Tiết kiệm nước

Ước tính nhu cầu sử dụng nước mùa hè năm 2015 tại Hà Nội tăng 7 đến 10% so với năm 2014, với tổng sản lượng nước sạch cần cấp mỗi ngày khoảng 620 đến 675 nghìn m3. Một thách thức ngày càng lớn là nhu cầu nước sạch tăng cao dần trong khi nguồn nước ngầm tiếp tục suy giảm, nguồn nước mặt cũng không đủ cả về áp lực và lưu lượng theo yêu cầu. Trong khi đó, các dự án phát triển nguồn nước mặt sông Hồng, sông Ðuống triển khai chậm và ý thức tiết kiệm nước cũng chưa có dấu hiệu tốt hơn. Không ít điểm rửa xe ô-tô, xe máy, ỷ thế thu được tiền dịch vụ cao gấp nhiều lần tiền nước, cứ "hồn nhiên" bơm xả nước thoải mái, vừa lãng phí tài nguyên nước, vừa gây ô nhiễm môi trường... Ðược biết, ở nhiều nơi, khi bước vào mùa hè năm nay với dự báo sẽ có nhiều đợt nắng nóng, chính quyền đã sớm chỉ đạo các đơn vị thi công các dự án, công trình trên địa bàn phải chú trọng bảo đảm an toàn hệ thống cấp nước, khi xảy ra sự cố mất nguồn nước, phải phối hợp khắc phục ngay trong thời gian ngắn nhất, nhất là đối với các bệnh viện, trường học, ký túc xá, nhà ở cao tầng. Mặt khác, có giải pháp khắc phục tình thế đột xuất bằng xe bồn chở nước kịp thời đến những nơi không kịp xử lý việc mất nguồn nước từ hệ thống đường ống.

Bên cạnh những biện pháp nêu trên, nhiều ý kiến cho rằng, cần phải khơi dậy mạnh mẽ hơn nữa ý thức tiết kiệm thông qua việc tổ chức tuyên truyền sâu rộng, dấy lên các phong trào tiết kiệm nước kết hợp với các biện pháp kinh tế hợp lý.

Về mặt kinh tế, giá nước sạch đã được điều chỉnh tăng dần theo hướng giảm bao cấp, sát hơn với giá thực tế và quy luật bảo vệ tài nguyên, môi trường sinh thái, tuy nhiên vẫn cần điều chỉnh tiếp giá nước sạch theo hướng này. Thí dụ, tại Hà Nội, mức giá nước sạch đối với hộ gia đình sử dụng vào mục đích sinh hoạt, từ ngày 1-10-2014 đã được điều chỉnh tăng theo nguyên tắc lũy tiến đối với các mức tiêu thụ tương ứng từ 10 m3 đầu tiên, từ hơn 10 đến 20 m3, từ hơn 20 đến 30 m3 và hơn 30 m3. Ðó là sự điều chỉnh hợp lý và hiệu quả nhằm khuyến khích tiết kiệm nước sinh hoạt dân cư. Thế nhưng, việc điều chỉnh giá bán nước sạch cho các đối tượng là các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ thì dường như vừa còn thấp hơn nhiều so với sự gia tăng của giá dịch vụ, lại vừa không áp dụng nguyên tắc lũy tiến để khuyến khích ý thức sử dụng tiết kiệm và hợp lý. Các cơ quan và đơn vị đều áp dụng một mức giá cho dù sử dụng bao nhiêu m3 đi nữa.

Mặt khác, rõ ràng việc tuyên truyền, quảng bá về tiết kiệm nước sạch còn rất hạn chế. Trên các phương tiện truyền thông, bên cạnh sự quảng bá rầm rộ, thường xuyên, liên tục về tiết kiệm điện, với các pa-nô, khẩu hiệu, quảng cáo các đồ dùng tiết kiệm điện, nhưng lại rất thiếu vắng sự vận động tiết kiệm nước. Ngành cung ứng nước sạch có lợi nhuận thấp xa so với các ngành viễn thông, giải khát, thực phẩm chức năng, điện lực,... điều đó dễ hiểu vì chức năng khách quan và vì giá nước sinh hoạt phải tương đối ổn định ở mức thấp. Cho nên, chính quyền và các cơ quan truyền thông nên hỗ trợ nhiều hơn cho lĩnh vực tuyên truyền, giáo dục, phát động phong trào tiết kiệm nước, kể cả việc ấn định một ngày đầu hè thành thông lệ hằng năm nhắc nhở và khởi động tinh thần tiết kiệm nước, tương tự như phong trào Giờ Trái Ðất vận động tiết kiệm điện.