo nông dân tiếp tục thâm canh tăng vụ, rải vụ bằng cách trồng các loại rau ưa lạnh, ngắn ngày, nhằm bảo đảm diện tích cũng như cung cấp đủ rau xanh trước, trong và sau Tết Nguyên đán, tránh dồn ứ nguồn cung do tận thu diện tích rau trước lấy nước đổ ải gieo cấy lúa vụ đông xuân.