Mùa luyện quân năm 1949, ở chân đèo Khế, có lần một bà mế người Cao Lan bắt gặp một anh bộ đội vô ý để tuột nửa bao ruột tượng gạo trắng xuống đường.
Mế liền hót hết số gạo lẫn cùng đất sỏi, lá mục ấy vào chiếc khăn đội đầu và mang đến nhà chủ tịch xã. Mế yêu cầu phải mang bọc gạo ấy đến tay Cụ Hồ.
Mế nói: Bộ đội mà không biết quý hạt gạo thì còn đói. Mình nói sao xuể. Phải để "chỉ huy" nó biết, mới nói được cho nhiều người nghe.
Chủ tịch xã đành vào khu Chính phủ, nhờ cảnh vệ chuyển đến tay Bác. Ít lâu sau, Bác tìm người dẫn mình đến nhà chủ tịch xã. Ông hết sức cảm động và luống cuống. Bác nói vui:
- Chủ tịch gặp chủ tịch có gì lạ đâu.
Khi tìm hiểu cặn kẽ, Bác nói:
- Chú đã làm được một việc tốt: Kịp thời phản ánh nguyện vọng của nhân dân lên Chính phủ. Làm đầy tớ nhân dân là phải chu đáo như vậy.
Rồi Bác cùng chủ tịch xã tới thăm nhà bà mế. Sau khi hỏi chuyện sức khỏe, chuyện làm ăn, Bác trân trọng trả lại chiếc khăn chàm và nói:
- Cám ơn mế đã cho tôi biết việc làm sai của bộ đội. Bộ đội, cán bộ có lỗi thì Ðảng cũng có lỗi, tôi cũng có lỗi. Tôi đến đây là để xin lỗi và cám ơn mế.
------------
(*) Trích trong cuốn sách "Chuyện ngày thường về Bác Hồ". NXB Văn hóa dân tộc - Bảo tàng Tân Trào 2001.