Trong khuôn khổ Dự án 8 (Dự án thành phần số 8 thuộc Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2021-2030) do Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam chủ trì, truyền thông được xác định là một trụ cột quan trọng.
Mới đây, tại tỉnh Thái Nguyên, sự kiện “Thắp sáng tương lai” do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp Trường đại học Sư phạm-Đại học Thái Nguyên tổ chức đã thu hút hàng nghìn sinh viên, thanh niên dân tộc thiểu số địa phương tham gia. Chương trình mở ra không gian đối thoại sôi nổi, nơi người tham gia cùng trao đổi về định kiến giới, cơ hội học tập và phát triển, cũng như vai trò của giáo dục trong bảo vệ phụ nữ và trẻ em gái.
Điểm nhấn tại đây là triển lãm “Lên tiếng để tỏa sáng”, nơi những trăn trở, khát vọng và sáng kiến của thế hệ trẻ được thể hiện sinh động qua thiết kế hình ảnh, ngôn ngữ và hoạt động tương tác. Triển lãm là kết quả cuộc thi sáng tạo “Lên tiếng để tỏa sáng” được phát động trên toàn quốc, ưu tiên các nhóm có sinh viên nữ và sinh viên dân tộc thiểu số. Những chủ đề như “Giấc mơ đến trường của em gái vùng cao”, “Bình đẳng không chỉ là con chữ”, “Ánh sáng từ lớp học nhỏ” thể hiện mối quan tâm của người trẻ trước những rào cản giới vẫn tồn tại trong đời sống.
Theo Giám đốc Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam Nguyễn Thị Tuyết, sau hơn một tháng phát động, cuộc thi đã thu hút sinh viên từ nhiều địa phương. Nhiều năm qua, bảo tàng luôn tích cực tìm kiếm và kể những câu chuyện chân thực, lay động, truyền cảm hứng về bình đẳng giới.
Các hoạt động truyền thông gắn với Dự án 8 do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam khởi xướng và phối hợp khá phong phú: Tọa đàm, cuộc thi, triển lãm ảnh, triển lãm số hóa, phim tài liệu, workshop trải nghiệm nghề truyền thống, trình diễn trang phục dân tộc hay trao tặng tủ sách được triển khai theo từng nhóm đối tượng, từng địa bàn. Triển lãm trực tuyến “Đường đến hạnh phúc” ra mắt trong tháng 12 khai thác bối cảnh xã Lộc Quang (Đồng Nai), nơi đồng bào Xtiêng, Khmer chịu ảnh hưởng của nhiều tập tục và định kiến giới. Ba chủ đề “Từ mảnh đất truyền thống”, “Đến mong ước cùng những đổi thay”, “Và những niềm hạnh phúc thêm trọn vẹn” kể lại quá trình chuyển biến nhận thức và vươn lên của phụ nữ, trẻ em thông qua Dự án 8. Tương tự là triển lãm số “Bình minh trên cao nguyên trắng”, phản ánh đời sống của phụ nữ và trẻ em dân tộc H’Mông, Phù Lá, Dao tại Bắc Hà (Lào Cai).
Một sản phẩm truyền thông khác đáng chú ý là phim tài liệu “Thư gửi mẹ” do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam đồng sản xuất cùng đạo diễn trẻ người Tày Hà Lệ Diễm. Bộ phim đã giành giải thưởng cao nhất tại Liên hoan Phim tài liệu ngắn Đông Nam Á LENScape và được trình chiếu tại nhiều sự kiện văn hóa, xã hội. Qua góc nhìn của bé gái người H’Mông 11 tuổi lớn lên trong cảnh thiếu vắng mẹ, phim phản ánh những thách thức mà phụ nữ và trẻ em vùng cao phải đối mặt, gửi gắm thông điệp xóa bỏ khuôn mẫu giới, trao quyền cho phụ nữ và trẻ em gái dân tộc thiểu số.
Tại tỉnh Cao Bằng, gần 1.000 học sinh và giáo viên tham gia sự kiện “Vươn xa-Tỏa sáng” do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp UNESCO Việt Nam, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cao Bằng và Tập đoàn CJ tổ chức. Các tọa đàm, cuộc thi vẽ tranh, triển lãm “Sức sống đại ngàn”, “Ước mơ của em” cùng những buổi giao lưu tại Gia Lai, Lào Cai, Điện Biên, Quảng Trị… đều hướng tới tạo không gian cho học sinh dân tộc thiểu số chia sẻ ước mơ, nhận diện rào cản giới và hình dung con đường phát triển của bản thân.
Phó Chủ tịch Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam Nguyễn Thị Minh Hương cho biết, trong giai đoạn 2 của Dự án 8 (2025-2030), phương thức hoạt động sẽ được điều chỉnh phù hợp thực tiễn, song việc lồng ghép giới, nâng cao năng lực cho phụ nữ vẫn là yêu cầu xuyên suốt trong mọi lĩnh vực, từ phát triển kinh tế, chăm sóc sức khỏe đến nuôi dạy trẻ em, thụ hưởng văn hóa... Theo đó, các hoạt động truyền thông gắn với Dự án 8 cũng tiếp tục đa dạng hình thức, chú trọng tính gần gũi với cộng đồng, để bình đẳng giới không chỉ là khẩu hiệu mà từng bước được chuyển hóa thành nhận thức và hành động trong đời sống hằng ngày.
