Báo chí Việt Nam: Góp phần quan trọng vào sự phát triển của đất nước

Kiến tạo niềm tin, xây dựng đồng thuận, lan tỏa khát vọng phát triển

Nhiệm kỳ 2020-2025, cùng với sự phát triển toàn diện của đất nước, báo chí Việt Nam cũng có sự chuyển mình mạnh mẽ. Các cơ quan báo chí đã thực hiện nghiêm túc sự lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng thông tin của Đảng, Nhà nước; thông tin kịp thời, trung thực mọi mặt đời sống chính trị, kinh tế, xã hội, là diễn đàn tin cậy của nhân dân. Nội dung thông tin trên báo chí phong phú, toàn diện, có tính phản biện xã hội cao.

Các cơ quan báo chí đã thực hiện đồng bộ, hiệu quả Quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đến năm 2025; xây dựng và từng bước thực hiện lộ trình tự chủ phù hợp với quy hoạch. Việc ứng dụng công nghệ hiện đại vào sản xuất, phát sóng các chương trình, tin, bài được đẩy mạnh đã giúp cho nội dung thông tin của báo chí thực sự bám sát “hơi thở” cuộc sống và hấp dẫn bạn đọc. Đội ngũ những người làm báo đã thường xuyên nâng cao bản lĩnh chính trị, trình độ nghiệp vụ, có ý thức đạo đức nghề nghiệp, ý thức phục vụ Đảng, phục vụ đất nước và nhân dân.

Đặc biệt, thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị khóa XII “về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”, những năm qua, báo chí đã nêu cao tinh thần chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, cơ hội chính trị, góp phần tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Các cơ quan báo chí trung ương và địa phương nhìn chung đã làm tốt chức năng tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, phát hiện, khẳng định và nhân rộng ra toàn xã hội cái hay, cái đẹp, những điển hình, những nhân tố mới; đồng thời, phải tích cực đấu tranh phê phán cái xấu, tiêu cực, uốn nắn những nhận thức lệch lạc, đấu tranh chống các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Nhiều tờ báo mở chuyên trang, chuyên mục đăng tải các bài viết trực tiếp, trực diện đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Điển hình như Tạp chí Cộng sản với chuyên mục “Nhận diện về các luận điệu sai trái, thù địch”; Báo Nhân Dân với chuyên mục “Bình luận - Phê phán”; Báo Quân đội nhân dân với chuyên mục “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng”;… Qua đó, vừa nâng cao nhận thức của bạn đọc, vừa tạo chuyển biến mạnh mẽ trong công tác đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

Bên cạnh đó, báo chí cũng luôn là lực lượng xung kích trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Báo chí với vai trò, trách nhiệm xã hội đã thực sự đồng hành cùng nguyên tắc công khai, minh bạch để huy động sự tham gia của nhân dân vào việc phát hiện, đấu tranh, tuyên truyền và giám sát công tác phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Nhiều tác phẩm báo chí tập trung tuyên truyền, phổ biến chủ trương, đường lối, chính sách, pháp luật về phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; góp phần nâng cao ý thức trong đội ngũ cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân. Thông tin kịp thời sự lãnh đạo, chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các cơ quan chức năng trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; đồng thời cổ vũ, bảo vệ những tấm gương điển hình trong cuộc chiến này. Nhờ vậy, báo chí huy động được sự tham gia các tầng lớp nhân dân, củng cố niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước, vào việc tuân thủ pháp luật. Phát hiện, phê phán các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; thông tin cơ quan chức năng công khai việc xử lý nghiêm minh các đối tượng vi phạm.

Phát huy vai trò của báo chí trong giai đoạn mới

Thực tế cho thấy, cùng với những đóng góp quan trọng vào sự phát triển của đất nước, vẫn còn một số cơ quan báo chí không thực hiện đúng tôn chỉ, mục đích; chưa chú trọng việc nêu gương, biểu dương, cổ vũ nhân tố mới, điển hình tiên tiến, người tốt việc tốt, sa đà vào thông tin về mặt trái của xã hội, thiếu tính nhân văn. Một số người làm báo vi phạm đạo đức nghề nghiệp, lợi dụng hoạt động báo chí để trục lợi cá nhân.

Báo chí cần tiếp tục nêu cao tinh thần tiến công cách mạng; nghiên cứu và kịp thời áp dụng các quy định của Luật Báo chí năm 2025 (Luật số 126/2025/QH15, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026). Mỗi tác phẩm báo chí phải góp phần đấu tranh, loại bỏ cái xấu, cái trì trệ, lạc hậu; tích cực cổ vũ, khích lệ cái tiến bộ; tiên phong, dũng cảm trước những vấn đề lớn, mới của đất nước; không né tránh, thỏa hiệp với những biểu hiện cản trở sự nghiệp cách mạng. Đồng thời, củng cố niềm tin, lan tỏa cảm hứng sáng tạo, cổ vũ tinh thần đổi mới và khát vọng cống hiến trong toàn xã hội.

Đồng chí Nguyễn Văn Hay, Phó Bí thư Đảng ủy
Cơ quan Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương

Bên cạnh đó, sự bùng nổ của công nghệ số cũng mang đến nhiều thách thức lớn cho người làm báo khi thông tin lan truyền với tốc độ chóng mặt trên các nền tảng như Facebook, Twitter, TikTok,… Nguy cơ tin giả, sự thay đổi thói quen tiếp nhận thông tin của bạn đọc,… cũng đặt ra những thách thức lớn đối với sự phát triển của báo chí trong kỷ nguyên mới hiện nay.

Được biết, tính đến cuối năm 2025, sau khi thực hiện sắp xếp, tinh gọn theo Nghị quyết số 18-NQ/TW, cả nước có 778 cơ quan báo chí. Trong giai đoạn mới hiện nay, các cơ quan báo chí và đội ngũ những người làm báo cần nhận thức sâu sắc trách nhiệm chính trị-xã hội của mình trước Đảng, Nhà nước và nhân dân. Báo chí cách mạng phải là tiếng nói của Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị xã hội, là diễn đàn tin cậy của nhân dân, nhịp cầu nối liền ý Đảng - lòng dân; thực hiện tốt nhiệm vụ đưa chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước đến với nhân dân.

Theo đồng chí Nguyễn Văn Hay, Phó Bí thư Đảng ủy Cơ quan Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, báo chí cần tiếp tục nêu cao tinh thần tiến công cách mạng; nghiên cứu và kịp thời áp dụng các quy định của Luật Báo chí năm 2025 (Luật số 126/2025/QH15, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026). Mỗi tác phẩm báo chí phải góp phần đấu tranh, loại bỏ cái xấu, cái trì trệ, lạc hậu; tích cực cổ vũ, khích lệ cái tiến bộ; tiên phong, dũng cảm trước những vấn đề lớn, mới của đất nước; không né tránh, thỏa hiệp với những biểu hiện cản trở sự nghiệp cách mạng. Đồng thời, củng cố niềm tin, lan tỏa cảm hứng sáng tạo, cổ vũ tinh thần đổi mới và khát vọng cống hiến trong toàn xã hội.

Nhiều chuyên gia cũng cho rằng, báo chí cần tham gia tích cực hơn nữa trong xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; góp phần chấn hưng văn hóa, phát triển con người Việt Nam hiện đại, giàu bản sắc. Mỗi nhà báo, mỗi cơ quan báo chí thực sự là biểu tượng của văn hóa ứng xử, chuẩn mực đạo đức và tinh thần phục vụ xã hội; góp phần gìn giữ, phát huy những giá trị nhân văn truyền thống, lan tỏa điều thiện, điều đẹp; tích cực quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam với bạn bè thế giới; chủ động tiếp nhận tinh hoa văn hóa nhân loại để làm giàu bản sắc văn hóa dân tộc.

Bắt nhịp với làn sóng chuyển đổi số và sự cạnh tranh quyết liệt của không gian truyền thông toàn cầu, báo chí nhanh chóng thích ứng, tiên phong đổi mới mạnh mẽ tư duy, làm chủ công nghệ, đột phá trong phương thức làm báo và truyền tải thông tin. Tăng cường sự hiện diện của báo chí cách mạng trên các nền tảng mạng xã hội, giữ vững mặt trận thông tin tuyên truyền trước sự phát triển của các nền tảng xuyên biên giới.

Có thể thấy, "chìa khóa" để báo chí phát huy vai trò trong kỷ nguyên phát triển mới chính là sự đồng hành cùng nhân dân và lý tưởng của Đảng. Bám sát mọi mặt đời sống xã hội; kịp thời thông tin, tuyên truyền về Đại hội XIV của Đảng; việc triển khai đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và nghị quyết các cấp; phát huy tốt vai trò phản biện xã hội; tích cực đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; chủ động đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; lan tỏa các nhân tố tích cực trong đời sống xã hội.;… Đó là cơ sở để khẳng định rõ hơn vai trò của báo chí đối với sự ổn định và phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.